BT Sistem Yönetimi
Zabbix Nedir? Nasıl Çalışır, PRTG'den Farkı Ne?
Zabbix nedir: ölçüm toplayan, eşik aşılınca sorun açıp bildiren açık kaynak izleme yazılımı. Server, agent ve trigger mantığı, PRTG ve Nagios ile farkı.
- Zabbix Ne İşe Yarar? Arızayı Kullanıcıdan Önce Görmek
- Zabbix Mimarisi: Server, Veritabanı, Arayüz, Proxy ve Agent
- Proxy: Şube Hattı Koptuğunda Veri Kaybolmasın
- Zabbix Server Boyutu: Cihaz Değil Metrik Sayısı
- Zabbix Veriyi Nasıl Toplar? Agent, SNMP ve Agentsız Kontroller
- Zabbix Pasif ve Aktif Kontrol: Bağlantıyı Kim Açar?
- Pasif Kontrolü Paket Düzeyinde Ölçmek
- İzinsiz Adresten Gelen Pasif Kontrol
- Aktif Kontrol: Agent Server’ı Arar
- Host, Item, Trigger ve Action: Zabbix’in Veri Zinciri
- Template ve Low-Level Discovery: Aynı İşi Yüz Kez Yapmamak
- Zabbix Trigger Tasarımı: Hangi Alarm Okunur?
- Zabbix History ve Trends: Veri Ne Kadar Saklanır?
- Zabbix, PRTG ve Nagios Farkı
- Sonuç: Zabbix’in Değeri Ölçümde Değil Eşikte
- Zabbix Hakkında Sık Sorulan Sorular
Zabbix, sunuculardan, ağ cihazlarından ve uygulamalardan düzenli aralıklarla ölçüm toplayan, her ölçümü sizin belirlediğiniz bir eşikle karşılaştıran ve eşik aşıldığında sorunu ilgili kişiye bildiren açık kaynak bir izleme yazılımıdır. Ölçümü toplamak, sorunu tanımak ve haber vermek aynı sunucuda, aynı veritabanında birleşir. Lisans bedeli yoktur. Zabbix 7.0 sürümünden beri AGPLv3 lisansıyla dağıtılır.
Bu yazıda Zabbix’i Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün (MGM) gözlem ağına benzetiyoruz. Ülkenin dört bir yanındaki otomatik gözlem istasyonları sıcaklığı, rüzgarı ve yağışı ölçer ve ölçümlerini merkeze gönderir. Merkez her ölçümü bir eşikle karşılaştırır. Rüzgar ya da yağış eşiği aşınca ilgili il için sarı, turuncu ya da kırmızı kodlu uyarı yayımlanır. Saatlik ölçümün ayrıntısı birkaç gün sonra önemini yitirir, ama bir şehrin otuz yıllık ortalaması iklimini anlatmaya devam eder.
İstasyon Zabbix’te agent’tır. İstasyonun ölçtüğü her büyüklük bir item, uyarı eşiği bir trigger, uyarının yayımlanması bir action olur. Bu yazı bu parçaları ve aralarındaki zinciri anlatır. Kurulum ve yapılandırma rehberin sonraki yazılarına kalır. İzlemeyi kurumlarda nasıl kurup aylık olarak işlettiğimizi BT Sistem Yönetimi hizmetimizin altında anlatıyoruz.
Zabbix Ne İşe Yarar? Arızayı Kullanıcıdan Önce Görmek
Zabbix’in işi, bir arızayı kullanıcı telefon açmadan önce görmek ve arızanın nerede olduğunu söylemektir. Google’ın site güvenilirliği mühendisliği (SRE) kitabı izlemenin iki soruya cevap vermesini ister: ne bozuldu ve neden bozuldu. İlk soru belirtiyi, ikincisi sebebi gösterir. Zabbix bu iki soruya üç işle cevap verir:
- Toplamak: her cihazdan, belirlenen aralıklarla ölçüm alır. Bir sunucunun işlemci yükü, bir diskin doluluğu, bir switch portunun durumu birer ölçümdür.
- Değerlendirmek: gelen her ölçümü bir eşikle karşılaştırır. Eşik aşıldığında bir sorun kaydı açar, ölçüm normale dönünce kaydı kapatır.
- Bildirmek: sorunu e-posta, mesaj ya da betikle doğru kişiye iletir ve sorun sürerse bildirimi bir üst kademeye taşır.
Bu üç işin aynı araçta olması, Zabbix’i grafik çizen araçlardan ayırır. Cacti bir hattın aylar içindeki doluluk eğrisini çizmekte iyidir, ama “port düştü” diye kimseyi aramaz. Zabbix ise erişilebilirliği alarma çevirir. İki araç sık sık aynı ağda yan yana çalışır. Kapasiteyi Cacti grafikler, ayakta olmayanı Zabbix haber verir.
Geçişin ayrıntıları merkezi altyapı izleme vakasında duruyor. O göstergeyi mümkün kılan şey Zabbix’in parçalarının birlikte çalışmasıdır, sıradaki bölüm bu parçaları tek tek açar.
Zabbix Mimarisi: Server, Veritabanı, Arayüz, Proxy ve Agent
Zabbix beş bileşenden oluşur. Server, veritabanı ve web arayüzü her kurulumda bulunur, proxy ve agent ihtiyaca göre eklenir. Zabbix’in kendi belgesi bileşenleri şöyle tanımlar:
- Zabbix server: merkezi bileşendir. Agent’ların ve proxy’lerin gönderdiği ölçümleri alır, trigger’ları değerlendirir, bildirimleri gönderir.
- Veritabanı: bütün yapılandırma ve toplanan bütün veri bir veritabanında durur. Desteklenen veritabanları MySQL, MariaDB, Percona ve PostgreSQL’dir. PostgreSQL, zaman serisi verisi için TimescaleDB eklentisiyle kullanılabilir.
- Web arayüzü (frontend): yapılandırmanın yapıldığı ve sorunların izlendiği PHP arayüzüdür. Genellikle server ile aynı makinede çalışır, ama bu zorunlu değildir.
- Zabbix proxy: isteğe bağlıdır. Server adına ölçüm toplar ve topladığını server’a toplu iletir. Yükü dağıtır ve uzak lokasyonları tek bir bağlantı üzerinden izlemeyi sağlar.
- Zabbix agent: izlenen makineye kurulur ve o makinenin kaynaklarını yerinde ölçer. İki türü vardır: C ile yazılmış hafif Zabbix agent ve Go ile yazılmış, eklentiyle genişleyen Zabbix agent 2. İkincisi 4.4 sürümünden beri vardır.
Örnekteki gözlem ağında server ve veritabanı merkezin kendisidir. Ölçümler oraya gelir, eşikler orada değerlendirilir ve geçmiş orada saklanır. Agent ölçümü yerinde alan istasyondur. Web arayüzü de merkezde ölçümlerin ve uyarıların izlendiği ekrandır.
Proxy: Şube Hattı Koptuğunda Veri Kaybolmasın
Proxy, uzak bir lokasyonun cihazlarını o lokasyonun içinden ölçer ve server’a tek bir bağlantı açar. Şube hattı koptuğunda proxy toplamaya devam eder ve veriyi ProxyOfflineBuffer ayarında belirlenen saat kadar kendi üzerinde tutar (proxy yapılandırması). Hat geri gelince biriken ölçümler server’a gider ve kesinti süresinin grafiği boş kalmaz. Firewall tarafında da iş kolaylaşır, çünkü merkeze her şubeden yüzlerce cihaz değil, tek bir proxy bağlanır.
Zabbix Server Boyutu: Cihaz Değil Metrik Sayısı
Zabbix sunucusunun boyutunu cihaz sayısı değil, izlenen metrik, yani item sayısı belirler. Zabbix’in gereksinim tablosu üç ana sınıf verir:
| Kurulum boyu | İzlenen metrik | İşlemci çekirdeği | Bellek |
|---|---|---|---|
| Small | 1.000 | 2 | 8 GiB |
| Medium | 10.000 | 4 | 16 GiB |
| Large | 100.000 | 16 | 64 GiB |
Her biri 100 item taşıyan 100 cihaz 10.000 metrik eder ve Medium sınıfına girer. Aynı 100 cihaz yalnız ping ve birkaç port ölçümüyle izlenirse Small yeter. Tabloyu bu yüzden cihaz listesiyle değil, cihaz başına kaç ölçüm alacağınızla okuyun.
Zabbix Veriyi Nasıl Toplar? Agent, SNMP ve Agentsız Kontroller
Zabbix her ölçüm için bir toplama yöntemi seçer ve belgede bunun adı item type’tır. Aynı cihazda bir ölçüm agent’tan, öbürü SNMP’den gelebilir. Kurumsal bir ağda en sık kullanılan dört yöntem şunlardır:
- Zabbix agent: sunucuların içinden bakılması gereken her şey için. Disk doluluğu, bellek, çalışan servisler, log dosyalarındaki satırlar ve Windows performans sayaçları agent’la ölçülür.
- SNMP agent: agent kurulamayan cihazlar için. Switch, firewall, yazıcı ve kesintisiz güç kaynağı ölçümlerini SNMP ile verir. Buradaki agent cihazın kendi SNMP servisidir, cihaza Zabbix’ten bir şey kurulmaz. Mekanizması SNMP yazımızda, FortiGate tarafındaki ayarı FortiGate SNMP yazısında anlatılıyor.
- Basit kontroller (simple checks): cihazın ayakta olup olmadığı için. Server ya da proxy hedefe ICMP ping gönderir ya da bir TCP portunun cevap verip vermediğine bakar. Hedefte hiçbir şey kurulu olması gerekmez.
- HTTP agent: bir web sayfasının ya da API’nin cevap verip vermediği, cevabın içinde belirli bir metnin bulunup bulunmadığı için.
Pratikte sunuculara agent kurulur. Ağ cihazları SNMP ile, yazılım kurulamayan her şey ping ve port kontrolüyle izlenir. Yüzlerce Windows makineye agent kurmak da elle yapılan bir iş değildir. Domain controller’dan GPO ile toplu dağıtılır. Dağıtımı ve agent’ın PSK ile şifreli kaydını Zabbix agent kurulumu yazısında adım adım gösterdik.
Zabbix Pasif ve Aktif Kontrol: Bağlantıyı Kim Açar?
Agent iki modda çalışır ve aradaki fark bağlantıyı kimin açtığıdır. Pasif kontrolde server ya da proxy agent’ın 10050 portuna bağlanır ve tek bir ölçümü sorar. Aktif kontrolde agent server’ın 10051 portuna bağlanır, ölçeceği item listesini alır ve değerleri kendisi gönderir (Zabbix agent belgesi). İki port da Zabbix yapılandırmasının varsayılanıdır.
Bu farkın karşılığı firewall kuralıdır. Pasif kontrol için server’dan agent’a TCP 10050, aktif kontrol için agent’tan server’a TCP 10051 açılır (port ve TCP bağlantısı). NAT arkasındaki ya da dışarıdan bağlantı kabul etmeyen bir makineye server ulaşamaz. O makine aktif kontrolle izlenir, çünkü bağlantıyı içeriden kendisi açar.
İki mod birbirini dışlamaz. Aynı agent hem pasif soruya cevap verir hem aktif kontrol yapar, hangi ölçümün hangi yolla toplanacağı item’ın türünde seçilir. Zabbix agent türü pasif, Zabbix agent (active) türü aktif kontroldür. Server ile agent arasında engel yoksa ikisi de çalışır. Arada NAT ya da yalnız dışarı çıkışa izin veren bir firewall varsa aktif kontrol seçilir.
Örnekteki gözlem ağına uyarlarsak pasif kontrol, merkezin istasyonu arayıp son ölçümü sormasıdır. Aktif kontrol ise istasyonun ölçümünü kimse sormadan merkeze göndermesidir.
Pasif Kontrolü Paket Düzeyinde Ölçmek
İki yönü lab’da iki Ubuntu Server 26.04 makinesiyle ölçtüm. Agent tarafında Zabbix agent 2 (7.0.32) kurulu lnx02 (192.168.1.71), server tarafında 192.168.1.28 adresli bir makine vardı. Bu makinede Zabbix server kurulu değildi: pasif kontrolde server’ın sorusunu zabbix_get sordu, aktif kontrolde ise agent’ın kime ve hangi porta bağlandığı ölçüldü. Agent’ın yapılandırma dosyasında (/etc/zabbix/zabbix_agent2.conf) üç satır değişti:
Server=192.168.1.28
ServerActive=192.168.1.28
Hostname=lnx02Server: pasif kontrol için agent’a bağlanmasına izin verilen adresler.ServerActive: aktif kontrolde agent’ın bağlanacağı server.Hostname: agent’ın server’a kendini tanıttığı ad. Server, aktif kontrolün item listesini bu ada göre verir.
Server rolündeki makineden bir pasif kontrolü zabbix_get ile elle çalıştırdım. Adı işini söyler: Zabbix’ten bir değer al (get). Server’ın her yoklamada sorduğu soruyu tek seferlik sorar:
zabbix_get -s 192.168.1.71 -k agent.ping1Agent tarafında aynı anda çalışan tcpdump (paket dökümü aracı) bağlantının ilk paketini ve isteğin kendisini şöyle yakaladı:
20:14:20.896761 ens33 In IP 192.168.1.28.37608 > 192.168.1.71.10050: Flags [S], seq 4127865438, win 64240, options [mss 1460,sackOK,TS val 3921368661 ecr 0,nop,wscale 8], length 0
20:14:20.897197 ens33 In IP 192.168.1.28.37608 > 192.168.1.71.10050: Flags [P.], seq 1:85, ack 1, win 251, options [nop,nop,TS val 3921368662 ecr 4078538757], length 84
0x0030: f319 9005 5a42 5844 0147 0000 0000 0000 ....ZBXD.G......
0x0040: 007b 2272 6571 7565 7374 223a 2270 6173 .{"request":"pas
0x0050: 7369 7665 2063 6865 636b 7322 2c22 6461 sive.checks","da
0x0060: 7461 223a 5b7b 226b 6579 223a 2261 6765 ta":[{"key":"age
0x0070: 6e74 2e70 696e 6722 2c22 7469 6d65 6f75 nt.ping","timeou
0x0080: 7422 3a33 307d 5d7d t":30}]}İlk satırdaki Flags [S] bağlantıyı açan pakettir ve 192.168.1.28’den agent’ın 10050 portuna gider. Pasif kontrolde bağlantıyı server açar.
İkinci paketin yükü ZBXD başlığıyla başlar, ardından düz metin bir JSON gelir: {"request":"passive checks",...,"key":"agent.ping"}. Soru ağda okunabilir halde gider. Zabbix bileşenler arasındaki trafiği TLS ile, ön paylaşımlı anahtar (PSK) ya da sertifikayla şifreleyebilir, ama bu fabrika ayarında açık değildir (Zabbix şifreleme belgesi).
İzinsiz Adresten Gelen Pasif Kontrol
Aynı soruyu Server satırında olmayan bir adresten, agent’ın kendi adresinden sordum. zabbix_get değer yerine hata döndürdü:
zabbix_get [2971]: Get value error: cannot read from socket: [104] Connection reset by peerAgent’ın log dosyası (/var/log/zabbix/zabbix_agent2.log) sebebi açıkça yazdı:
2026/11/02 20:14:35.287076 connection from "192.168.1.71" rejected, allowed hosts: "192.168.1.28"Server satırı bir izin listesidir. Listede olmayan adresten gelen bağlantıyı agent kapatır. İstemci tarafında görünen tek şey Connection reset by peer olur. Yeni eklenen bir host’tan değer gelmiyorsa ilk bakılacak yer bu yüzden agent’ın log’u ve Server satırıdır. Server’ın adresi değiştiyse ya da kontrol bir proxy üzerinden geliyorsa listeye proxy’nin adresi yazılmalıdır.
Aktif Kontrol: Agent Server’ı Arar
Aktif kontrolün yönünü görmek için server rolündeki makinede 10051 portunda hiçbir şey dinlemiyorken agent tarafında üç dakikadan uzun süre paket topladım:
2026-11-02 20:15:09.001164 ens33 Out IP 192.168.1.71.53805 > 192.168.1.28.10051: Flags [S], seq 4223769951, win 64240, options [mss 1460,sackOK,TS val 827144007 ecr 0,nop,wscale 8], length 0
2026-11-02 20:15:09.001560 ens33 In IP 192.168.1.28.10051 > 192.168.1.71.53805: Flags [R.], seq 0, ack 4223769952, win 0, length 0
2026-11-02 20:15:11.001548 ens33 Out IP 192.168.1.71.56527 > 192.168.1.28.10051: Flags [S], seq 2476148428, win 64240, options [mss 1460,sackOK,TS val 4174706322 ecr 0,nop,wscale 8], length 0
2026-11-02 20:15:11.001930 ens33 In IP 192.168.1.28.10051 > 192.168.1.71.56527: Flags [R.], seq 0, ack 2476148429, win 0, length 0
2026-11-02 20:16:09.001730 ens33 Out IP 192.168.1.71.42363 > 192.168.1.28.10051: Flags [S], seq 1372864685, win 64240, options [mss 1460,sackOK,TS val 2249566006 ecr 0,nop,wscale 8], length 0
2026-11-02 20:16:09.002201 ens33 In IP 192.168.1.28.10051 > 192.168.1.71.42363: Flags [R.], seq 0, ack 1372864686, win 0, length 0Bu kez Flags [S] ters yöndedir. Paket lnx02’den çıkıp server’ın 10051 portuna gider. Portta dinleyen olmadığı için server tarafı her denemeye Flags [R.] ile, yani bağlantıyı reddederek cevap verir. Agent her dakika iki bağlantı dener ve ikisinin arası yaklaşık 2 saniyedir.
İki bağlantının ne istediğini görmek için server rolündeki makinede 10051 portunu bir süre basit bir dinleyiciyle açtım. Agent’ın gönderdiği yük sıkıştırılmış geldi (ZBXD başlığındaki bayrak 0x03), sıkıştırması açılınca iki istek göründü:
{"request":"active check heartbeat","host":"lnx02","heartbeat_freq":60,"version":"7.0.32","variant":2}
{"request":"active checks","host":"lnx02","version":"7.0.32","variant":2,"session":"014cef94e8400e1c514fd1f9ce3ebdbf","config_revision":0}İlki agent’ın “buradayım” mesajıdır (heartbeat) ve dakikada bir gönderilir. İkincisi ölçülecek item listesini ister ve host alanında Hostname satırındaki adı taşır. Fabrika ayarında agent bu listeyi beş saniyede bir yeniler (RefreshActiveChecks=5). Liste alınamazsa belge yeniden denemenin sabit 60 saniye sonra yapıldığını yazar (pasif ve aktif kontrol ayrıntısı). Yakalamadaki dakikalık aralık da budur.
Agent’ın log’u bu sırada aynı hatayı her dakika yazmadı. Hata ilk denemede bir kez kaydedildi (active check configuration update from host [lnx02] started to fail), dinleyici açılınca da heartbeat için bir kez is working again yazıldı. Log’da tek bir hata satırı görüp sorunun geçtiğini sanmayın. Hatanın sürdüğü, is working again satırının gelmemesinden anlaşılır. Agent’ı ve server’ı birbirine bağlayan bu iki yön oturduktan sonra sıra, gelen verinin Zabbix’in içinde neye dönüştüğüne gelir.
Host, Item, Trigger ve Action: Zabbix’in Veri Zinciri
Zabbix’te her şey dört halkalı bir zincire bağlıdır ve her halka bir öncekini ister. Belgenin veri akışı tarifine göre item için önce host, trigger için item, action için de trigger gerekir.
- Host: izlenen her şeydir. Fiziksel ya da sanal bir makine, bir switch, bir web uygulaması ya da birbiriyle ilişkili ölçümlerin toplandığı mantıksal bir grup bir host olabilir.
- Item: host’tan alınmak istenen tek bir ölçümdür.
dc01’in bir dakikalık işlemci yükü bir item’dır,C:sürücüsünün doluluk yüzdesi ayrı bir item’dır. - Trigger: item’ın değerini değerlendiren ve sorun eşiğini tanımlayan mantıksal ifadedir. “Son 5 dakikanın ortalaması 4’ün üstündeyse sorun var” bir trigger’dır.
- Action: bir olaya önceden tanımlanmış tepkidir. E-posta göndermek, bir mesajlaşma kanalına yazmak, uzaktan bir komut çalıştırmak ya da sorun sürerse bildirimi bir üst kademeye taşımak (escalation) action’ın işidir.
Trigger’ın durumu her değiştiğinde Zabbix bir olay (event) kaydeder. Durumu Problem olan trigger’ın ekrandaki adı sorundur (problem). Yukarıdaki işlemci örneğinin trigger ifadesi Zabbix’in sözdiziminde şöyle yazılır:
avg(/dc01/system.cpu.load[all,avg1],5m)>4İfade dc01 host’unun system.cpu.load[all,avg1] item’ının son 5 dakikalık ortalamasını (avg, average) alır ve 4 ile karşılaştırır. Değer 4’ü geçince trigger Problem durumuna geçer.
Template ve Low-Level Discovery: Aynı İşi Yüz Kez Yapmamak
Zincirin her halkasını her host için elle kurmak yüzlerce cihazda sürdürülemez. Template, item’ları, trigger’ları, grafikleri ve keşif kurallarını tek pakette toplar. Paketi bir host’a bağladığınızda içindeki her şey o host’a uygulanır. Template değişince ona bağlı bütün host’lar birlikte değişir. Örnekteki gözlem ağında da her yeni istasyona aynı sensör seti takılır ve istasyon kurulurken neyin ölçüleceği yeniden tartışılmaz.
Low-level discovery (LLD) ise bir cihazdaki parçaları kendisi bulur. Bir switch’in 48 portu ya da bir sunucunun üç diski tek tek tanımlanmaz. Keşif kuralı portları ve diskleri bulur, her biri için item ve trigger’ı prototipten üretir. Yeni bir disk eklendiğinde izleme de kendiliğinden eklenir.
Zabbix Trigger Tasarımı: Hangi Alarm Okunur?
Değerli bir trigger, ürettiği her bildirimde birinin bir şey yapmasını gerektiren trigger’dır. SRE kitabı bunu iki cümleyle koyar: her çağrı eyleme dönük olmalıdır ve yalnız mekanik bir tepki gerektiren bir durum çağrı olmamalıdır (Monitoring Distributed Systems). Zabbix’te en sık yapılan hata bunun tersidir. Gelen her template’in her trigger’ı herkese e-posta gönderir ve birkaç hafta sonra kimse e-postaları açmaz. Kritik olan da o yığının içinde kaybolur.
Zabbix bu ayrım için altı önem derecesi (severity) verir ve her birinin ekranda kendi rengi vardır:
| Önem derecesi | Renk | Ne için kullanılır |
|---|---|---|
| Not classified | Gri | Henüz derecesi belirlenmemiş olay |
| Information | Açık mavi | Bilgi amaçlı, hemen ilgilenilmesi gerekmeyen olay |
| Warning | Sarı | Dikkat gerektiren, henüz kullanıcıyı etkilemeyen durum |
| Average | Turuncu | Kullanıcıyı etkilemeye başlayan sorun |
| High | Açık kırmızı | Önemli bir hizmeti etkileyen sorun |
| Disaster | Kırmızı | İşi durduran sorun |
Örnekteki MGM’nin uyarı renkleri de aynı sırayı izler. Sarı kodlu uyarıda vatandaş dikkatli olur ama işine devam eder, kırmızı kodda hayat durur. Zabbix’te de Warning panoda görünür, Disaster birini gece yatağından kaldırır. Renkler ve dereceler Zabbix’in önem derecesi sayfasından, “ne için kullanılır” sütunu kurumlarda uyguladığımız dağılımdan alınmıştır.
Bir trigger setini bu ölçütle kurarken üç kural uyguluyoruz:
- Bildirim yalnız eylem gerektiren dereceye gider. Action’ın koşulu High ve Disaster ile sınırlanır. Warning ve Average panoda kalır, sabah toplantısında topluca okunur.
- Alarm belirtiye kurulur, sebep panoda kalır. “Web sitesi cevap vermiyor” bir belirtidir ve kullanıcı bunu hisseder, bu yüzden bildirim gerektirir. “Sunucunun bellek kullanımı yüzde 85” bir sebep adayıdır, panoda durur ve belirti geldiğinde ilk bakılan yer olur.
- Salınan trigger kurtarma ifadesiyle (recovery expression) durdurulur. Eşiğin hemen altında ve üstünde gidip gelen bir değer her dakika bir sorun açar ve kapatır. Kurtarma ifadesi sorunun kapanması için ayrı ve daha düşük bir eşik tanımlar. Belge bu ayarın amacını açıkça yazar: salınımı önleyen bir histerezis (hysteresis) kurmak (trigger ifadesi).
Yukarıdaki işlemci trigger’ı için kurtarma ifadesi şöyle yazılır. Sorun ortalama 4’ü geçince açılır, ama ancak ortalama 2’nin altına inince kapanır:
avg(/dc01/system.cpu.load[all,avg1],5m)<2Örnekteki MGM de rüzgar eşiğin bir kilometre altına indiğinde uyarıyı kaldırmaz. Hava gerçekten sakinleşene kadar bekler. Böylece gün içinde aynı il için on kez uyarı yayımlanıp kaldırılmaz.
Alarm yığınının nasıl oluştuğunu ve sahibi belirlenmemiş bir izlemenin bir yıl içinde gürültüye nasıl dönüştüğünü Ubuntu Server yazısındaki izleme rolü bölümünde de anlattık. Alarm doğru kurulduğunda geriye bir soru kalır: bu ölçümler ne kadar süre saklanacak?
Zabbix History ve Trends: Veri Ne Kadar Saklanır?
Zabbix toplanan veriyi iki biçimde saklar. History gelen her değeri olduğu gibi tutar. Trends ise sayısal ölçümler için her saatin özetini tutar: o saatin en küçük, en büyük ve ortalama değerini ve kaç değer geldiğini. Belgeye göre trends bu yüzden çok daha az kaynak tüketir (History and trends).
Zabbix’in kendi tavsiyesine göre history mümkün olan en kısa süre tutulur, uzun dönem için trends kullanılır. Belgenin örneği 14 gün history ve 5 yıl trends’tir. Süresi dolan veriyi housekeeper adlı iç süreç siler.
Bu tavsiyenin gerekçesi veritabanı büyüklüğüdür. Dakikada bir ölçülen bir item günde 1.440 değer üretir. Aynı item trends’te günde 24 satır tutar. 10.000 metrikli bir kurulumda bu fark, veritabanının aylar içinde disk alarmı verip vermemesini belirler. Bir disk ya da hattın büyüme eğilimini yıllar sonra görmek için saatlik özet yeter, dakikalık ayrıntıya ise yalnız arızadan sonraki birkaç gün içinde bakılır.
Örnekteki gözlem ağında saatlik ölçümün ayrıntısı birkaç gün içinde önemini yitirir. Bir şehrin iklimini anlatan şey ise otuz yıllık ortalamadır. History saatlik ölçüme, trends iklim ortalamasına karşılık gelir. Saklama süresini bu ayrımla kurduğunuzda, Zabbix’i başka araçlarla karşılaştırırken bakmanız gereken yer de belli olur: ölçümün nasıl toplandığı, alarmın nasıl kurulduğu ve bedelin neye göre ödendiği.
Zabbix, PRTG ve Nagios Farkı
Üç araç aynı işi üç farklı modelle yapar. Zabbix’te temel birim host, item ve trigger zinciridir. PRTG’de temel birim sensördür ve lisans sensör sayısına göre satılır. Nagios Core’da ise ölçümü çekirdek değil, dışarıdaki küçük programlar (plugin) yapar. Bu yüzden karşılaştırmayı fiyattan değil modelden başlatmak gerekir, çünkü fiyat değişir ama model değişmez.
| Zabbix | PRTG Network Monitor | Nagios Core | |
|---|---|---|---|
| Temel birim | Host, item, trigger | Sensör (bir cihazda tek bir ölçüm) | Host ve service, ölçümü plugin yapar |
| Lisans | AGPLv3 (7.0 ve sonrası), bedelsiz | Sensör sayısına göre yıllık abonelik, 100 sensörlük ücretsiz sürüm | GPLv2, bedelsiz |
| Veri toplama | Agent, SNMP, ping, HTTP ve diğer yöntemler yerleşik | Sensör türleri yerleşik | Plugin’in dönüş kodu: 0 OK, 1 WARNING, 2 CRITICAL, 3 UNKNOWN |
| Yapılandırma | Web arayüzü ve API | Web arayüzü | Metin yapılandırma dosyaları |
Kaynaklar: Zabbix lisans sayfası, Paessler’ın PRTG lisans ve fiyat sayfası ve Nagios Core’un plugin belgesi. PRTG’nin fiyat sayfası 2026-11-02 tarihinde okundu. Paessler’a göre ücretsiz sürümün 100 sensörü yaklaşık 10 cihaza yeter, yani bir cihaz ortalama 10 sensör tüketir.
Seçimi asıl belirleyen soru şudur: izlemeyi kim yönetecek? Açık kaynağın lisans bedeli yoktur, ama bedelsiz olması maliyetsiz olduğu anlamına gelmez. Trigger’ları kuruma göre ayarlamak, sürüm yükseltmek ve veritabanını büyüdükçe izlemek birinin işidir. Bu emeği taşıyacak bir ekip ya da hizmet sağlayıcı varsa Zabbix, kısa sürede çalışan bir ürün ve yazılım üreticisinin desteği isteniyorsa PRTG öne çıkar. Nagios Core’un gücü plugin ekosistemidir. Yapılandırması metin dosyalarında durduğu için, izlemeyi web arayüzünden yönetmek isteyen bir ekibe yeni kurulumda Zabbix’i öneriyoruz.
Sonuç: Zabbix’in Değeri Ölçümde Değil Eşikte
Zabbix’in asıl değeri topladığı ölçümlerde değil, o ölçümlere koyduğunuz eşiklerde ve eşik aşıldığında kimin ne yapacağındadır. Bir kuruma Zabbix kurmak birkaç günlük iştir. Onu işe yarar tutmak ise trigger’ları ayıklamak, bildirimi doğru kişiye yöneltmek ve saklama süresini veritabanının taşıyabileceği yerde tutmak demektir.
Girişteki benzetmeye dönersek: istasyon agent’tır, merkez server ve veritabanıdır, uyarı eşiği trigger’dır, renkli uyarının yayımlanması action’dır. MGM’nin uyarısına güvenilmesinin sebebi de istasyon sayısı değildir. Sebep, renklerin anlamını korumasıdır. Sarı kod dikkat, kırmızı kod tehlike demektir ve bu anlam hiç değişmez.
Zabbix’in veriyi nereden aldığını merak ediyorsanız SNMP yazımız ağ cihazlarının tarafını, Cacti kurulum rehberimiz ise kapasite grafiklerinin tarafını anlatıyor. Zabbix’i kendi sunucunuza kurmak isterseniz Zabbix kurulum rehberimiz Ubuntu 26.04 üzerinde 8.0 LTS’yi adım adım kuruyor.
Zabbix Hakkında Sık Sorulan Sorular
BT Danışmanı | Ağ, Sistem ve Güvenlik Yönetimi
İlker Pehlivan, karmaşık BT altyapılarını ölçeklenebilir ve güvenli sistemlere dönüştürür. Buradaki rehberleri kendi laboratuvarında kurup ölçerek yazar.
LinkedInBenzer Makaleler
Zabbix Rehberi: Kurulumdan Alarma Adım Adım İzleme
Zabbix rehberi: kurulumdan agent'a, template'ten alarma ve dashboard'a on üç adımlık sıra. Her adım hangi kurumda gerekir, lab'da hangi yazıda ölçüldü.
Network İzleme Hizmeti: Sunucu, Hat ve Ağ Cihazları
Network izleme hizmeti: sunucu, internet hattı, switch ve firewall dakika dakika izlenir, alarm geldiğinde aynı ekip müdahale eder. Kapsam, süreç ve fiyat.
Zabbix 8.0 Upgrade: 7.0 LTS'den Yedekli Geçiş
Zabbix 7.0 LTS'den 8.0'a güncelleme adım adım: sürüm notları, veritabanı ve dosya yedeği, geri yükleme provası, depo paketi, otomatik veritabanı yükseltmesi ve kontrol.
Zabbix Health Check: Kuyruk, Poller ve Housekeeper
Zabbix health check lab ölçümüyle: sağlık panosu, queue, poller doluluğu, önbellek ve housekeeper. Agent, poller ve server durunca ne görünür?
Zabbix Dashboard: Widget, Network Map ve NOC Ekranı
Zabbix dashboard tasarımı: hangi widget neyi söyler, network map, Host navigator ile ayrıntı sayfası, slideshow ve kiosk, arıza anında ölçülen gecikmeler.
Zabbix Proxy: Şube İzleme, Kurulum ve Hat Kopukluğu
Zabbix proxy kurulumu: şubede ne zaman gerekir, aktif proxy, PSK ve agent ayarı, hat koptuğunda ölçülen davranış: yerel tampon, geç gelen veri ve alarm.
Zabbix Template ile Sunucu İzleme: CPU, RAM, Disk ve Servis
Zabbix template ile Windows ve Linux sunucuda CPU, RAM, disk ve servis izleme: makroyla eşik, disk keşfi ve trigger'ın açılma süresi lab ölçümüyle anlatılıyor.
Zabbix Trigger ve Alarm: E-posta, Eskalasyon ve Bakım
Zabbix trigger ve alarm ayarı: e-posta bildirimi, eskalasyon, acknowledge, histerezis ve bakım penceresi, lab'da ölçülen saatleriyle adım adım anlatılıyor.
Zabbix Agent 2 Kurulumu: GPO, Autoregistration ve PSK
Zabbix Agent 2 kurulumu: Windows'a GPO betiğiyle toplu dağıtım, Linux'a apt, PSK'lı autoregistration ve lab'da ölçülen tuzaklar adım adım anlatılıyor.
Zabbix Kurulumu: Ubuntu 26.04'te 8.0 LTS ve PostgreSQL
Ubuntu 26.04'e Zabbix 8.0 LTS kurulumu: neden Zabbix deposu, PostgreSQL şeması, Apache hatası, web sihirbazı, Admin hesabını kapatmak ve ufw adım adım.
RAID 5 Nedir? RAID 6 ile Farkı ve Hangisi Seçilmeli
RAID 5 nedir, RAID 6'dan farkı ne? Kapasite, küçük yazma maliyeti, rebuild sırasında korumasız kalmak, okunamayan sektör ve hangi diziye hangisi seçilir.
RAID Controller Nedir? Donanım RAID ile Yazılım RAID Farkı
RAID controller nedir, donanım RAID ile yazılım RAID farkı ne? Yazma önbelleği ve bataryası, BIOS RAID, HBA modu, Linux md ve Storage Spaces arasında seçim.
RAID Nedir? Seviyeleri ve RAID 0, 1, 10 Farkı
RAID nedir, nasıl çalışır? Striping, mirroring ve parity, RAID 0, 1, 5, 6 ve 10 karşılaştırması, rebuild süresi, hot spare ve RAID'in neden yedek olmadığı.
Grafana Alert: SQL Sorgusuna E-posta Alarmı ve Silence
Grafana alert kurulumu: SMTP, salt okunur MySQL data source, eşik ve pending period, DatasourceError ve silence, lab'da saatle ölçülen bildirimlerle.
Grafana Upgrade: Yedek, 12'den 13'e Geçiş ve Geri Dönüş
Grafana güncellemesi adım adım: grafana.ini, eklenti ve PostgreSQL yedeği, geri yükleme provası, önce eklentiler, 12.4'ten 13.3'e geçiş ve doğru geri dönüş.
Grafana Dashboard Oluşturma: Panel, Değişken ve USE
Grafana dashboard oluşturma: USE yöntemiyle panel seçimi, Zabbix verisiyle değişkenler, tekrarlayan panel, yenileme yükü ve Viewer sınırı, lab ölçümüyle.
Grafana Kurulumu: Ubuntu 26.04'te PostgreSQL ve Apache
Ubuntu 26.04'e Grafana kurulumu: APT deposu, PostgreSQL veritabanı, Apache arkasında /grafana, admin hesabını kapatmak ve sıkılaştırma adım adım.
Grafana Nedir? Ne İşe Yarar, Zabbix'ten Farkı Ne?
Grafana nedir: Zabbix, Prometheus ve veritabanlarındaki veriyi okuyup tek ekranda gösteren açık kaynak araç. Data source, panel, sürüm ve Zabbix farkı.
Grafana Rehberi: Kurulumdan Dashboard'a Adım Adım
Grafana rehberi: kurulumdan Zabbix bağlantısına, dashboard'dan yedeğe altı adımlık sıra. Her adım hangi kurumda gerekir, lab'da hangi yazıda ölçüldü.
Zabbix Grafana Bağlantısı: Eklenti, API Token, Salt Okuma
Zabbix Grafana bağlantısı: eklenti kurulumu, salt okuma Zabbix rolü, API token, Apache'de Authorization başlığı, data source ve ilk Zabbix paneli adım adım.
SMTP Relay Kurulumu: Postfix ile Google Workspace
SMTP relay kurulumu: Postfix'i Google Workspace'in smtp-relay.gmail.com hizmetine TLS ve SMTP AUTH ile bağladım, Zabbix alarmını eskalasyon grubuna yolladım.
apt Nedir? Linux Paket Yönetimi: apt, dpkg ve Depo
apt nedir, Ubuntu'da paket nasıl kurulur ve kaldırılır? Depo ve imza anahtarı, apt ile dpkg farkı, apt remove'un metapaketi silmesi, upgrade ile full-upgrade, kurulum geçmişi.
chmod ve Linux Dosya İzinleri: 777 Neden Yanlış?
chmod, chown ve umask ile Linux dosya izinleri: rwx nasıl okunur, paylaşılan klasör setgid 2770 ile nasıl kurulur, chmod 777 neden dosyayı silinebilir bırakır?
Crontab Nedir? Linux'ta cron ile Zamanlanmış Görev
Crontab nedir, cron görevi nasıl yazılır? Beş zaman alanı, crontab -e, -l, -r, cron logu, cron ortamı ve görevin elle çalışıp cron'da çalışmamasının iki ölçülmüş sebebi.
IIS Application Pool Nedir? Kimlik, İzin ve 503 Hatası
IIS application pool nedir, siteyi neden ayırır ve hangi kimlikle çalışır? 401.3 izin hatası, IUSR ve havuz kimliği farkı, 503 ve fabrika ayarları lab'da ölçüldü.
IIS SSL Sertifikası: HTTPS Binding, SAN ve SNI
IIS'te HTTPS nasıl açılır? İç CA'dan SAN'lı sertifika certreq ile alınır, 443 binding'e bağlanır, SNI ile iki site ayrılır. Windows Server 2025'te ölçüldü.
journalctl ile Linux Log Okuma: Filtre ve Kalıcı Log
journalctl kullanımı: servis, zaman ve öncelik süzgeci, önceki açılışın logu (-b -1), kalıcı journal ayarı, disk sınırı ve /var/log/syslog ile ilişkisi, ölçümlerle.
Linux Disk Yönetimi: lsblk, df, LVM ve Disk Büyütme
Linux'ta disk yönetimi: lsblk, df ve du ile doluluk, LVM ile PV, VG ve LV, mkfs, fstab'a UUID ile bağlama, lvextend ile büyütme ve -r unutulunca olan, ölçümlerle.
Linux Dizin Yapısı: /etc, /var, /proc Ne İşe Yarar?
Linux dizin yapısı ve dosya sistemi: kök dizindeki klasörler ne tutar, /etc yapılandırması, /var/log, /proc ve /dev neden dosyadır, disk ağaca nasıl bağlanır?
Linux İşletim Sistemi Nedir? Sunucu Yönetimi Haritası
Linux nedir, kernel ile dağıtım farkı ne? Linux sunucu yönetiminin haritası: SSH, komutlar, /etc, izinler, systemd, journal, cron, disk, ağ ve apt ile bakım.
Linux Komutları: Sistem Yöneticisinin Temel Komut Listesi
Linux komutları açılımlarıyla: systemctl, chmod, ls -lh ne demek? Dosya, arama, süreç, ağ, servis, yetki ve disk komutları gerçek çıktılarıyla.
Linux Kullanıcı Yönetimi: useradd, Gruplar ve Parola
Linux'ta kullanıcı ekleme, gruba alma, parola, kilitleme ve silme: useradd, usermod -aG tuzağı, /etc/shadow, chage, nologin ve userdel -r, ölçümlerle.
sudo Nedir? sudoers ile Linux'ta Yetki Vermek
sudo nedir, sudoers nasıl okunur, visudo ile nasıl düzenlenir? Tek komutluk yetki, sudo -i ile -s farkı, parola önbelleği ve auth.log kayıtları, ölçümlerle.
systemd Nedir? systemctl ile Linux Servis Yönetimi
systemd nedir, systemctl ile servis nasıl yönetilir? Unit dosyası, enable ile start farkı, çöken servisin Restart ile geri gelmesi, override ve timer, ölçümlerle.
Ubuntu Statik IP: Netplan ile Ağ Yapılandırması
Ubuntu'da netplan ile statik IP nasıl verilir? YAML dosyası, dosya izni, netplan try ile geri alma, netplan apply, girinti hatası ve cloud-init, ölçümlerle.
Ubuntu Sürüm Yükseltme: 24.04'ten 26.04'e do-release-upgrade
Ubuntu sürüm yükseltme adım adım: 24.04'ten 26.04 LTS'e ön kontrol, snapshot, do-release-upgrade soruları, kaldırılan PHP'nin açtığı açık ve geri dönüş.
Event Viewer Nedir? Windows Log'larını Okumak ve Süzmek
Event Viewer (Olay Görüntüleyicisi) nedir? Log kanalları, Kernel-Power 41, Filter Current Log, Custom View, Get-WinEvent ve doğru log boyutu, lab ölçümüyle.
gpedit.msc: Local Group Policy Editor ve Domain GPO Önceliği
gpedit.msc ile yerel policy yazmak, Registry.pol dosyası ve domain GPO ile çakışınca hangisinin kazandığı: Windows 11 Pro'da gpresult ve reg query ile ölçüldü.
MMC Nedir? .msc Konsolları ve Snap-in Mantığı
MMC nedir, snap-in ne işe yarar, .msc dosyasında ne var? Kendi konsolunuzu kurmak, uzak bilgisayara bağlamak ve user mode ile ekibe vermek, lab ölçümüyle.
Performance Monitor ve Resmon: Windows'ta Darboğaz Bulmak
Performance Monitor ve Resource Monitor ile Windows'ta darboğaz bulmak: süreç süzme, sayaç, logman ile Data Collector Set, Reliability Monitor ve eşikler.
PowerShell Nedir? Windows'u Komutla Yönetmenin Temeli
PowerShell nedir, cmdlet ve pipeline nasıl çalışır? Execution policy hatası, Get-Help, ADAC'ın yazdığı komut ve uzak komut Windows 11 ve Server'da ölçüldü.
Task Manager (Görev Yöneticisi): Süreç, PID ve Başlangıç
Task Manager (Görev Yöneticisi) nasıl kullanılır? CPU'yu dolduran süreci ve PID'ini bulmak, başlangıç programını kapatmak, End task ve Get-Process, ölçümle.
Windows Ağ Ayarları: ncpa.cpl, IPv4 ve DNS
Windows ağ ayarları ncpa.cpl ile nasıl yapılır? IPv4 adresi, DNS sunucusu sırası, interface metric, Settings farkı ve ipconfig ile PowerShell karşılığı.
Windows İşletim Sistemi Yönetimi: Konsollar ve Araçlar
Windows işletim sistemi nasıl yönetilir? Run komutları, PowerShell, registry, Local GPO, Görev Yöneticisi, servisler, disk ve ağ ayarları tek haritada.
Windows Registry Nedir? Hive, Anahtar ve Güvenli Düzenleme
Windows registry (kayıt defteri) nedir? Hive dosyaları, anahtar ve değer türleri, reg export ile yedek, Group Policy'nin yazdığı anahtar ve güvenli düzenleme.
İşletim Sistemi Nedir? Sistem Yöneticisinin Gözünden
İşletim sistemi nedir, kernel, süreç, servis, dosya sistemi ve izin modeli nasıl çalışır? Windows ve Linux'u yöneten sistem yöneticisinin bilmesi gerekenler.
Win + R Çalıştır Komutları: msc, cpl ve ms-settings Listesi
Win + R ile açılan Çalıştır kutusunun msc, cpl, ms-settings ve exe komutları: hangisi neyi açar, yönetici olarak nasıl açılır, ClickFix'e karşı ne yapılır.
Domain Controller Yükseltme: Windows Server 2025'e Geçiş
Domain controller yükseltme yanına yeni DC ekleyerek yapılır: Windows Server 2025 DC ekleme, adprep, FSMO devri, demote, DNS kalıntıları ve functional level.
Active Directory Audit Policy: Olay Kayıtlarını Açmak
Active Directory audit policy fabrika ayarında yanlış parolayı DC'ye yazmaz. Önerilen alt kategoriler, GPO ile uygulamak, 4771, 4740 ve 4625'i okumak.
Active Directory Delegation: Helpdesk'e Yetki Devri
Active Directory delegation ile Domain Admins vermeden yetki devri: Delegation of Control Wizard, rol grubu, dsacls, Effective Access ve devri geri almak.
Active Directory İsimlendirme Standardı: PC, Grup ve GPO
Active Directory isimlendirme standardı: bilgisayar, sunucu, kullanıcı, grup, GPO, OU ve yazıcı için kalıp, kod tablosu ve lab'da ölçülen yeniden adlandırma.
Active Directory Nasıl Kullanılır? ADUC ile Günlük Yönetim
Active Directory kullanımı ADUC ile: kullanıcı açma, şablondan kopyalama, parola sıfırlama, kilidin kaynağı, hesabı kapatma, geri alma ve helpdesk'in RSAT'ı.
Active Directory Password Policy: Parola ve Hesap Kilitleme
Active Directory password policy: parola kuralı, hesap kilitleme ve Fine-Grained Password Policy. NIST'in önerisi ve Windows Server 2025 lab'ında ölçülenler.
Active Directory Sağlık Kontrolü: dcdiag ve repadmin
Active Directory sağlık kontrolü dcdiag ve repadmin ile: hangi test neye bakar, kapalı DC çıktıda nasıl görünür, SYSVOL ve saat kontrolü, günlük betik.
Active Directory Sites and Services: Site ve Replikasyon
Active Directory Sites and Services ile site, subnet ve site link tanımlamak: şubedeki istemci hangi DC'ye gider, şubeler arası kopyalama ne zaman olur?
Active Directory Tier Modeli: Yönetici Hesaplarını Ayırmak
Active Directory tier modeli: Tier 0, 1 ve 2, ayrı yönetici hesapları, oturum yasağı GPO'ları ve acil durum hesabı. Windows Server 2025 lab'ında ölçüldü.
Active Directory Yedekleme: System State ve Geri Yükleme
Active Directory yedekleme Windows Server Backup ile: System State, DSRM'de geri yükleme, authoritative restore ve snapshot'ın neden yedek olmadığı.
Authentication Policy Silo: Hesabı Makinelere Bağlamak
Authentication policy silo nedir, nasıl kurulur? Kerberos armoring GPO'su, policy, silo, denetimden zorlamaya ve bayat makine bileti tuzağı lab'da ölçüldü.
gMSA Nedir? Servis Hesabı Parolasını AD'ye Bırakmak
gMSA nedir, nasıl kurulur? KDS root key, izin grubu, servis ve görevde kullanım, authentication policy. Parolayı kimin okuduğu Windows Server 2025 lab'ında ölçüldü.
Jump Server Nedir? Windows'ta Kurulum ve Kullanım
Jump server nedir, Windows Server 2025'te nasıl kurulur ve kullanılır? Yönetim RDP'sini tek kapıya toplayıp sunucuları ona kilitlemek, lab ölçümleriyle.
krbtgt Parola Sıfırlama: Ne Zaman, Nasıl Yapılır?
krbtgt parolası neden iki kez ve arada beklenerek sıfırlanır? Rutin rotasyon ile ele geçirme sonrası sıfırlamanın farkı ve adımları, lab ölçümleriyle.
LDAP Signing ve Channel Binding: DC'de Zorunlu Kılmak
LDAP signing ve channel binding nedir, DC'de nasıl zorunlu kılınır? Windows Server 2025'in fabrika ayarı, olay 2889 ile izleme ve lab'da ölçülen bind sonuçları.
NTLM Nedir? Kerberos'tan Farkı, NTLM'i Kapatmak
NTLM nedir, Kerberos varken neden hala çalışır? Challenge-response, NTLMv1'in sonu, event log'dan NTLM'i bulmak ve Restrict NTLM ile sunucu sunucu kapatmak.
Protected Users Grubu: Ayrıcalıklı Hesaplara Ek Koruma
Protected Users grubu ne yapar? NTLM'in reddi, dört saatlik TGT, kapanan delegation ve ağsız oturum, Windows Server 2025 lab'ında önce ve sonra ölçüldü.
Windows Defender Firewall: Profiller, Kurallar ve GPO
Windows Defender Firewall nasıl çalışır? Domain, Private ve Public profiller, kuralların öncelik sırası, kuralı GPO ile dağıtmak, kapsam ve firewall log'u.
LAPS Kurulumu: Windows LAPS ile Yerel Yönetici Parolası
Windows Server 2025'te LAPS kurulumu: şema, izinler, GPO, şifreli parola, ADUC LAPS sekmesi ve lokasyona göre helpdesk okuması. Lab domain'inde ölçüldü.
Linux TFTP Sunucusu Kurulumu: tftpd-hpa Adım Adım
Ubuntu'da tftpd-hpa ile TFTP sunucusu kurulumu: --create, --secure ve --umask, dinlenen adres ve varsayılan kurulumun ilk yedeği neden almadığı, lab'da ölçüldü.
Windows Server NPS Kurulumu: RADIUS Sunucusu Adım Adım
Windows Server NPS kurulumu: rolü eklemek, Active Directory'ye kaydetmek, RADIUS istemcisi ve network policy tanımlamak, 6272 ve 6273 kayıtlarıyla doğrulamak.
fail2ban Kurulumu ve Yapılandırması (Ubuntu 24.04)
Ubuntu 24.04'te fail2ban kurulumu, jail.local ve nftables ayarları. maxretry 5 iken ban neden üçüncü denemede düşüyor? Laboratuvarda ölçtüm, çıktılarıyla.
Kurumsal Yedekleme Programı: Veeam Lisansı ve Kurulumu
Kurumsal yedekleme programı seçimi, Veeam lisans tedariki, kurulumu ve yapılandırması. Ücretsiz sürüm ne zaman yeter, lisans neyi sayar, kurulum nasıl yapılır?
Microsoft 365 Kurulumu ve Geçişi: E-posta, Kimlik, Güvenlik
Microsoft 365 kurulumu ve geçişi: tenant ve alan adı kurulumu, eski e-postanın kesintisiz taşınması, Active Directory senkronizasyonu ve MFA yapılandırması.
Microsoft Lisanslama: Windows Server, CAL ve Microsoft 365
Microsoft lisanslama: mevcut lisans analizi, Windows Server çekirdek ve CAL hesabı, doğru Microsoft 365 planı, lisans tedariki ve yenileme takibi.
Sunucu ve Kabinet Taşıma: Veri Merkezi Geçişi Planı
Sunucu ve kabinet taşıma: keşif ve kesinti planı, fiziksel söküm ve montaj, yeni tesiste ağ ve ISP geçişi, sistemlerin doğrulanması ve raporlu teslim.
Sunucu ve Storage Satışı: Kapasite, Tedarik, Kurulum
Sunucu ve storage satışı: iş yüküne göre kapasite analizi, rack ve tower sunucu, NAS ve SAN tedariki, kurulum ve garanti süresini izleyen yenileme planı.
Dosya Sunucusu ve NAS Kurulumu: Yetki Matrisi ve Güvenlik
Dosya sunucusu ve NAS kurulumu: departman bazlı yetki matrisi, fidyeye karşı sürüm koruması, dosya erişim kaydı ve eski sunucudan izinleriyle veri taşıma.
Sanallaştırma Kurulumu ve Geçişi: Proxmox, Hyper-V, VMware
Sanallaştırma kurulumu ve geçişi: Proxmox, Hyper-V ya da VMware kurulumu, cluster, yedekleme sunucusu ve sanal sunucuların planlı pencerede taşınması.
Active Directory Kurulum Hizmeti: Domain Altyapısı
Kurumsal domain altyapısı kurulumu: domain adı, DC sayısı, OU ve GPO temelinin doğru kurulması, mevcut yapıdan geçiş ve devir. Anahtar teslim kuruyoruz.
Veri Yedekleme Hizmeti: Kurulum, Geri Dönüş Testi ve İzleme
Veri yedekleme hizmeti: yedekleme sunucusu, kopya ve retention policy, geri dönüş testi ve teslim sonrası izleme. Yedeği yedek yapan şey testtir.
Sunucu Kurulumu: Fiziksel, Sanal ve Raporlu Teslim
Sunucu kurulumu: fiziksel ve sanal sunucu, rol kurulumu, yedekleme ve temel sıkılaştırma. Kurulum yerinde bitiyor, teslim ölçülmüş ve raporlu oluyor.
Syslog Sunucusu Kurulumu: Ubuntu'da Merkezi Log
Ubuntu 24.04'te rsyslog ile merkezi syslog sunucusu kurulumu: imudp, 514 portu, gönderen başına ayırma, switch bağlama ve disk planı. Lab ölçümüyle.
Cacti Kurulumu: Ubuntu'da SNMP ile Ağ İzleme
Ubuntu 26.04'te Cacti 1.2.31 kurulumu: depo paketi neden yamasız, web sihirbazı, SNMPv3 ile cihaz ekleme, trafik grafiği ve sıkılaştırma adım adım.
RSAT Kurulumu: Windows 11'de GPMC ve ADUC Konsolları
RSAT kurulumu: Windows 10, 11 ve Windows Server'da uzaktan sunucu yönetim araçları, GPMC ve ADUC konsolları, nereden çalıştırılacağı ve neyi yönettiği.
Samba AD DC Kurulumu: Linux'ta Domain Controller
Samba AD DC kurulumu: Ubuntu 24.04'te samba-tool domain provision, iç DNS kararı, Kerberos doğrulaması ve kurulum öncesi/sonrası ölçülmüş port tablosu.
IIS Nedir? Windows Web Sunucusu: Kurulum ve HTTPS
IIS nedir, kurumda neden karşınıza çıkar ve nasıl kurulur? Windows Server 2025'te ölçülmüş kurulum, güvenlik duvarı, site, Windows Authentication ve HTTPS.
Active Directory Certificate Services (AD CS) Kurulumu
Active Directory Certificate Services kurulumu adım adım: Enterprise Root CA yapılandırması, geri alınamayan kararlar, AIA/CDP ayarı ve kurulum doğrulaması.
FreeRADIUS Kurulumu: Ubuntu'da Adım Adım
Ubuntu üzerinde FreeRADIUS ile adım adım kurulum: paket kurulumu, istemci ve kullanıcı tanımı, radtest ile doğrulama ve paket düzeyinde yakalama.
Linux NTP Sunucusu Kurulumu: chrony ile İç Saat Kaynağı
Linux NTP sunucusu kurulumu: Ubuntu'da chrony yapılandırması, allow ile istemci ağı, doğrulama ve izleme. Platform kararı ve Stratum 1 için GPS/PPS.
Ubuntu Server Kurulumu: 26.04 LTS Adım Adım Rehber
Ubuntu Server 26.04 LTS kurulumu adım adım: sürüm seçimi, statik IP, LVM disk düzeni, OpenSSH, Windows'tan ilk bağlantı ve kurulum sonrası kontroller.
Ubuntu Server: LTS, Sıkılaştırma ve Dağıtım Seçimi
Kurumsal Ubuntu Server rehberi: dağıtım karşılaştırması, LTS ve Ubuntu Pro destek takvimi, paket yönetimi, sıkılaştırma ve Active Directory entegrasyonu.
Windows Server 2025: Roller ve Lisanslama
Windows Server sürümleri, çekirdek bazlı lisanslama ve CAL modeli, sunucu rolleri ve destek yaşam döngüsü: hangisini ne zaman kuracağınızın kurumsal rehberi.
Domain'e Bilgisayar Ekleme: Adımlar, Ön Koşullar ve Hatalar
Windows 11 bilgisayarı ve sunucuyu domain'e ekleme: DNS, saat ve ad ön koşulları, nesneyi önceden açma, Add-Computer ve lab'da ölçülen katılım hataları.
Windows Server DHCP Kurulumu: Scope, Rezervasyon, Failover
Windows Server DHCP kurulumu: scope, exclusion, rezervasyon ve failover. Lab'da ölçtük: sunucu seçenekleri partnere gitmez, yedek kendiliğinden devralmaz.
Kurumsal Veri Yedekleme ve Felaket Kurtarma Çözümleri
Kurumsal veri yedekleme ve felaket kurtarma: 3-2-1-1-0 kuralı, RTO/RPO hedefleri, immutable storage ve düzenli geri yükleme testiyle yedekleme çözümleri.
Active Directory Güvenlik Sıkılaştırması Rehberi
Active Directory güvenlik sıkılaştırması adım adım: Tier modeli, jump server, LAPS, gMSA, Protected Users, NTLM, LDAP signing, denetim ve krbtgt, lab ölçümleriyle.
Active Directory Kullanıcı, Grup ve OU Yönetimi (AGDLP)
Active Directory OU tasarımı Tier modeliyle, kullanıcı ve grup açmak, AGDLP ile dosya izni: lab'da ölçülen varsayılanlar ve yanıltıcı hatalar.
Active Directory GPO Yönetimi: Group Policy Rehberi
Active Directory'de GPO oluşturma, OU'ya linkleme, LSDOU sırası, Enforced ve Block Inheritance. gpupdate ve gpresult ile Windows Server 2025 lab'ında ölçüldü.
Active Directory DNS Yapılandırması: Forwarder ve Zone
Active Directory DNS yapılandırması: forwarder, reverse zone ve PTR, conditional forwarder, split-brain DNS ve scavenging, Windows Server 2025 lab'ında ölçüldü.
Microsoft Entra ID Connect Kurulumu: AD'yi Buluta Bağlama
Microsoft Entra ID Connect kurulumu, UPN senkronizasyonu ve Seamless SSO yapılandırması. Active Directory kullanıcılarını Microsoft 365'e tek kimlikle bağlayan adım adım rehber.
Active Directory UPN Suffix Yapılandırması
Active Directory'de alternatif UPN suffix ekleme, kullanıcı UPN'ini tek tek ya da PowerShell ile toplu değiştirme. Eski UPN'in hala çalıştığı lab'da ölçüldü.
Active Directory Kurulumu: Windows Server 2025'te İlk DC
Windows Server 2025'te Active Directory kurulumu: domain adı, DC promotion, DNS ve saat, dcdiag, Recycle Bin ve ikinci DC. Her adım lab'da ölçüldü.
Active Directory Rehberi: Mimari, Kurulum ve Yönetim
Active Directory nedir, nasıl kurulur ve yönetilir? Sunucudan güvenliğe on dokuz adımlık kontrol listesi, her adım lab'da ölçülen kendi yazısına bağlı.
Windows Server 2025 Kurulum Rehberi: Adım Adım
Windows Server 2025 kurulumu adım adım: sürüm ve evaluation seçimi, kurulum ekranları, sabit IP, ad, saat dilimi, güncelleme, yerleşik hesap ve RDP güvenliği.
Hypervisor Nedir? Sanallaştırma Katmanı Nasıl Çalışır
Hypervisor bir işletim sistemine sahte donanım sunar. Tip 1 ve Tip 2 farkı, vCPU ve RAM overcommit, snapshot ile yedek ayrımı ve doğru boyutlandırma.
Veri Merkezi Migration: Taşıma Planı ve Kesinti Penceresi
Veri merkezi taşıma nasıl planlanır: envanter ve bağımlılık analizi, kesinti penceresi, her adım için geri dönüş planı ve taşıma gecesinde doğrulama sırası.
Ücretsiz Değerlendirme
Herkese giden Zabbix alarmını zamanla kimse okumaz. Trigger'larınıza birlikte bakalım.
İçindekiler
Ana Hizmet
BT Sistem Yönetimi