BT Sistem Yönetimi

Grafana Kurulumu: Ubuntu 26.04'te PostgreSQL ve Apache

Ubuntu 26.04'e Grafana kurulumu: APT deposu, PostgreSQL veritabanı, Apache arkasında /grafana, admin hesabını kapatmak ve sıkılaştırma adım adım.

İlker Pehlivan

Grafana, Ubuntu 26.04’e Grafana Labs’in APT deposundan kurulur. Kendi ayarlarını fabrika ayarındaki SQLite dosyası yerine PostgreSQL’de tutar ve ağa doğrudan değil, bir web sunucusunun arkasından açılır. İlk iş kişiye ait bir yönetici hesabı açılır, fabrika hesabı admin kapatılır. Bu düzeni Grafana’nın kendi kurulum ve güvenlik belgeleri birlikte tarif ediyor.

Bu yazı, Ubuntu Server 26.04 üzerine Grafana 13.3’ü PostgreSQL 18 ve Apache ile bu düzende kurar. Sunucu, Zabbix’in de çalıştığı mon02’dir. Zabbix’in kurulumu Zabbix kurulumu yazısında. Her adımı ölçtüm: paketin ne getirdiği, veritabanının ne zaman oluştuğu, ilk girişteki parola ekranının neden zorunlu olmadığı ve fabrika hesabının nasıl kapatıldığı aşağıda. Grafana’nın ne olduğunu ve Zabbix’ten farkını Grafana nedir yazısında anlattık.

Grafana nedir yazısında Grafana’yı akşam haberlerindeki hava durumu bültenine benzetmiştik. Kurulum, o bültenin stüdyosunu kurmaktır. Bir kanal hava durumu stüdyosunu sokağa açmaz. Konuk da teknisyen de binaya ana girişten girer, giriş görevlisi kimin hangi kata çıkacağını sorar.

Stüdyonun kendi arşivi de vardır. Arşivde grafik şablonları, masaların kime ait olduğu ve verinin hangi kurumdan alındığı yazılıdır. Ölçümler arşivde durmaz, her yayından önce kurumdan istenir. Stüdyo açıldığı gün kapıda bir de ortak giriş kartı bulunur ve kartın şifresi herkesin bildiği bir sözcüktür.

Gravür üslubunda alacakaranlıkta taş bir televizyon binası. Solda fenerli sundurmanın altında tek ahşap kapı açık, kürsünün yanındaki giriş görevlisi elindeki gri çantayla gelen teknisyene içeriyi gösteriyor. Ortada aydınlık pencereden duvar ekranı ve üç monitörlü konsol görünüyor, sağdaki duvarda kapı yok, çatıda bir anten direği ve çanak var.
Binanın tek girişi vardır ve kapıda biri durur. Grafana'da bu kapı Apache'dir, port 3000 sokağa açılmaz.

Grafana Kurulumu Nasıl Olmalı?

Grafana’nın belgeleri kurulumu birkaç seçenekle anlatır, ama hangisinin canlı ortama uygun olduğunu da açıkça söyler. Bu yazıdaki kararlar ve dayandıkları belgeler:

KararFabrika ayarıBu kurulumdaGerekçe
SunucuBelgede karar yokLab’da Zabbix’in yanında (mon02), canlıda ayrı sunucuGrafana birden fazla kaynağı okur, dört gerekçe aşağıda
Kurulum yoluAPT deposu, .deb ya da .tar.gzAPT deposuGüvenlik yaması apt upgrade ile gelir (kurulum belgesi)
Paketgrafana-enterprise önerilirgrafana (OSS)Lisans sorusu doğurmaz, özellikleri OSS sürümüyle aynıdır
Grafana’nın veritabanıSQLitePostgreSQLBelge SQLite’ı canlı ortam için önermez
Dinleme adresiBütün arayüzler, port 3000127.0.0.1:3000Ağdan yalnız Apache’ye ulaşılır (http_addr)
Okura açılan adreshttp://sunucu:3000/http://sunucu/grafana/Ağa açık tek web servisi Apache’dir. Lab’da Zabbix de aynı Apache’de
Yöneticiadmin / adminKişiye ait hesap, admin kapalıBelge parolanın değiştirilmesini önemle önerir
Sürüm ve metriklerKimliksiz okunurGizli, metrikler parolalıGüvenlik sıkılaştırma belgesi

Kararların üçü kurulumun ilk gününde verilmelidir. Sunucu sonradan değişirse Grafana’nın adresi de veritabanı da taşınır. Veritabanı sonradan SQLite’tan PostgreSQL’e taşınabilir, ama Grafana bu taşımayı kendi destek kapsamına almaz. Dinleme adresi de sonradan değiştirilebilir, ama 3000 portunu bir kez ağa açan kurulumda kullanıcılar o adresi yer imine ekler.

Örnekteki stüdyoda bu tablo üç kuralın listesidir: stüdyonun sokağa kapısı yoktur, arşiv sağlam bir dolapta durur, ortak giriş kartı ilk gün iptal edilir.

Grafana Kurulumundan Önce: Sunucu ve Kaynak

Grafana Neden Ayrı Sunucuya Kurulur?

Grafana’nın işi birden fazla kaynağı tek ekranda okumaktır (Grafana ne zaman gerekir). Bu yüzden canlı ortamda Grafana kaynaklarından birinin sunucusuna değil, kendi sunucusuna kurulur. Grafana’nın belgeleri bunu tek bir cümleyle söylemez, ama dört belge aynı sonuca götürür:

  1. Güvenlik: Grafana’nın güvenlik belgesine göre Grafana sunucusunda ya da onun yerel ağında çalışan başka web servisleri, Grafana’nın data source proxy’si üzerinden istismar edilebilir. Zabbix’le aynı sunucudaki Grafana için o web servisi Zabbix’in arayüzüdür. Belgenin önerdiği önlem, Grafana’nın hassas iç servislere istek atmasını firewall ile sınırlamaktır. Ayrı sunucuda bu kural yazılır, aynı sunucuda iki uygulama aynı 127.0.0.1’i paylaşır. Grafana’nın kendi açığı da komşusuna uzanır: CVE-2021-43798, Grafana’nın bulunduğu makinedeki yerel dosyaları okutan bir açıktı ve CISA’nın istismar edilen açıklar kataloğunda duruyor.
  2. Veritabanı erişimi: Zabbix eklentisinin yapılandırma belgesi, Zabbix veritabanına doğrudan bağlantıyı yalnız Grafana’nın sunucusundan gelen isteklere açmayı önerir. Bu kısıt ancak Grafana’nın kendi adresi varsa işe yarar.
  3. Kaynak: Grafana’nın boyut önerisi yalnız Grafana sürecini kapsar ve belge data source’ların kaynağının ayrıca hesaplandığını söyler. Ayrı sunucuda ekrana eklenen her kaynağın yükü Grafana’nın sunucusunda büyür, Zabbix’in belleği Zabbix’e kalır.
  4. Bakım takvimi: Grafana’nın LTS sürümü yoktur ve her minor sürüm 9 ay desteklenir, Zabbix 7.0 ise LTS’tir. Ayrı sunucuda Grafana’yı yükseltmek Zabbix’in veri toplamasını durdurmaz. Zabbix’in bakımı da Grafana’daki öteki kaynakların ekranını karartmaz.

Aynı sunucu yalnız bir durumda kabul edilir: tek kaynak Zabbix’tir ve ekrana yalnız BT ekibi bakar. Bu durumda Grafana gerekli mi? sorusunun cevabı da çoğu zaman hayırdır, Zabbix’in kendi dashboard’u yeter.

Grafana Sunucusunun Kaynağı

Grafana’nın alt sınırı 512 MB bellek ve 1 işlemci çekirdeğidir. Lab sunucusu mon02 (Ubuntu 26.04.1, 192.168.1.29) bu turda 2 GB bellekle çalıştı ve üzerinde Zabbix 7.0.32 ile PostgreSQL 18.6 açıktı. Grafana açılmadan önce kullanılan bellek 454 MB, açıldıktan sonra 725 MB’tı. Fark yaklaşık 270 MB’tır. Paket diskte 1.420 MB yer kapladı.

Bu rakamlar boş bir Grafana’nındır. Belgenin küçük kurulum önerisi (25’ten az eşzamanlı kullanıcı, 200’den az dashboard) 2 çekirdek ve 2-4 GB bellektir ve bu öneri yalnız Grafana sürecini kapsar. Grafana’nın sorguladığı Zabbix’in kaynağı ayrıca hesaplanır. Hesabın Zabbix tarafı Zabbix server boyutu bölümünde.

Sunucunun saati de doğru olmalıdır. Grafana’nın panelleri zaman eksenine çizilir, saati kaymış bir sunucuda dashboard’daki “son beş dakika” başka bir beş dakikayı gösterir.

Grafana Kurulumu: APT Deposu ve Paket

Grafana Deposunu Eklemek

Belgedeki sırayla önce depo anahtarı indirilir, sonra depo satırı bu anahtara bağlanarak eklenir. Komutlar mon02’de, sudo yetkili bir hesapla çalışır:

mon02Bash
sudo apt-get install -y apt-transport-https wget gnupg
sudo mkdir -p /etc/apt/keyrings
sudo wget -O /etc/apt/keyrings/grafana.asc https://apt.grafana.com/gpg-full.key
sudo chmod 644 /etc/apt/keyrings/grafana.asc
echo "deb [signed-by=/etc/apt/keyrings/grafana.asc] https://apt.grafana.com stable main" | sudo tee -a /etc/apt/sources.list.d/grafana.list
sudo apt-get update
apt-cache policy grafana

signed-by deponun yalnız bu anahtarla imzalanmış paketleri getirmesini sağlar. Son komut deponun hangi sürümü vereceğini gösterir:

mon02Çıktı
grafana:
  Installed: (none)
  Candidate: 13.3.0
  Version table:
     13.3.0 500
        500 https://apt.grafana.com stable/main amd64 Packages
     13.2.5 500
        500 https://apt.grafana.com stable/main amd64 Packages

Grafana deposunun tek bir stable dalı vardır, Ubuntu sürümüne göre ayrılmaz. Ubuntu 26.04’te bağımlılıklar hatasız çözüldü, yani bu sürüm için ayrı bir depo satırı gerekmez.

grafana Paketini Kurmak

mon02Bash
sudo apt-get install -y grafana

Kurulumun sonunda paket servisi başlatmadığını açıkça yazar:

mon02Çıktı
Need to get 397 MB of archives.
After this operation, 1,420 MB of additional disk space will be used.
Fetched 397 MB in 15s (27.0 MB/s)
Setting up grafana (13.3.0)…
### NOT starting on installation, please execute the following statements to configure grafana to start automatically using systemd
 sudo /bin/systemctl daemon-reload
 sudo /bin/systemctl enable grafana-server
### You can start grafana-server by executing
 sudo /bin/systemctl start grafana-server

Bu bekleyiş bir fırsattır. Grafana ilk açılışta veritabanını oluşturur, veritabanı ayarı yapılmadan açılırsa bunu SQLite dosyasına yapar. Lab’da fabrika durumunu ölçmek için servisi önce ayarsız açtım. /var/lib/grafana/grafana.db dosyası 1,6 MB olarak oluştu ve PostgreSQL’e geçtikten sonra kullanılmayan bir dosya olarak kaldı. Doğru sıra, servisi açmadan önce bir sonraki bölümdeki veritabanı ayarını yapmaktır.

Fabrika ayar dosyası /etc/grafana/grafana.ini’dir ve içindeki bütün satırlar ; ile yorum yapılmıştır. Değiştirmeden önce bir kopyası alınır, sonraki her değişiklik bu kopyayla karşılaştırılarak doğrulanır:

mon02Bash
sudo cp -p /etc/grafana/grafana.ini /etc/grafana/grafana.ini.fabrika

Grafana PostgreSQL Veritabanı

Grafana’nın veritabanı dashboard’ları, kullanıcıları, data source bağlantılarını ve alert rule’ları tutar. Ölçüm tutmaz. Örnekteki stüdyonun arşivi de grafik şablonlarını tutar, sıcaklık ölçümlerini değil.

Veritabanı ve Rolü Açmak

Ayrı sunucuda PostgreSQL Grafana’nın sunucusuna kurulur ve aşağıdaki komutlar orada aynen çalışır. Lab’da mon02’de PostgreSQL zaten Zabbix için çalışıyor. Grafana aynı sunucuda kendi rolünü ve kendi veritabanını alır, Zabbix’in veritabanına erişmez:

mon02Bash
sudo -u postgres psql
mon02PostgreSQLpostgres
CREATE ROLE grafana LOGIN PASSWORD 'parola-buraya';
CREATE DATABASE grafana OWNER grafana;

Parola uzun ve rastgele seçilir, grafana.ini dışında bir yere yazılmaz. Sonuç \l grafana komutuyla görülür:

mon02PostgreSQL Çıktısı
  Name   |  Owner  | Encoding | Locale Provider |   Collate   |    Ctype    | Locale | ICU Rules | Access privileges
---------+---------+----------+-----------------+-------------+-------------+--------+-----------+-------------------
 grafana | grafana | UTF8     | libc            | en_US.UTF-8 | en_US.UTF-8 |        |           |

grafana.ini: [database] Bölümü

grafana.ini’nin [database] bölümündeki satırların başındaki ; silinir ve değerler yazılır:

INI
[database]
type = postgres
host = 127.0.0.1:5432
name = grafana
user = grafana
password = parola-buraya

Dosya artık bir parola taşıdığı için izni daraltılır: sahibi root, grubu grafana, izni 640. Grafana servisi dosyayı okuyabilir, sunucudaki diğer hesaplar okuyamaz. 640’ın nasıl okunduğunu Linux dosya izinleri yazısında anlattık:

mon02Bash
sudo chown root:grafana /etc/grafana/grafana.ini
sudo chmod 640 /etc/grafana/grafana.ini

Servisi Açmak ve Şemayı Doğrulamak

mon02Bash
sudo systemctl daemon-reload
sudo systemctl enable --now grafana-server

Grafana ilk açılışta şemayı kendisi kurar, ayrıca bir şema dosyası içe aktarılmaz. Lab’da servis yarım dakika kadar içinde active oldu. Journal’da Connecting to DB dbtype=postgres satırı ve 827 Executing migration satırı göründü. Sonuç PostgreSQL’den doğrulanır:

mon02Bash
sudo -u postgres psql -d grafana -Atc "select count(*) from information_schema.tables where table_schema='public'"
mon02Çıktı
92

92 tablonun arasında dashboard, user, data_source ve alert_rule var, ama bir ölçüm tablosu yok. Grafana’nın neden ölçüm saklamadığını Grafana nedir yazısında anlattık.

Grafana’yı Apache Arkasına Almak: /grafana Alt Yolu

Grafana fabrika ayarında bütün ağ arayüzlerinde 3000 portunu dinler. Lab’da servis açılır açılmaz ss -ltnp çıktısında *:3000 göründü. Bu kurulumda Grafana yalnız sunucunun kendisinden ulaşılan 127.0.0.1:3000’de dinler, okura Zabbix’i de yayınlayan Apache’nin /grafana yolundan açılır. Örnekteki stüdyonun sokağa kapısı yoktur, herkes binanın ana girişinden girer.

grafana.ini: [server] Bölümü

INI
[server]
http_addr = 127.0.0.1
root_url = http://192.168.1.29/grafana/
serve_from_sub_path = true

root_url tarayıcının Grafana’ya ulaştığı tam adrestir, serve_from_sub_path da Grafana’nın kendisini /grafana/ altından sunmasını sağlar. Bu ikisi olmadan Grafana bağlantılarını kökten (/login) üretir ve Apache arkasında sayfalar yarım yüklenir.

Apache Yapılandırması

Apache’de üç modül gerekir. proxy Zabbix kurulumunda açılmıştı, proxy_http ve proxy_wstunnel yenidir:

mon02Bash
sudo a2enmod proxy proxy_http proxy_wstunnel

Yönlendirme ayrı bir yapılandırma dosyasına yazılır, /etc/apache2/conf-available/grafana.conf:

Apache
ProxyPreserveHost On
# Grafana Live (WebSocket), genel kuraldan önce gelir
ProxyPass        /grafana/api/live/ws ws://127.0.0.1:3000/grafana/api/live/ws
ProxyPassReverse /grafana/api/live/ws ws://127.0.0.1:3000/grafana/api/live/ws
ProxyPass        /grafana/ http://127.0.0.1:3000/grafana/
ProxyPassReverse /grafana/ http://127.0.0.1:3000/grafana/
# Sonda eğik çizgisiz /grafana adresi
RedirectMatch ^/grafana$ /grafana/
mon02Bash
sudo a2enconf grafana
sudo apache2ctl configtest
sudo systemctl restart grafana-server apache2

İlk denemede systemctl reload apache2 yeni modülleri yüklemedi, restart gerekti. Son satır lab’da çıkan bir boşluğu kapatır: kural /grafana/ için yazıldığı için sonda eğik çizgisiz http://192.168.1.29/grafana adresi Apache’den 404 Not Found döndü. RedirectMatch satırından sonra aynı adres 302 ile /grafana/’ya yönlendi.

WebSocket satırı Grafana’nın canlı güncelleme kanalı içindir ve genel kuraldan önce yazılır, çünkü Apache kuralları sırayla eşleştirir. Lab’da oturumsuz bir WebSocket isteği Grafana’dan 401 döndü. İstek Grafana’ya ulaşıyor, ama tarayıcıdaki canlı güncellemeyi ayrıca ölçmedim.

Doğrulama: 3000 Ağa Kapalı, /grafana Açık

mon02Bash
ss -ltnp | grep 3000
curl -s -o /dev/null -w "%{http_code}\n" http://192.168.1.29/grafana/login
curl -s -o /dev/null -w "%{http_code}\n" http://192.168.1.29/zabbix/
mon02Çıktı
LISTEN 0      4096       127.0.0.1:3000       0.0.0.0:*
200
200

Başka bir makineden http://192.168.1.29:3000 adresine gönderilen istek 8 saniyede zaman aşımına düştü. Port yalnız loopback’te dinlediği için ufw’ye 3000 kuralı eklenmez. Sunucuda açık portlar Zabbix kurulumundaki gibi 22, 80 ve 10051 olarak kalır.

Grafana’ya İlk Giriş: admin Parolası ve Kişiye Ait Yönetici

İlk Giriş: Parola Ekranı Zorunlu Değil

Tarayıcıda http://192.168.1.29/grafana/ açılır ve kullanıcı adı admin, parola admin ile girilir. Grafana hemen Update your password ekranını açar.

Grafana 13.3 ilk girişte Update your password ekranı: New password ve Confirm new password alanları ile altındaki Skip bağlantısı kırmızı çerçeveyle işaretli.
İlk girişteki parola ekranı. Skip bağlantısı parolayı değiştirmeden fabrika parolasıyla içeri alır.

Ekranın altındaki Skip bağlantısı parolayı değiştirmeden içeri alır. Grafana’nın belgesi bu adımı bir öneri olarak anlatır, zorunluluk olarak değil. Yani admin / admin ile çalışan bir Grafana, kurulumu yapan kişinin bir tıklamasıyla ortaya çıkar. Yeni parola bu ekranda yazılır ve Submit ile kaydedilir.

Kişiye Ait Yönetici Hesabı Açmak

admin herkesin bildiği bir addır ve kayıtlarda kimin işlem yaptığını söylemez. Yönetimi kişiye ait bir hesap üstlenir. Administration > Users and access > Users sayfasında New user düğmesine basılır:

Grafana Administration, Users and access, Users altında New user formu: Name, Email, Username ve Password alanları kırmızı çerçeveyle, Create user düğmesi kırmızı okla işaretli.
Kişiye ait yönetici hesabının formu. Kullanıcı adı kişinin adını taşır.

Name, Email, Username ve Password doldurulup Create user ile hesap açılır. Lab’da kullanıcı adı ilkerpehlivan oldu. Açılan hesabın sayfası, yeni kullanıcının hiçbir yönetici yetkisi taşımadığını gösterir:

Grafana'da yeni açılan ilkerpehlivan hesabının sayfası: Permissions altında Grafana Admin satırı No ve Organizations altında Main Org. satırı Viewer değeriyle kırmızı çerçeveyle işaretli.
Yeni hesap Grafana Admin değildir ve organizasyonda yalnız Viewer'dır. İki satır ayrı ayrı değiştirilir.

İki yetki ayrıca verilir:

  1. Kullanıcının sayfasında Permissions altındaki Grafana Admin satırında Change ile Yes. Grafana Admin sunucu genelindeki yönetici yetkisidir ve kullanıcıları ve organizasyonları yönetir.
  2. Organizations altındaki Main Org. satırında Change role ile Admin. Organizasyon rolü, organizasyonun içindeki data source ve dashboard’ları yönetme yetkisidir.

Bu iki adımdan sonra tarayıcıdan çıkılır ve yeni hesapla girilir. Fabrika hesabına bundan sonra dokunan kişi, yetkisini kendi hesabından alır.

Fabrika Hesabı admin’i Kapatmak

Yeni hesapla Administration > Users and access > Users sayfasında admin açılır. Önce Grafana Admin satırında Change ile No seçilir, sonra Disable user düğmesine basılır. Grafana ikinci işlemde “Are you sure you want to disable this user?” diye sorar.

Grafana'da devre dışı bırakılmış admin hesabının sayfası: Enable user düğmesi ve Grafana Admin satırında No değeri kırmızı çerçeveyle işaretli.
Devre dışı admin hesabı. Düğme Enable user'a dönüşür, Grafana Admin yetkisi kalkmıştır.

Hesap devre dışı kaldığında düğme Enable user olur ve hesabın açık oturumları listeden düşer. Lab’da devre dışı admin ile giriş denemesi ekranda “Login failed Unauthorized” ile reddedildi. Fabrika parolasını bilen biri artık içeri giremez.

Hesabı silmek yerine kapatmayı seçiyoruz. Delete user da çalışır ve “Are you sure you want to delete this user?” diye sorar, ama silme geri alınmaz. Devre dışı hesap ise kişiye ait yönetici hesabından Enable user ile bir dakikada geri açılır. Örnekteki stüdyoda bu, ortak giriş kartının kesilip atılması değil, kapıdaki görevlinin listesinden düşürülmesidir.

Grafana Sıkılaştırma: Sürüm, Metrikler ve CSP

Kurulum bittiğinde Grafana kimlik sormadan iki şey söylüyordu. Sıkılaştırmadan önce sunucunun kendisinde yapılan ölçüm:

mon02Bash
curl -s -o /dev/null -w "metrics_http=%{http_code}
" http://127.0.0.1:3000/grafana/metrics
curl -sI http://127.0.0.1:3000/grafana/login
curl -s http://127.0.0.1:3000/grafana/api/health
mon02Çıktı
metrics_http=200
HTTP/1.1 200 OK
Cache-Control: no-store
Content-Type: text/html; charset=UTF-8
X-Content-Type-Options: nosniff
X-Frame-Options: deny
X-Xss-Protection: 1; mode=block
Date: Wed, 04 Nov 2026 12:25:41 GMT

{
  "database": "ok",
  "version": "13.3.0",
  "commit": "6f8ce3c693b493043ebcd4787566d2b6b118b0f0"
}

Metrik adresi (/grafana/metrics) kimlik sormadan 200 döndü, sağlık adresi sürümü ve commit kimliğini verdi, giriş sayfasında Content-Security-Policy başlığı yoktu.

Sürüm numarası, o sürümü etkileyen açıkları arayan biri için ilk bilgidir. Metrik adresi de Grafana’nın iç durumunu dışarı verir. Grafana’nın güvenlik sıkılaştırma belgesi ikisi için de bir ayar verir. grafana.ini’de değişen satırlar şunlardır:

INI
[server]
domain = 192.168.1.29
enforce_domain = true

[analytics]
reporting_enabled = false

[security]
disable_gravatar = true
content_security_policy = true

[auth.anonymous]
hide_version = true

[metrics]
basic_auth_username = metrics
basic_auth_password = ayri-bir-parola

Her satırın işi:

  1. hide_version: oturum açmamış kullanıcıya sürüm numarası gösterilmez.
  2. basic_auth_username ve basic_auth_password: metrik adresi parola ister. Grafana’yı bir Prometheus izliyorsa bu parola onun ayarına yazılır.
  3. content_security_policy: tarayıcıya hangi kaynaktan betik yüklenebileceğini söyleyen başlık eklenir. Belgenin hazır şablonu kullanılır.
  4. enforce_domain: domain dışında bir adla gelen istek domain’e yönlendirilir. Belge bunu DNS rebinding saldırısına karşı önerir.
  5. reporting_enabled: Grafana’nın 24 saatte bir stats.grafana.org’a gönderdiği anonim kullanım istatistiği kapanır.
  6. disable_gravatar: kullanıcı resimleri dış bir servisten istenmez.

Servis yeniden başlatıldıktan sonra aynı ölçüm. Giriş sayfası bu kez Apache üzerinden istenir, çünkü enforce_domain artık 127.0.0.1 adıyla gelen isteği yönlendiriyor:

mon02Bash
curl -s -o /dev/null -w "metrics_anonim=%{http_code}
" http://127.0.0.1:3000/grafana/metrics
curl -s http://127.0.0.1:3000/grafana/api/health
curl -sI http://192.168.1.29/grafana/login | grep -i -E "^(HTTP|content-security)" | cut -c1-100
mon02Çıktı
metrics_anonim=401
{
  "database": "ok"
}
HTTP/1.1 200 OK
Content-Security-Policy: script-src 'self' 'unsafe-eval' 'unsafe-inline' 'strict-dynamic' 'nonce-4pL

enforce_domain’in bir yan etkisi var. Lab’da Host: mon02 başlığıyla gelen istek 301 ile 192.168.1.29’a yönlendi. Kullanıcılar Grafana’ya bir DNS adıyla ulaşacaksa domain ve root_url o adla yazılır, yoksa her giriş bir yönlendirmeyle başlar.

Grafana Kurulumu Doğrulama

Kurulumun doğru bittiğini beş ölçüm söyler:

  1. systemctl is-active grafana-server çıktısı active.
  2. ss -ltnp çıktısında 3000 portu yalnız 127.0.0.1’de.
  3. http://sunucu/grafana/login 200, ağdan sunucu:3000 cevapsız.
  4. /grafana/api/health yalnız {"database": "ok"} döndürüyor, /grafana/metrics 401.
  5. Grafana’nın kendi ayar ekranı PostgreSQL’i gösteriyor.

Son ölçüm arayüzden yapılır. Administration > General > Settings sayfası Grafana’nın o an kullandığı bütün ayarları listeler. database bölümünde host ve name satırları okunur:

Grafana Administration, General, Settings sayfasının database bölümü: host satırında 127.0.0.1:5432 ve name satırında grafana değeri kırmızı çerçeveyle işaretli.
Settings ekranı Grafana'nın dosyadaki değil, o an kullandığı değerleri gösterir.

Bu ekran ayar dosyasından daha güvenilir bir kaynaktır. Lab’da fabrika grafana.ini’de yorum satırı olarak ;allow_sign_up = true yazıyordu, ama Settings ekranında etkin değer false çıktı. Grafana’nın belgesi de varsayılanı false olarak verir. Yani fabrika dosyasındaki yorum satırları her zaman etkin varsayılanı göstermez. Bir ayarın gerçek değeri sorulduğunda bu ekrana bakılır.

Kurulum Bitti, Ekran Başlıyor: Grafana’nın İlk Ekranı

Kişiye ait hesapla girildiğinde Grafana boş bir ana sayfa açar.

Grafana 13.3 ana sayfası: solda Dashboards, Explore, Alerting, Connections ve Administration menüsü, ortada Create your first dashboard düğmesi ve altta Firing alerts paneli.
Kurulumdan sonraki ilk ekran. Henüz ne data source ne dashboard var.

Sol menüdeki dört öğe sonraki işin haritasıdır. Connections data source’ların eklendiği yerdir. Grafana’nın göstereceği her şey buradan gelir ve bu kurulumda henüz hiçbir kaynak bağlı değil. Dashboards panoların, Alerting alert rule’ların, Administration de bu yazıda kullandığımız kullanıcı ve ayar sayfalarının yeridir.

Ekrandaki Create your first dashboard düğmesi bu aşamada boş bir pano açar, çünkü gösterecek veri yoktur. Doğru sıra önce data source’u bağlamaktır. Zabbix’i Grafana’ya yalnız okuma yetkili bir hesapla bağlamak serinin sıradaki yazısının konusudur.

Grafana Kurulumunda Sık Yapılan Hatalar

BelirtiSebepÇözüm
Sayfa açılıyor ama stiller ve menü yüklenmiyorroot_url ya da serve_from_sub_path alt yolu bilmiyorİkisini /grafana/ ile yaz, servisi yeniden başlat
http://sunucu/grafana 404 veriyorApache kuralı /grafana/ için yazılmışRedirectMatch ^/grafana$ /grafana/ ekle
Apache ws:// satırında hata veriyorproxy_wstunnel kapalı ya da reload yetmedia2enmod proxy_wstunnel, sonra restart
Kurulumdan sonra /var/lib/grafana/grafana.db duruyorServis veritabanı ayarından önce açıldıAyar PostgreSQL’i gösteriyorsa dosya kullanılmaz, servisi açmadan önce ayarı yap
HTTPS’e geçmeden cookie_secure açıldı, kimse giremiyorÇerez yalnız HTTPS’te gönderilirHTTP’de false bırak
DNS adıyla girince başka adrese yönleniyorenforce_domain açık, domain IP adresidomain ve root_url’u kullanıcıların yazdığı adla yaz
admin / admin hala çalışıyorİlk girişte Skip’e basıldıParolayı değiştir, kişiye ait yönetici aç, admin’i kapat

Sonuç: Grafana Kurulumu Kapıyı Kapatınca Biter

Grafana’yı kurmak birkaç komuttur: depo, paket, servis. Kurulumu bitmiş saydıran şey sonraki dört karardır: Grafana’nın kendi veritabanı PostgreSQL olur, servis ağa değil Apache’ye açılır, fabrika hesabı kapanır ve sürüm ile metrikler kimliksiz kullanıcıya gösterilmez. Lab’da bütün bunlar yaklaşık 15 dakika sürdü. Atlandıklarında ise hiçbiri hata vermez, Grafana yine açılır ve çalışır.

Girişteki benzetmeye dönersek: stüdyo kurulduğunda kamera çalışır, ışıklar yanar, ama stüdyonun güvenliğini bunlar belirlemez. Ana girişin tek kapı olması 127.0.0.1 ve Apache’dir. Arşivin sağlam dolabı PostgreSQL’deki veritabanıdır. Ortak giriş kartının listeden düşmesi de devre dışı admin hesabıdır. Stüdyo ancak bunlardan sonra yayına hazırdır ve sıradaki iş ona veri getirecek kurumu bağlamaktır.

Grafana Kurulumu Hakkında Sık Sorulan Sorular

Hazır bir Ubuntu Server üzerinde yarım saati geçmez. Lab'da depoyu eklemekten sıkılaştırmanın son ayarına kadar yaklaşık 15 dakika geçti. Paketin indirilmesi yarım dakikadan kısa sürdü, Grafana ilk açılışta veritabanı şemasını kendisi kurdu. Zaman alan iş kurulumdan sonra gelir: hangi data source'un hangi hesapla bağlanacağına ve kimin hangi dashboard'u göreceğine karar vermek.
Kullanıcı adı admin, parola admin. Grafana ilk girişte parolayı değiştirmenizi ister, ama aynı ekranda Skip bağlantısı da vardır ve fabrika parolasıyla içeri alır. Güvenli yol parolayı değiştirmek, kişiye ait bir yönetici hesabı açmak ve fabrika admin hesabının Grafana Admin yetkisini alıp hesabı devre dışı bırakmaktır.
Yalnız tek kaynağın Zabbix olduğu ve ekrana yalnız BT ekibinin baktığı kurulumda kurabilirsiniz. Lab'da Grafana, Zabbix 7.0 ve PostgreSQL 18 aynı Ubuntu 26.04 sunucusunda çalıştı ve kullanılan bellek yaklaşık 270 MB arttı. Ekrana ikinci bir kaynak girecekse ya da BT dışından biri bakacaksa Grafana kendi sunucusuna kurulur. Grafana'nın güvenlik belgesi aynı sunucudaki web servislerinin Grafana üzerinden istismar edilebileceğini söyler. Zabbix'in bakımı da aynı sunucudaki Grafana'nın bütün ekranlarını karartır.
Apache ya da Nginx arkasında çalışıyorsa hayır. Bu yazıdaki kurulumda Grafana yalnız 127.0.0.1:3000'de dinler ve okur ona Apache'nin 80 portundaki /grafana yolundan ulaşır. 3000 portu ağa açık kalırsa Apache'nin önündeki sıkılaştırma ve HTTPS atlanabilir. Lab'da ağdan 3000 portuna gönderilen istek zaman aşımına düştü.
İlker Pehlivan
Yazan

BT Danışmanı | Ağ, Sistem ve Güvenlik Yönetimi

İlker Pehlivan, karmaşık BT altyapılarını ölçeklenebilir ve güvenli sistemlere dönüştürür. Buradaki rehberleri kendi laboratuvarında kurup ölçerek yazar.

LinkedIn

Benzer Makaleler

Grafana Rehberi: Kurulumdan Dashboard'a Adım Adım

Grafana rehberi: kurulumdan Zabbix bağlantısına, dashboard'dan yedeğe altı adımlık sıra. Her adım hangi kurumda gerekir, lab'da hangi yazıda ölçüldü.

14 dk okuma

Network İzleme Hizmeti: Sunucu, Hat ve Ağ Cihazları

Network izleme hizmeti: sunucu, internet hattı, switch ve firewall dakika dakika izlenir, alarm geldiğinde aynı ekip müdahale eder. Kapsam, süreç ve fiyat.

9 dk okuma

Grafana Alert: SQL Sorgusuna E-posta Alarmı ve Silence

Grafana alert kurulumu: SMTP, salt okunur MySQL data source, eşik ve pending period, DatasourceError ve silence, lab'da saatle ölçülen bildirimlerle.

18 dk okuma

Grafana Upgrade: Yedek, 12'den 13'e Geçiş ve Geri Dönüş

Grafana güncellemesi adım adım: grafana.ini, eklenti ve PostgreSQL yedeği, geri yükleme provası, önce eklentiler, 12.4'ten 13.3'e geçiş ve doğru geri dönüş.

14 dk okuma

Grafana Dashboard Oluşturma: Panel, Değişken ve USE

Grafana dashboard oluşturma: USE yöntemiyle panel seçimi, Zabbix verisiyle değişkenler, tekrarlayan panel, yenileme yükü ve Viewer sınırı, lab ölçümüyle.

19 dk okuma

Grafana Nedir? Ne İşe Yarar, Zabbix'ten Farkı Ne?

Grafana nedir: Zabbix, Prometheus ve veritabanlarındaki veriyi okuyup tek ekranda gösteren açık kaynak araç. Data source, panel, sürüm ve Zabbix farkı.

12 dk okuma