Switch NTP Server Ayarı: Saati İç NTP Sunucusuna Bağlamak

Switch NTP server ayarı, switch’in saatini kurumdaki bir NTP sunucusuna bağlayan iki satırlık yapılandırmadır. Birinci satır sunucunun adresini yazar, ikincisi switch’in saat istemcisini açar. Bu rehberde lab switch’imin yaklaşık 8,5 saat ileri giden saatini bu iki satırla düzeltiyorum. Düzeltmenin log sunucusunda nasıl göründüğünü ve yanlış seçilmiş bir saat diliminin logu nasıl üç saat kaydırdığını da ölçüyorum.

Bir süpermarket şubesinde her kasa saati kendisi sayar ve kestiği her fişe o saati basar. Kasanın saati kaymışsa fiş yanlış saati taşır ve gün sonu raporu genel müdürlüğe yanlış saatle gider. Bu yüzden kasalar saati kendi başlarına tutmaz; şubenin ana saatine göre kurulur, ana saat de ulusal saat ayarına göre. Bu yazıda switch bir kasadır, log satırları onun fişleridir, NTP sunucusu da şubenin ana saatidir.

Bu yazı, switch yapılandırma rehberimizdeki kontrol listesinin 5. adımıdır ve Kurumsal Network Kurulumu hizmetimizin switch tarafına aittir. Aynı işi müşterilerimizin ağında nasıl yürüttüğümüzü switch kurulumu ve VLAN yapılandırma hizmeti sayfamızda anlattık.

NTP’nin ne olduğunu ve kurum içinde saatin kimden kime dağıldığını NTP nedir yazımızda anlattık. Bu rehber o zincirin en ucundaki cihaza, switch’e odaklanıyor.

Switch’in Saati Nereden Gelir? Fabrika Ayarında Hiçbir Yerden

İşe switch’in bugünkü saatine bakarak başlıyorum. Switch trafiği saate bakmadan taşır, bu yüzden yanlış bir saat hiçbir arıza belirtisi vermez.

Saati görmek için tek bir komut yeterlidir:

gmsw01#show clock detail

22:35:22 (UTC+0:00) Sep 23 2026
Time source is Local

 Time zone:
 Acronym not configured
 Offset is UTC+0:00

 Summertime:
 Summer-time is disabled

O anda gerçek saat UTC ile 14.08 civarıydı, yani switch yaklaşık 8,5 saat ileride. Bu çıktıdaki asıl öğretici satır saatin kendisi değil, altındaki Time source is Local satırıdır. Switch saati hiçbir yerden almıyor, kendi içindeki sayacı sayıyor. Saat istemcisinin durumu da bunu doğruluyor:

gmsw01#show sntp status

Client Mode:                       Disabled
Last Update Time:                  Jan  1 00:00:00 1970
...

Client Mode: Disabled saat istemcisinin kapalı olduğunu gösterir. Jan 1 1970 ise sayacın başlangıç değeridir; switch bugüne kadar hiçbir sunucudan saat almamış.

Switch domain’e üye olmadığı için saati sunucular gibi kendiliğinden almaz. Bu boşluğun neden kimsenin dikkatini çekmediğini NTP makalemizde anlattık. Kasa benzetmesinde bu, ana saate hiç bakmadan açılışta kendi saatiyle fiş kesmeye başlamış bir kasadır.

Switch NTP Ayarından Önce: Saat Sunucusu ve Erişim

Switch’e saat verecek bir sunucu gerekir. Lab’da bu iş ntp01 adlı Ubuntu sunucusundaki chrony’de duruyor; kurulumunu Linux NTP sunucusu kurulumu rehberimizde anlattık. Domain kullanan bir kurumda ayrı bir sunucu kurmanız gerekmeyebilir, çünkü domain controller da NTP sunucusu olarak çalışır. Hangi cihazın saati kimden alacağını NTP makalemizdeki tabloda gösterdik.

Switch’e dokunmadan önce üç şeyi kontrol ediyorum.

Birincisi, sunucunun kendi saati doğru mu? Senkron olmayan bir sunucuya bağlanan switch, yanlış saati bu kez düzenli olarak alır:

$ chronyc tracking
Reference ID    : C21BDE05 (time.ume.tubitak.gov.tr)
Stratum         : 2
...

ntp01 saatini TÜBİTAK UME’nin sunucusundan alıyor ve kendisi Stratum 2’de. Stratum’un ne anlattığını NTP makalemizin stratum bölümünde açtık.

İkincisi, sunucu switch’in ağına cevap veriyor mu? chrony, yapılandırmasında allow satırı yazılmadıkça hiçbir istemciye saat vermez. ntp01’deki allow 192.168.1.0/24 satırı switch’in ağına bu kapıyı açıyor. Bu satırın neden şart olduğunu chrony rehberimizde anlattık. Switch ile sunucu arasında bir güvenlik duvarı varsa NTP’nin kullandığı UDP 123 numaralı portun da açık olması gerekir.

Üçüncüsü, switch sunucuya ulaşıyor mu? Bunun için switch’in bir yönetim adresi ve ağ geçidi olmalı; ikisini de yönetilebilir switch ayarları yazımızda verdik. Switch’ten sunucuya ping atıyorum:

gmsw01#ping 192.168.1.15
...
Reply From 192.168.1.15: icmp_seq = 0. time= 10643 usec.
Reply From 192.168.1.15: icmp_seq = 1. time= 3885 usec.
Reply From 192.168.1.15: icmp_seq = 2. time= 3796 usec.
Reply From 192.168.1.15: icmp_seq = 3. time= 4627 usec.
...
4 packets transmitted, 4 packets received, 0% packet loss

Sunucunun adresini IP olarak yazacağım, çünkü IP’li satır DNS’e bağlı olmadan her switch’te çalışır. Adla yazmak için switch’te bir DNS sunucusu tanımlı olmalıdır ve bu ölçümü aldığım gün lab switch’imde tanımlı değildi (show hosts çıktısında Name servers are not configured). DNS adımı rehberin 4. adımında saatten önce gelir. DNS’i tanımladıysanız sunucuyu adıyla yazmayı aşağıda ayrıca gösteriyorum.

Switch’te SNTP İstemcisini Açmak: İki Satır

Sunucu hazır ve switch ona ulaşıyor. Şimdi switch’e sunucunun adresini yazıp saat istemcisini açıyorum.

Lab switch’im bu ayarı ntp değil sntp adıyla sunuyor. SNTP (Simple Network Time Protocol), NTP’nin basitleştirilmiş bir alt kümesidir. NTP’nin standardı olan RFC 5905’in SNTP bölümü onu tek bir üst sunucudan saat alan ve kendisine bağlı istemcisi olmayan cihazlar için tanımlar. Switch tam olarak böyle bir cihazdır, saati alır ama kimseye dağıtmaz.

Aynı bölüm iki protokolün birbiriyle tamamen uyumlu çalıştığını da söyler; bu yüzden switch’in SNTP istemcisi chrony gibi tam bir NTP sunucusundan saat alabilir.

Ayar iki satırdır:

configure
sntp server 192.168.1.15
sntp unicast client enable
exit

Birinci satır sunucunun adresini tanımlar. İkincisi switch’in o adrese düzenli aralıklarla saat sormasını başlatır. İkisi de Enter’a basıldığı anda uygulanır. Kasa benzetmesinde birinci satır kasaya ana saatin yerini göstermek, ikincisi kasiyere saatini belli aralıklarla ana saate göre kurmasını söylemektir.

Bu iki satırda saat dilimi yok ve switch UTC’de kalıyor. Bu bilinçli bir seçim; nedenini aşağıdaki saat dilimi bölümünde ölçerek gösteriyorum.

NTP Sunucusunu Adla Yazmak: DNS Tanımlıysa

Switch’e DNS sunucusu ve alan adı tanımladıysanız saat sunucusunu IP yerine adıyla da yazabilirsiniz. Değişen yalnız birinci satırdır:

configure
sntp server ntp01.ad.sistemkusu.com
sntp unicast client enable
exit

Lab switch’im bu adı yapılandırmaya IP’ye çevirmeden, olduğu gibi kaydetti. Sunucunun adresi bir gün değişirse switch’lere tek tek girmek yerine DNS’teki kaydı güncellemek yeter. Kasa benzetmesinde bu, ana saatin yerini duvardaki konumuyla değil adıyla tarif etmektir; saat başka bir duvara taşınsa da kasiyer onu bulur.

Bunun bedeli, adın doğru yazılmasına bağlı olmaktır. Yanlış yazılmış bir ad hata vermeden başka bir adrese çözülebilir. Satırı girdikten sonra show hosts çıktısında adın kurumunuzun adres bloğundaki bir adrese çözüldüğüne bakın. Adla yazılan satırın ölçümünü ve DNS kaydı değişince switch’in yeni adrese gidişini switch DNS ayarı yazımızın saat bölümünde anlattık. Bu yazıdaki doğrulama ve log çıktıları IP’li kurulumdan alındı.

Switch NTP Ayarını Doğrulamak: İlk Senkron Bir Dakika Sürer

Komutu girdiğiniz anda saatin düzelmesini beklemek doğaldır. Ayarı girdikten hemen sonra durumu okudum ve ilk çıktı ayarın tutmadığını düşündürüyordu:

gmsw01#show sntp status

Client Mode:                       Unicast
Last Update Time:                  Jan  1 00:00:00 1970

Unicast servers:
Server          Status                 Last response
--------------- ---------------------- --------------------------
192.168.1.15    Other                  00:00:00 Jan 1 1970

İstemci açık (Unicast) ve sunucu listede, ama durum Other ve cevap tarihi hâlâ 1970. show clock detail da saat kaynağını SNTP (not synchronized) olarak gösteriyordu. Ayarı yanlış sanıp değiştirmeye başlamanın en kolay olduğu an budur.

Bekleyişin nedeni switch’in kendi yapılandırmasında yazıyor. show sntp configuration çıktısının ilk satırı Polling interval: 64 seconds der; switch sunucuya 64 saniyede bir soruyor ve ilk soruyu da bir aralık dolunca soruyor. Ayarı 14.10’u birkaç saniye geçe girdim, bir dakika sonra durum şöyleydi:

gmsw01#show sntp status

Client Mode:                       Unicast
Last Update Time:                  Sep 23 14:11:15 2026

Unicast servers:
Server          Status                 Last response
--------------- ---------------------- --------------------------
192.168.1.15    Success                14:11:15 Sep 23 2026

gmsw01#show clock detail

14:12:30 (UTC+0:00) Sep 23 2026
Time source is SNTP
...

Bu çıktıda üç şeye bakılır:

1. Status sütununda Success, sunucunun cevap verdiğini ve switch’in cevabı kabul ettiğini gösterir. Other ilk yoklamanın beklendiğini, Request Timed Out ise cevap gelmediğini anlatır.
2. Time source is SNTP satırının sonunda (not synchronized) eki yoksa switch saatini sunucudan alıyor demektir.
3. show clock saati, kendi bilgisayarınızın saatiyle aynı dakikayı göstermelidir. Switch UTC’de olduğu için Türkiye saatinden üç saat geri görünür ve bu bir hata değildir.

Sunucu tarafında da switch’in geldiği görünüyor. chrony’nin istemci listesi switch’i adresiyle tanıyor:

$ sudo chronyc -n clients
Hostname                      NTP   Drop Int IntL Last     Cmd   Drop Int  Last
===============================================================================
127.0.0.1                       0      0   -   -     -       6      0  -5   220
192.168.1.2                     2      0   6   -     0       0      0   -     -

192.168.1.2 satırı switch’tir. NTP sütunundaki 2, switch’ten gelen istek sayısıdır. Int sütunundaki 6 ise istekler arasındaki ortalama aralığın ikinin kuvveti cinsinden değeridir: 2⁶, yani 64 saniye. Bu listeyi okumayı chrony rehberimizin doğrulama bölümünde ayrıntılı anlattık. Aynı sırada sunucuda paket de yakaladım: switch’in ilk isteği 14:11:15’te geldi ve paket NTPv4, Client olarak göründü. SNTP istemcisi NTP sunucusuyla aynı paketi konuşuyor.

Durum birkaç dakika sonra hâlâ Success’e dönmediyse aşağıdaki sık yapılan hatalar listesinden başlayın.

Switch NTP Ayarını Kalıcı Yapmak

Ayar şu anda yalnız çalışan yapılandırmada duruyor ve switch yeniden başlarsa kaybolur. Kaydediyorum:

gmsw01#copy running-config startup-config
This operation may take few minutes.
Management interfaces will not be available during this time.
Are you sure you want to save? (y/n) y
Configuration Saved!
gmsw01#show startup-config | include sntp|clock
sntp unicast client enable
sntp server 192.168.1.15

Kalıcı yapılandırmada iki sntp satırı duruyor, clock satırı yok; switch UTC’de açılacak. Çalışan ve kalıcı yapılandırmanın farkını yönetilebilir switch ayarları yazımızda anlattık.

Saat Düzelince Log Sunucusunda Ne Görünür?

Kurulum bitti ve kaydedildi. Bu bölüm kurulumun bir adımı değil; switch’in log sunucusuna giden kayıtlarında düzeltmenin nasıl göründüğünü ölçüyorum. İsterseniz atlayıp saat dilimi bölümüne geçebilirsiniz.

Lab switch’im kayıtlarını kendi kurduğumuz syslog sunucusuna gönderiyor. Switch’e her SSH girişinde bir kayıt düşüyor. Düzeltmeden önceki son girişlerimle düzeltmeden sonraki ilk girişim dosyada şöyle duruyor:

$ sudo tail -n 4 /var/log/uzak/gmsw01-1/CLI_WEB.log
2026-09-23T22:36:33+00:00 gmsw01-1 CLI_WEB[emWeb]: cmd_logger_api.c(260) 465 %% [CLI:ilker:192.168.1.115] User has succesfully logged in
2026-09-23T22:37:21+00:00 gmsw01-1 CLI_WEB[emWeb]: cmd_logger_api.c(260) 514 %% [CLI:ilker:192.168.1.115] User has succesfully logged in
2026-09-23T22:37:47+00:00 gmsw01-1 CLI_WEB[emWeb]: cmd_logger_api.c(260) 541 %% [CLI:ilker:192.168.1.115] User has succesfully logged in
2026-09-23T14:12:24+00:00 gmsw01-1 CLI_WEB[emWeb]: cmd_logger_api.c(260) 661 %% [CLI:ilker:192.168.1.115] User has succesfully logged in

Bu dört satırda iki sayıya bakıyorum:

1. Satırdaki numara switch’in kendi kayıt sayacıdır ve ileri gidiyor: 465, 514, 541, 661.
2. Zaman damgası ise geri düşüyor. 541 numaralı giriş 22:37:47 taşıyor, ondan sonra yapılan 661 numaralı giriş 14:12:24. Switch’in saati iki giriş arasında 8,5 saat geri alındı.

Sıçramanın saniyesi, iki saniyede bir yazılan başka bir kayıtta görünüyor. Aynı klasördeki DOT1S.log dosyasında 589 numaralı satır 22:38:34, 591 numaralı satır 14:11:15 taşıyor. İkinci saat, sunucudaki paket yakalamada switch’in ilk cevabı aldığı saniyedir (14:11:15).

Bu ölçümden iki sonuç çıkıyor:

1. Düzeltme geçmişi düzeltmez. 22:xx damgalı satırlar dosyada olduğu gibi duruyor; saat ayarı yalnız ondan sonra yazılan kayıtlara işler. Satırları zaman damgasına göre sıralayan bir araçta düzeltmeden önceki kayıtlar, sonrakilerin arkasına düşer.
2. Sıçrama silinecek bir hata değil, bir izdir. Kayıtların hangi andan sonra doğru saati taşıdığını gösteren tek yer burasıdır.

Zaman damgası ile senkronizasyonun delil değeri açısından neden ayrı şeyler olduğunu NTP makalemizin 5651 bölümünde anlattık.

Kasanın saati öğlen düzeltilirse sabah kesilen fişler yine yanlış saati taşır. Düzeltme ancak ondan sonra kesilen fişlere işler.

Saat Dilimi Tuzağı: Switch Senkron, Log Üç Saat İleride

Saat artık doğru ve switch UTC’de duruyor. Türkiye’deki bir switch’e Türkiye saatini (UTC+3) vermek ilk bakışta doğru ayar gibi görünür, çünkü show clock o zaman duvardaki saatle aynı şeyi gösterir. Switch’e clock timezone 3 komutuyla UTC+3 verip log sunucusuna baktım:

gmsw01#show clock detail
17:14:07 (UTC+3:00) Sep 23 2026
Time source is SNTP
...

Switch senkron ve Türkiye saatini doğru gösteriyor. Aynı dakikada log sunucusu şunu yazıyordu:

$ date -u "+SUNUCU UTC: %F %T"
SUNUCU UTC: 2026-09-23 14:14:18
$ sudo tail -n 2 /var/log/uzak/gmsw01-1/DOT1S.log
2026-09-23T17:14:17+00:00 gmsw01-1 DOT1S[dtlTask]: dot1s_txrx.c(1286) 778 %% dot1sBpduReceive(): Invalid Forward Delay
2026-09-23T17:14:17+00:00 gmsw01-1 DOT1S[dtlTask]: dot1s_txrx.c(306) 779 %% dot1sBpduReceive(): Discarding the BPDU, since it is an invalid BPDU type

Sunucunun saati UTC ile 14:14:18, bir saniye önce yazılan kayıt ise 17:14:17+00:00 diyor. Kayıt, arşive üç saat ileri bir damgayla girdi.

Switch saati doğru biliyor; sorun saati log satırına nasıl yazdığında. Switch’in kendi tamponundaki bir satır Sep 23 22:37:54 biçimindedir ve içinde ne yıl ne saat dilimi vardır. Bu biçimi syslog makalemizde parça parça açtık. Switch satıra yerel saatini yazar, log sunucusu da gelen saati kendi dilimindeymiş gibi okur. Lab’daki log sunucusu UTC’de çalıştığı için UTC+3’teki bir saat, sunucuda üç saat ileri bir kayıt oluyor.

Buradan çıkan kural tek cümledir: switch’in saat dilimi, log sunucusunun saatleri okuduğu dilimle aynı olmalıdır. Hangi dilimin seçileceği ikinci sorudur. Bütün cihazları ve log sunucusunu UTC’de tutmak da, hepsini Türkiye saatinde tutmak da tutarlı bir düzendir. Tutarsız olan ikisini karıştırmaktır. Lab’daki bütün makineler UTC’de çalıştığı için switch’i de UTC’ye geri aldım:

configure
no clock timezone
exit

Geri aldıktan birkaç saniye sonra sunucunun saati 14:14:49, switch’ten gelen son kayıt 14:14:47 gösteriyordu. Log ile sunucu yeniden aynı dakikadaydı.

Benzetme burada kopuyor. Türkiye’deki bir market zincirinde bütün şubeler aynı saat dilimindedir ve fişteki saati herkes aynı okur. Ağda ise switch’in, log sunucusunun ve izleme sisteminin saat dilimi ayrı ayrı ayarlanır. Biri farklı seçilirse fiş doğru saati taşır ama başka bir dilimde okunur.

NTP Sunucusu Susarsa Switch Ne Gösterir?

Ayar kalıcı ve log sunucusu doğru saati görüyor. Geriye kalan tek risk, saat sunucusunun kendisinin durmasıdır. İç NTP sunucusu kapandığında hiçbir cihazın haber vermediğini NTP makalemizde anlattık. Switch tarafında bunun nasıl göründüğünü denedim. ntp01’deki chrony servisini durdurdum ve iki buçuk dakika sonra switch’e baktım:

gmsw01#show sntp status

Client Mode:                       Unicast
Last Update Time:                  Sep 23 14:11:15 2026

Unicast servers:
Server          Status                 Last response
--------------- ---------------------- --------------------------
192.168.1.15    Request Timed Out      14:11:15 Sep 23 2026

gmsw01#show clock detail

14:17:38 (UTC+0:00) Sep 23 2026
Time source is SNTP (not synchronized)
...

Durum Request Timed Out ve saat kaynağının sonunda (not synchronized) eki var. Saatin kendisi ise hâlâ doğru, çünkü switch saymayı bırakmıyor ve sunucu susunca kendi sayacıyla devam ediyor. Kayma o andan sonra yeniden birikmeye başlar ve saat ekranı bunu göstermez. Şubenin ana saati durduğunda kasalar da kendi saatleriyle fiş kesmeye devam eder.

Bu çıktıda bir ayrıntı daha var. Last Update Time ve Last response alanları 14:11:15’te kalmış, yani ilk senkronun saatinde. chrony’yi yeniden başlattığımda durum Success’e döndü ama bu iki alan yine 14:11:15 gösterdi. Bu cihazda iki alan her yoklamada güncellenmiyor. Bu yüzden izlerken tarih alanına değil Status sütununa bakın.

Asıl koruma switch’i değil sunucuyu izlemektir. Tek bir sunucu durduğunda ondan saat alan bütün cihazlar aynı anda kaymaya başlar. Sunucunun nasıl izleneceğini chrony rehberimizin izleme bölümünde anlattık.

Switch NTP Ayarında Sık Yapılan Hatalar

Doğrulama tutmadıysa ya da saat aylar sonra yeniden kaydıysa önce aşağıdaki hatalara bakın:

• İlk dakikada ayarı bozmak. Durum ilk yoklamaya kadar Other kalır ve lab switch’imde bu 64 saniye sürdü. Bir dakika beklemeden ayarı değiştirmek, çalışan bir yapılandırmayı bozmaktır.
• Sunucuda erişim izni vermemek. chrony’de allow satırı yoksa sunucu switch’in isteğine cevap vermez ve switch Success’e dönmez.
• UDP 123’ü kapalı bırakmak. Switch ile sunucu arasında bir güvenlik duvarı varsa NTP portunu o duvarda açmak gerekir. Ping’in geçmesi bu portun açık olduğunu göstermez, çünkü ping ayrı bir protokoldür.
• Sunucuyu adıyla yazıp DNS’i unutmak. Ya önce DNS’i tanımlayın ya da sunucuyu IP adresiyle yazın. DNS tanımlı olmayan bir switch’in adı yine de bütün ağa sorduğunu ve yanlış yazılmış bir adın nereye çözüldüğünü switch DNS ayarı yazımızda ölçtük.
• Saat dilimini log sunucusundan farklı seçmek. Lab’da UTC+3’teki switch’in kayıtları UTC’deki log sunucusuna üç saat ileri damgayla girdi.
• Durumu tarih alanından okumak. Lab switch’imde Last response ilk senkronun saatinde kaldı. Güvenilir sinyal Status sütunudur.
• Kaydetmemek. Ayar yalnız çalışan yapılandırmada kalırsa switch ilk yeniden başlatmada saat istemcisi kapalı açılır ve saat yeniden kendi sayacına kalır.
• Her switch’i internetteki bir havuza bağlamak. Switch saat alır, ama yönetim ağı dışarı çıkar ve kurumun tek bir saat kaynağı olmaz. Bu ilkeyi NTP makalemizde anlattık.

Sonuç: Saat Sonradan Kurulursa Geçmiş Düzelmez

Switch’in saatini bir NTP sunucusuna bağlamak iki satırlık bir iştir ve kurulum günü yapılır. Sonradan yapıldığında düzeltme yalnız o andan sonraki kayıtlara işler. Lab’da 8,5 saat ileri damgalı satırlar düzeltmeden sonra da arşivde olduğu gibi kaldı.

Saat dilimi de aynı dikkati ister. Senkron bir switch bile log sunucusuyla farklı dilimdeyse kayıtlar üç saat kayar. Kasaların saati de ilk fiş kesilmeden, şubenin ana saatine göre kurulur.

Sıradaki adım switch’e yalnız şifreli yönetim yolunu açık bırakmaktır; sıralamanın tamamı switch yapılandırma rehberimizde duruyor. Saat ayarının bir kurumsal ağ projesinde nereye oturduğunu Kurumsal Network Kurulumu sayfamızda anlattık.

Yazan İlker Pehlivan

BT Danışmanı | Ağ, Sistem ve Güvenlik Yönetimi

İlker Pehlivan, karmaşık BT altyapılarını ölçeklenebilir ve güvenli sistemlere dönüştürür. Buradaki rehberleri kendi laboratuvarında kurup ölçerek yazar.

LinkedIn