Siber Güvenlik

Wazuh Nedir? SIEM ve XDR Mimarisi, Portlar ve Donanım

Wazuh nedir, ne işe yarar? Açık kaynak SIEM ve XDR platformunun dört bileşeni, dışarı açılan portları, agentsız izleme ve donanım ihtiyacı, lab ölçümüyle.

İlker Pehlivan

SIEM nedir yazımızda SIEM’i bir elektrik dağıtım şirketinin arıza merkezine benzettik. Evlerden gelen ihbarlar tek forma geçirilir, aynı sokaktan gelen ihbarlar birleştirilir ve trafoya tek bir iş emri gider. O yazı merkezin ne yaptığını anlattı. Bu yazı böyle bir merkezi kendi sunucunuzda kurmanızı sağlayan açık kaynak bir platformu anlatır.

Wazuh, logları toplayıp kurallarla okuyan bir SIEM ile bilgisayarların içinde çalışan bir tespit ve müdahale aracını tek platformda birleştirir. Lisans ücreti istemez. Bir merkezi sunucudan ve her bilgisayara kurulan küçük bir agent’tan oluşur.

Wazuh benzetmesi: alacakaranlıkta bir mahalle sokağı, iki yanda altı ev ve her evin kapısının yanında küçük bir akıllı sayaç, sayaçlardan yükselen teller direklerdeki havai hatta, bütün hatlar sokağın sonundaki ışıkları yanan arıza merkezi binasına gidiyor, binanın yanında tuğla trafo köşkü
Her evin kapısındaki sayaç bildirimini aynı merkeze gönderir. Wazuh'ta bu sayaç her bilgisayara kurulan agent'tır, sokağın sonundaki bina ise logları toplayan, saklayan ve gösteren merkezi sunucudur.

Doğru kurulmuş bir Wazuh’ta her bilgisayar ve sunucuda bir agent çalışır. Ağ cihazları loglarını syslog ile gönderir. Merkezi bileşenler belgenin önerdiği boyutta bir sunucuda durur ve dışarıya yalnız agent ve yönetim portları açıktır. Bu yazı Wazuh’un bileşenlerini, portlarını, agent’ın yeteneklerini ve donanım ihtiyacını anlatır. Kurulumu ve agent dağıtımını serinin sonraki yazıları adım adım gösterir. Bu işin kurumunuzda kimin tarafından ve hangi kapsamla yürütüleceğini SIEM hizmeti sayfamızda anlattık.

Wazuh Nedir? Açık Kaynak SIEM ve XDR Platformu

Wazuh’un belgesi platformu tek cümleyle tanımlar: uç noktalar ve bulut iş yükleri için birleşik XDR ve SIEM koruması sağlayan bir güvenlik platformu. Uç nokta, bilgisayar ve sunucu gibi bir kullanıcının ya da servisin çalıştığı makine demektir. Bulut iş yükü ise bulutta çalışan sanal makine ya da container’dır.

Platform ücretsiz ve açık kaynaktır. Belgeye göre bileşenleri GPLv2 ve Apache 2.0 lisanslarıyla dağıtılır. Kaynak kodu GitHub’da açıktır ve projenin sayfası Wazuh’un, Daniel Cid’in başlattığı açık kaynak OSSEC projesine dayandığını yazar.

Bu seride Wazuh 4.14.9 sürümünü kullanıyoruz. 5.0 sürümü 30 Ekim 2026’da ikinci aday sürüm aşamasındaydı. Agent ile server arasındaki protokolü ve analiz motorunu değiştiriyor. Kararlı sürüm çıktığında serideki yazıları ona göre güncelleyeceğiz.

Wazuh SIEM mi, XDR mı?

Belgenin cevabı ikisidir. Wazuh iki işi aynı agent ve aynı merkezle yapar.

SIEM tarafı merkezde çalışır. Agent’lardan ve ağ cihazlarından gelen log satırları server’da çözümlenir, kurallarla eşlenir ve alarm olur. SIEM nedir yazımızda anlattığımız toplama, normalleştirme, korelasyon ve alarm adımlarının Wazuh’taki karşılığı budur.

XDR tarafı (Extended Detection and Response, genişletilmiş tespit ve müdahale) uç noktadaki agent’la başlar. Agent yalnız log taşımaz. Kritik dosyalarda bir değişiklik olduğunda bunu fark eder, makinenin yapılandırmasını bir güvenlik ölçütüne göre denetler, kurulu yazılımları zafiyet listeleriyle karşılaştırır ve bir kurala uyan olayda makinede komut çalıştırarak müdahale edebilir. Merkez, agent’ın makinede gördüğünü ağ cihazlarından gelen loglarla birleştirir. Tek makineye bakan uç nokta korumasını (EDR) XDR yapan bu birleştirmedir. EDR’nin ve XDR’nin genel tanımı antivirüs ve EDR farkı yazımızın konusudur.

Örnekteki arıza merkezinde bu ikinci taraf, her eve takılan akıllı bir sayaca benzer. Sayaç okumayı kendisi merkeze gönderir, kimse aramadan. Kapağı açılırsa bunu da bildirir. Merkez yalnız ihbarlara değil, sayaçların kendiliğinden gönderdiği bu bilgilere de bakar.

Wazuh Mimarisi: Agent, Server, Indexer ve Dashboard

Wazuh’un mimarisi belgede dört parçadır: her makineye kurulan bir agent ve üç merkezi bileşen. Küçük bir kurumda üç merkezi bileşen aynı sunucuda durur. Belge bu tek sunuculu düzeni lab ve küçük ortamlar için uygun bulur.

Wazuh Agent

Agent, Windows ve Linux başta olmak üzere farklı işletim sistemlerine kurulan küçük bir yazılımdır. Makinenin loglarını ve kendi yeteneklerinin ürettiği bilgiyi toplar ve server’a gönderir. Server’a ilk bağlandığında kendini kaydettirir, sonra veriyi bu kayıtla taşır. Örnekteki akıllı sayaç budur.

Wazuh Server

Server, agent’lardan ve ağ cihazlarından gelen veriyi çözümler ve kurallarla eşler. Bir kural sağlandığında alarm üretir. Agent’ların kaydını da server tutar. Örnekteki arıza merkezinde ihbarları forma geçiren ve iş emrini yazan masa budur.

Wazuh Indexer

Indexer, server’ın ürettiği alarmları ve olayları saklar ve aranabilir tutar. Açık kaynak arama motoru OpenSearch üzerine kuruludur. Lab’daki indexer’ın kök adresi kendini The OpenSearch Project satırıyla tanıtıyor. Server’ın çıktısını indexer’a Filebeat adlı bir taşıyıcı gönderir. Saklama süresi, disk ihtiyacını belirleyen asıl ayardır. Örnekteki kayıt dolabı budur: bütün ihbarlar ve iş emirleri burada aranabilir durur.

Wazuh Dashboard

Dashboard, tarayıcıdan açılan yönetim ve analiz arayüzüdür. Alarmları listeler, grafik çizer, agent’ları gösterir ve yönetim işlerini server’ın API’si üzerinden yapar. Örnekteki merkezin duvar ekranı budur.

Wazuh mimarisi ve portları. Solda Windows ve Linux makinelerdeki Wazuh agent'lar server'a TCP 1514 üzerinden veri gönderir, ilk kayıt için TCP 1515'e bağlanır. Firewall ve switch gibi ağ cihazları agent kurmadan syslog ile 514 portuna gönderir, bu toplayıcı fabrika ayarında kapalıdır. Server veriyi kurallarla eşler, Filebeat alarmları indexer'a TCP 9200 üzerinden taşır. Dashboard indexer'dan okur ve server API'sine TCP 55000 üzerinden bağlanır. Kullanıcı dashboard'u tarayıcıdan TCP 443 ile açar. Tek sunuculu kurulumda server, indexer ve dashboard aynı makinededir. Kaynaklar Wazuh sunucusu (tek sunuculu kurulum) Windows + agent Linux + agent Firewall, switch Server Indexer Dashboard Kullanıcı log, dosya, envanter log, dosya, envanter agentsız, syslog çözümler, kurallarla eşler, alarm üretir saklar, aranabilir tutar web arayüzü tarayıcı 1514, 1515 514 (kapalı) 9200 API 55000 443 Dışarıya açılması gereken portlar: agent'lar için 1514 ve 1515, kullanıcı için 443. Tek sunuculu kurulumda 9200 ve 55000 aynı makine içinde kalır. Kesikli ok: syslog toplayıcı fabrika ayarında kapalı. Wazuh mimarisi ve portları. Agent'lar server'a TCP 1514 ve 1515 ile bağlanır, ağ cihazları syslog ile 514'e gönderir, bu toplayıcı fabrika ayarında kapalıdır. Server alarmları indexer'a 9200 üzerinden taşır. Dashboard indexer'dan okur, server API'sine 55000 ile bağlanır. Kullanıcı dashboard'u 443 ile açar. Kaynaklar Windows Linux Firewall, + agent + agent switch Wazuh sunucusu Server Indexer Dashboard çözümler, kurallarla eşler, alarm üretir saklar, aranabilir tutar web arayüzü, API 55000 ile server'a 1514, 1515 514 (kapalı) 9200 443 Kullanıcı, tarayıcı Dışarıya açılacak: 1514, 1515 ve 443.
Wazuh'un dört parçası ve aralarındaki portlar. Agent'lar ve ağ cihazları server'a gönderir, server alarmı indexer'a yazar, dashboard ikisini de okur. Tek sunuculu kurulumda dışarıya yalnız agent portları ve web arayüzü açılmalıdır. Kurulum 55000'i de açık bırakır, onu firewall kuralı kapatır.

Wazuh Portları: Hangisi Dışarı Açılır?

Mimarideki her ok bir porttur ve firewall kuralı bu portlara göre yazılır. Belgenin port tablosundan bir kurumun en çok ihtiyaç duyduğu satırlar şunlardır:

PortBileşenNe için?Dışarıdan erişim
1514/TCPServerAgent’ların veri gönderdiği bağlantıAgent’ların bulunduğu ağlardan
1515/TCPServerAgent’ın ilk kaydıAgent’ların bulunduğu ağlardan
514/UDP ya da TCPServerAğ cihazlarından syslog, fabrika ayarında kapalıAçılırsa yalnız ağ cihazlarından
55000/TCPServerServer API’siTek sunuculu kurulumda gerekmez
9200/TCPIndexerIndexer API’siTek sunuculu kurulumda gerekmez
443/TCPDashboardWeb arayüzüYalnız yönetim ağından

Lab’daki tek sunuculu Wazuh’ta kurulumdan hemen sonra hangi portun hangi adreste dinlediğini ölçtüm. Aşağıdaki satırlar ss -ltnp çıktısından Wazuh’a ait olanlardır:

siem01Çıktı
LISTEN 0      128               0.0.0.0:1515       0.0.0.0:*    users:(("wazuh-authd",pid=58848,fd=6))
LISTEN 0      128               0.0.0.0:1514       0.0.0.0:*    users:(("wazuh-remoted",pid=58926,fd=4))
LISTEN 0      2048              0.0.0.0:55000      0.0.0.0:*    users:(("python3",pid=58805,fd=46))
LISTEN 0      511               0.0.0.0:443        0.0.0.0:*    users:(("node",pid=59889,fd=19))
LISTEN 0      4096   [::ffff:127.0.0.1]:9300             *:*    users:(("java",pid=4213,fd=616))
LISTEN 0      4096   [::ffff:127.0.0.1]:9200             *:*    users:(("java",pid=4213,fd=618))

Kurulum asistanı indexer’ı yalnız sunucunun kendi içinden erişilecek biçimde kurdu: 9200 ve 9300 portları 127.0.0.1 adresinde dinliyor. 1514, 1515, 55000 ve 443 ise bütün adreslerde (0.0.0.0) dinliyor. Ubuntu’nun firewall’u fabrika ayarında kapalı olduğu için bu dört port kurulumdan sonra ağın tamamına açıktır. API portu 55000 de bunlara dahildir. Firewall kuralını yazıp yalnız gereken ağlara izin vermek kurulumun parçasıdır ve serinin kurulum yazısında adım olarak yer alır.

Wazuh Agent Ne Yapar? Yetenekler

Agent’ın yetenekleri belgede ayrı başlıklar halinde anlatılır. Bir kurumun ilk aylarda en çok kullanacakları şunlardır:

  • Log toplama: makinenin loglarını server’a taşır. Windows’ta bunlar Event Viewer’da gördüğünüz event log kayıtlarıdır, Linux’ta sistem loglarıdır.
  • Dosya bütünlüğü izleme (FIM): belirlenen klasörlerde bir dosya eklendiğinde, silindiğinde ya da değiştiğinde bunu zamanıyla bildirir.
  • Yapılandırma denetimi (SCA): makinenin ayarlarını kar amacı gütmeyen Center for Internet Security’nin (CIS) benchmark’ları gibi bir güvenlik ölçütüne göre denetler ve uymayan maddeleri listeler. Listedeki maddeleri kapatmak sıkılaştırma işidir.
  • Sistem envanteri: kurulu yazılımları, açık portları ve çalışan süreçleri toplar.
  • Zafiyet tespiti: envanterdeki yazılım sürümlerini bilinen zafiyet kayıtlarıyla (CVE) karşılaştırır. Agent bunu yalnız kurulu olduğu makinede ve sürekli yapar. İnternete açık yüzeyi dışarıdan görmek ve agent kurulamayan cihazlara bakmak ise zafiyet taramasının işidir.
  • Active response: bir kural sağlandığında makinede tanımlı bir komutu çalıştırır, örneğin saldırı yapan adresi makinenin kendi firewall’ında engeller.

Agent kurulamayan cihazlar için agentsız izleme vardır. Belgeye göre firewall, switch, router ve erişim noktaları loglarını syslog ya da SSH ile gönderebilir. Gönderen taraftaki ayar cihazın kendisinde yapılır: FortiGate’te log ayarları, switch’te syslog ayarı. Örnekteki arıza merkezinde bu, akıllı sayacı olmayan evin arıza ihbarını telefonla yapmasına benzer. Merkez ihbarı yine alır, ama yalnız evin söylediğini bilir. Sayacın kendiliğinden göndereceği bilgi gelmez.

Wazuh İçin Ne Kadar Donanım Gerekir?

Belge, server, indexer ve dashboard’un aynı sunucuda durduğu kurulumun genelde 100 cihaza ve 90 günlük aranabilir alarma yettiğini yazar. Cihaz sayısına göre önerisi şöyledir:

Agent sayısıİşlemciBellekDisk (90 gün)
1-254 vCPU8 GiB50 GB
26-508 vCPU8 GiB100 GB
51-1008 vCPU8 GiB200 GB

Daha büyük ortamlar için belge bileşenleri ayrı sunuculara dağıtmayı önerir. Tablodaki disk değerleri 90 günlük saklama içindir. Daha uzun saklama daha çok disk ister.

Lab’da Wazuh’u belgenin önerisinden küçük bir sanal makineye kurdum: 2 vCPU ve 4 GB bellek. Kurulum asistanı donanım kontrolünde durdu, çünkü bellek alt sınırının altındaydı. Kontrolü atlayan seçenekle kurulum tamamlandı ve Wazuh çalıştı. Ama belleğin yarısını indexer’a vermeyi denediğimde sunucunun kullanılabilir belleği 242 MB’a düştü ve swap kullanımı iki dakikada 84 MB’tan 316 MB’a çıktı.

Sanal makinenin belleğini 6 GB’a çıkardığımda indexer’a yine belleğin yarısını, 2,5 GB’ı verdim. Beş dakika boyunca kullanılabilir bellek 1,2 GB civarında kaldı ve swap hiç kullanılmadı. Tek sunuculu kurulumda indexer, server ve dashboard aynı belleği paylaşır. Belgenin 8 GiB önerisi bu paylaşım düşünülerek konmuştur.

Sonuç: Wazuh, Kendi Sunucunuzda Kurulan Bir Arıza Merkezidir

Wazuh bir SIEM’in merkezini ve her makinedeki gözü aynı platformda verir. Lisans ücreti istemez, ama doğru boyutta bir sunucu, doğru yazılmış bir firewall kuralı ve alarmlarını okuyacak bir kişi ister.

Girişteki benzetmeye dönersek: agent her eve takılan akıllı sayaçtır, server ihbarları forma geçiren ve iş emrini yazan masadır, indexer kayıt dolabıdır, dashboard ise merkezin duvar ekranıdır. Sayacı olmayan evler, yani ağ cihazları, ihbarlarını syslog ile telefondan yapar. Merkezin ne kadar iyi çalıştığı ise yine iş emrini okuyan vardiyaya bağlıdır.

Wazuh Hakkında Sık Sorulan Sorular

Lisansı ücretsizdir. Belgeye göre bileşenleri GPLv2 ve Apache 2.0 lisanslıdır. Maliyet sunucuda ve zamandadır: 25 cihaza kadar tek sunuculu kurulum için belge 4 vCPU, 8 GiB bellek ve 90 günlük alarm için 50 GB disk öneriyor. Asıl maliyet alarmları her gün okuyan ve kuralları ayarlayan kişinin zamanıdır.
Belgeye göre server, indexer ve dashboard'un aynı sunucuda durduğu kurulum genelde 100 cihaza ve 90 günlük aranabilir alarma yeter. 26-100 cihaz için 8 vCPU ve 100-200 GB disk önerilir. Daha büyük ortamlarda bileşenler ayrı sunuculara dağıtılır.
Alabilir, agent kurmadan. Firewall, switch, router ve erişim noktaları loglarını syslog ya da SSH ile gönderir. Wazuh server'ın syslog toplayıcısı (514 portu) fabrika ayarında kapalıdır, yapılandırmada açılması ve firewall'da yalnız ağ cihazlarının adreslerine izin verilmesi gerekir.
İlker Pehlivan
Yazan

BT Danışmanı | Ağ, Sistem ve Güvenlik Yönetimi

İlker Pehlivan, karmaşık BT altyapılarını ölçeklenebilir ve güvenli sistemlere dönüştürür. Buradaki rehberleri kendi laboratuvarında kurup ölçerek yazar.

LinkedIn

Benzer Makaleler

Wazuh Rehberi: Kurulumdan Alarma Adım Adım SIEM

Wazuh rehberi: kurulumdan agent'a, Windows log'undan e-posta alarmına on dört adımlık sıra. Her adım hangi kurumda gerekir, fabrika ayarı ne, lab'da ne ölçtük.

16 dk okuma

SIEM Hizmeti: Yönetilen Güvenlik İzleme ve Müdahale

SIEM hizmeti: domain controller, firewall, VPN ve sunucu logları tek yerde toplanır, kurallarla okunur, şüpheli olayda aynı ekip müdahale eder. Kapsam ve fiyat.

10 dk okuma

Wazuh Active Response: Otomatik Engelleme ve Muafiyet

Wazuh active response: SSH ve Windows brute force kaynağını firewall-drop ve netsh ile süreli engellemek, white_list ve kural seçimi, lab ölçümüyle.

23 dk okuma

Wazuh Health Check: Servis, Indexer ve Kopan Agent

Wazuh health check: wazuh-control status, indexer kümesinin rengi, Filebeat, disk, kopan agent alarmı ve e-posta eşiği, günlük ve haftalık liste, lab ölçümüyle.

18 dk okuma

Wazuh Upgrade: Yedek, Sıra ve Agent Yükseltmesi

Wazuh upgrade adım adım: yedeğin içini doğrulamak, indeks snapshot'ı, indexer, manager, Filebeat ve dashboard sırası, kesinti ve eski agent'lar, lab ölçümüyle.

23 dk okuma

Wazuh Active Directory İzleme: DC Olayından Alarma

Wazuh ile Active Directory izleme: domain controller'a agent, hazır Windows kurallarının seviyeleri, kilit zinciri, frekans eşiği ve özel kural, lab ölçümüyle.

22 dk okuma