Siber Güvenlik

Wazuh FIM: Dosya Bütünlüğü İzleme ve Kayıt Defteri

Wazuh FIM: fabrika ayarının neyi izlediği, realtime ve who-data, kayıt defterinin neden geç görüldüğü, report_changes, özel kural ve eBPF, lab ölçümüyle.

İlker Pehlivan

Wazuh FIM (File Integrity Monitoring, dosya bütünlüğü izleme), agent’ın belirlenen dosya ve klasörlerin hash’ini tutup değişikliği server’a bildirmesidir. Dosya eklenince, silinince ya da içeriği değişince bir alarm düşer. Windows’ta aynı modül kayıt defterinin belirlenen anahtarlarını da izler. Fabrika ayarı işletim sisteminin kendi araçlarını kapsar, kurumun kendi kritik dosyalarını kapsamaz.

Bu yazı Wazuh rehberimizin sekizinci adımıdır. Lab’daki Windows 11 istemcisinde ve Ubuntu sunucuda şunları ölçtüm: fabrika ayarının neyi izlediği, gerçek zamanlı izlemenin gecikmesi, kayıt defterine eklenen bir başlangıç değerinin neden alarm üretmediği, değişikliği kimin yaptığının alarma nasıl girdiği, değişen satırın alarmda görünmesi ve kritik değişikliği e-posta eşiğine taşıyan özel kural. Ayarın kendisi grup ayarı bölümünde başlar.

Rehberde Wazuh’u bir elektrik dağıtım şirketinin arıza merkezine benzettik, agent da abonedeki akıllı sayaçtı. Sayacın klemens kapağında bir algılayıcı vardır: kapak açıldığı an sayaç merkeze “kapak açıldı” diye bildirir. Trafo binasının kapısındaki kart okuyucu bir adım ileri gider ve kapıyı kimin kartının açtığını da yazar. Algılayıcısı olmayan dağıtım panolarına ise ekip belli aralıklarla kontrol turunda bakar. Turda bulunan değişiklik gerçektir ama geç bulunur. Ekip panonun fotoğrafını çekip bir önceki turunkiyle karşılaştırırsa neyin değiştiğini de görür.

Wazuh’ta kontrol turu zamanlanmış taramadır, kapak algılayıcısı realtime, kart okuyucu whodata, önceki turun fotoğrafı da report_changes. Kayıt defteri algılayıcı takılamayan panodur, yalnız turda görülür.

Wazuh FIM benzetmesi: alacakaranlıkta bir konut sokağının köşesi, solda duvardaki sayaç dolabının kapağı açık, içindeki akıllı sayacın klemens kapağı kaldırılmış ve menteşesinde sarkıyor, sayacın gösterge lambası kiremit renginde yanıyor, sayaçtan çıkan tel direkler boyunca sokağın ilerisine gidiyor, sağdaki binanın üst penceresi aynı anda yanmış
Klemens kapağı kalktığı an sayacın lambası yanar ve hattın ucundaki merkezin penceresi de yanar. Wazuh FIM'de de izlenen bir dosya değiştiği an agent server'a bildirir, kontrol turunu beklemeden.

Bu makale Siber Güvenlik ana hizmetimizin güvenlik izleme koluna, özellikle dosya ve kayıt defteri değişikliğinin Wazuh ile yakalanmasına odaklanır. Zararlı bir dosyayı tanıyıp durdurmak antivirüs ve EDR’nin işidir. Bir değişikliğin onaylı olup olmadığına karar vermek de kurumun değişiklik sürecidir. FIM yalnız değişikliği, zamanını ve kimin yaptığını kayda geçirir.

File Integrity Monitoring Nasıl Olmalı?

Önce kısa cevap: fabrika listesi yerinde kalır, kurumun kendi kritik klasörleri grubun ayar dosyasına eklenir. Değişikliğin dakikalar içinde bilinmesi gereken klasör realtime ile, kimin değiştirdiğinin kanıt olduğu klasör whodata ile izlenir. Yapılandırma dosyalarında değişen satır alarma girer, parola ve kişisel veri taşıyan dosyalarda girmez. Kayıt defterindeki başlangıç noktaları zamanlanmış taramaya bağlı olduğu için tarama aralığı tepki süresine göre seçilir. Gerçekten acil değişiklik özel bir kuralla e-posta eşiğine çıkarılır.

Bu düzen dört kaynağa dayanıyor:

  • NIST SP 800-53, SI-7: yazılım, firmware ve bilgi bütünlüğü kontrolü, yetkisiz değişikliği yakalamak için bütünlük doğrulama aracı ister ve neyin izleneceğini kuruma bırakır. SI-7(1) doğrulamanın açılışta ve kurumun belirlediği aralıkta yapılmasını ister.
  • Wazuh’un FIM belgesi: modülün nasıl çalıştığı sayfası modülün fabrikada açık geldiğini, izlenen yolların yine de ortama göre gözden geçirilmesi gerektiğini söyler.
  • Wazuh’un temel ayarlar sayfası: report_changes ve nodiff bölümü değişen içeriği raporlamanın her dosyanın bir kopyasını agent’ta tuttuğunu, nodiff’in de içeriğin alarmla sızmasını önlediğini yazar.
  • PCI DSS 11.5.2: Wazuh’un PCI DSS sayfasının aktardığına göre kritik sistem dosyaları, yapılandırma dosyaları ve içerik dosyaları için değişiklik tespiti ve en az haftada bir karşılaştırma ister. Wazuh’un fabrika aralığı olan 12 saat bunu karşılar. Yani tarama aralığı uyumun değil tepki süresinin kararıdır.
SoruKararNeden
Hangi yollar?Fabrika listesi + kurumun kritik klasörleriFabrika listesi işletim sisteminin araçlarını kapsar
Ayar nereye?Grubun agent.conf dosyasınaYeni makine ayarı kendiliğinden alır
Hangi mod?Başlangıç klasörleri realtime, kanıt gereken yer whodataZamanlanmış tarama 12 saat geç görebilir
Değişen satır?Yapılandırma dosyasında report_changes, gizli veride nodiffDeğişen içerik alarmla indexer’a kopyalanır
Kayıt defteri?Tarama aralığı tepki süresine göreKayıt defteri gerçek zamanlı izlenmez
E-posta?Yalnız acil yol için özel kural, seviye 12FIM kurallarının en yükseği seviye 7
Ağ paylaşımı?Dosya sunucusunun kendi agent’ındaWindows agent’ı UNC yolunu izlemez

Wazuh FIM Nedir? Fabrika Ayarında Neyi İzler?

Agent izlenen her dosyanın boyutunu, iznini, sahibini, değişiklik zamanını ve hash’lerini (MD5, SHA1, SHA256) yerel bir veritabanında tutar. Her taramada bu değerleri yeniden hesaplar, değişeni server’a bildirir. Server da dosyanın son halini File Integrity Monitoring ekranındaki envantere yazar.

Windows agent’ının fabrika listesi ossec.conf dosyasının <syscheck> bölümündedir:

NeYolMod
Windows’un kendi araçları%WINDIR%\System32 altında cmd.exe, net.exe, netsh.exe, reg.exe, sc.exe, schtasks.exe, sethc.exe, lsass.exe gibi 20 dosya12 saatte bir
Ad çözümleme dosyaları%WINDIR%\System32\drivers\etc (hosts dahil)12 saatte bir
Komut araçlarıWMIC.exe, powershell.exe12 saatte bir
Tüm kullanıcıların başlangıç klasörü%PROGRAMDATA%\Microsoft\Windows\Start Menu\Programs\StartupGerçek zamanlı
Kayıt defteri26 anahtar: Run, RunOnce, Services, Winlogon, KnownDLLs, dosya ilişkilendirmeleri, Policies12 saatte bir

restrict özniteliği klasörde yalnız adı verilen dosyaları izletir. Yani System32’nin tamamı değil, saldırganın sık kullandığı yirmi araç izlenir. Linux agent’ının fabrika listesi /etc, /usr/bin, /usr/sbin, /bin, /sbin ve /boot klasörleridir, hepsi 12 saatte bir taranır. /etc/shadow ve /etc/gshadow gibi parola dosyaları izlenir ama değişen içerikleri alarma girmez.

Lab istemcisinin (ankmuh01) envanterinde fabrika ayarıyla 37 dosya, 6.653 kayıt defteri anahtarı ve 21.413 kayıt defteri değeri vardı. Tam tarama yarım dakika kadar sürdü. Agent yeniden başladığında önce tam taramayı yapar, sonra gerçek zamanlı izlemeyi açar:

ankmuh01PowerShellYönetici
Get-Content 'C:\Program Files (x86)\ossec-agent\ossec.log' | Select-String -Pattern '\((6008|6009|6010|6012)\)'
ankmuh01PowerShell Çıktısı
2026/11/06 11:49:02 wazuh-agent: INFO: (6010): File integrity monitoring scan frequency: 43200 seconds
2026/11/06 11:49:03 wazuh-agent: INFO: (6008): File integrity monitoring scan started.
2026/11/06 11:49:44 wazuh-agent: INFO: (6009): File integrity monitoring scan ended.
2026/11/06 11:49:45 wazuh-agent: INFO: (6012): Real-time file integrity monitoring started.

Tarama sürerken gerçek zamanlı izleme henüz açık değildir. Agent’ın yeniden başladığı ilk 40 saniyede başlangıç klasörüne konan dosya, gerçek zamanlı alarm olarak değil taramanın bulgusu olarak gelir.

Envanter dashboard’da File Integrity Monitoring → Inventory sekmesindedir. Files ve Windows Registry iki ayrı sekmedir. Listede fabrika dosyalarının yanında, aşağıdaki grup ayarıyla izlenen drivers\etc klasörü ve başlangıç klasörüne bırakılan deneme dosyaları da var. Sayılar bu yüzden yukarıdakinden büyük:

File Integrity Monitoring Inventory sekmesinde ankmuh01 için Files (43) ve Windows Registry (6725) sekmeleri kırmızı çerçeveyle işaretli, listede başlangıç klasöründeki deneme dosyaları ve System32 araçları
Envanter her dosyanın son halini tutar: değişiklik zamanı, sahibi ve boyutu. Kayıt defteri ayrı sekmededir.

Gerçek Zamanlı İzlemenin Gecikmesi

Fabrikada gerçek zamanlı izlenen tek klasör, tüm kullanıcıların başlangıç klasörüdür. Bu klasöre konan dosya, oturum açan her kullanıcı için açılışta çalışır. Saldırganın kalıcılık için kullandığı en eski yollardan biridir. Klasöre bir metin dosyası bıraktım:

ankmuh01PowerShellYönetici
Set-Content -Path 'C:\ProgramData\Microsoft\Windows\Start Menu\Programs\Startup\deneme-f2.txt' -Value 'deneme f2'

Dosya 11:56:08’de oluştu ve alarm aynı saniyenin içinde geldi. Alarm 554 numaralı kuraldan, seviye 5 ile geldi: File added to the system. Alarmın mode alanı realtime.

Seviye 5 bir alarm deftere yazılır ama kimseyi uyandırmaz. Server’ın e-posta eşiği fabrika ayarında 12’dir ve FIM kurallarının hiçbiri o seviyeye çıkmaz:

KuralNe zamanSeviye
550Dosyanın içeriği ya da özniteliği değişti7
553Dosya silindi7
554Dosya eklendi5
594Kayıt defteri anahtarı değişti5
597Kayıt defteri anahtarı silindi5
598Kayıt defteri anahtarı eklendi5
750Kayıt defteri değeri değişti5
751Kayıt defteri değeri silindi5
752Kayıt defteri değeri eklendi5

Wazuh FIM Ayarı: Grubun agent.conf Dosyası

Kurumun eklediği yollar makinedeki ossec.conf dosyasına değil, agent’ın grubunun agent.conf dosyasına yazılır. Server bu dosyayı gruptaki her agent’a gönderir, gruba sonradan katılan makine de aynı ayarı alır. Grupların nasıl açıldığı Wazuh agent yazımızda. Wazuh’un FIM yapılandırma belgesi, merkezden gelen ayarın agent’taki yerel ayarın önüne geçtiğini yazar.

Dashboard’da grupların yeri: sol üstteki menü simgesi → Agents management → Groups.

Wazuh dashboard'unun açık sol menüsü: sol üstteki menü simgesi ve Agents management altındaki Summary ile Groups bağlantıları kırmızı çerçeveyle işaretli
Grup ayarları Agents management altında, Groups sayfasındadır.

Grup listesinde windows satırının sağındaki Edit group configuration düğmesi grubun agent.conf düzenleyicisini açar. Aynı dosyaya grubun adına tıklayıp Files sekmesinden de ulaşılır. Düzenleyici dosyayı Save ile server’a yazar:

agent.conf of windows group düzenleyicisi: başlangıç klasörünü realtime, drivers etc klasörünü whodata ve report_changes ile izleten iki directories satırı ve Save düğmesi kırmızı çerçeveyle işaretli
Kurumun eklediği iki satır. Server dosyayı gruptaki her agent'a gönderir.

Ekrandaki ayarın metni:

siem01XML
<agent_config>
  <syscheck>
    <directories realtime="yes">%PROGRAMDATA%\Microsoft\Windows\Start Menu\Programs\Startup</directories>
    <directories whodata="yes" report_changes="yes">%WINDIR%\System32\drivers\etc</directories>
  </syscheck>
</agent_config>

İlk satır başlangıç klasörünü yeniden yazar. Klasör fabrikada zaten gerçek zamanlı izlenir, ama grup ayarı tek başına okunduğunda neyin nasıl izlendiği görünsün diye burada da durur. İkinci satır hosts dosyasının klasörünü who-data ve report_changes ile izletir. hosts dosyasına eklenen tek satır, bir alan adını başka bir sunucuya yönlendirir. Satırı kimin eklediği ve ne eklediği bu yüzden alarmda olmalıdır.

Kaydedilen dosyanın sözdizimi server’da denetlenir:

siem01Bashroot
sudo /var/ossec/bin/verify-agent-conf
siem01Bash Çıktısı

verify-agent-conf: Verifying [etc/shared/linux/agent.conf]
verify-agent-conf: OK

verify-agent-conf: Verifying [etc/shared/windows/agent.conf]
verify-agent-conf: OK

verify-agent-conf: Verifying [etc/shared/default/agent.conf]
verify-agent-conf: OK

verify-agent-conf: Verifying [etc/shared/domain-controllers/agent.conf]
verify-agent-conf: OK

Kaydettikten 21 saniye sonra istemcinin agent log’una şu satır düştü ve agent yeni ayarla yeniden başladı:

ankmuh01Çıktı
2026/11/06 16:13:56 wazuh-agent: INFO: Agent is reloading due to shared configuration changes.

Aynı ölçüm Linux grubunda yaklaşık 20 saniye, daha önceki bir Windows denemesinde 18 saniye çıktı. Yani grup ayarı dakikalar değil saniyeler içinde agent’a ulaşır. Agent yeniden başlarken FIM tam taramayı baştan yapar.

Who-data: Değişikliği Kim Yaptı?

Gerçek zamanlı izleme değişikliğin olduğunu söyler, kimin yaptığını söylemez. Benzetmedeki kart okuyucunun işini Windows’ta audit kaydı yapar: dosyaya yazan hesap ve süreç Security log’una düşer, agent da kaydı okuyup alarma ekler. Bunun için iki şey açık olmalıdır: audit policy’de Object Access altındaki File System ve Handle Manipulation alt kategorileri, bir de izlenen klasörün denetim listesi (SACL).

İkisini de agent kendisi açar. Grup ayarı gelmeden önce ankmuh01’de iki alt kategori de No Auditing idi. Ayardan sonra:

ankmuh01PowerShellYönetici
auditpol /get /subcategory:"File System","Handle Manipulation"
(Get-Acl -Audit 'C:\Windows\System32\drivers\etc').Audit | Format-Table IdentityReference,FileSystemRights,AuditFlags,InheritanceFlags
ankmuh01PowerShell Çıktısı
System audit policy

Category/Subcategory                      Setting
Object Access
  Handle Manipulation                     Success

  File System                             Success


IdentityReference                                                    FileSystemRights AuditFlags                InheritanceFlags
-----------------                                                    ---------------- ----------                ----------------
Everyone          CreateFiles, AppendData, WriteAttributes, Delete, ChangePermissions    Success ContainerInherit, ObjectInherit

Klasörün SACL’ı herkesin yazma, silme ve izin değiştirme girişimini kayda alıyor ve klasördeki dosyalara miras veriyor. Aynı kayıt hosts dosyasının Properties → Security → Advanced → Auditing sekmesinde de görünür:

hosts dosyasının Advanced Security Settings penceresinde Auditing sekmesi ve tek denetim girişi: Everyone, Success, Special, drivers\etc klasöründen miras, sekme ve giriş kırmızı çerçeveyle işaretli
Bu girişi agent yazdı. Klasöre yazan herkesin denemesi Security log'una düşer, who-data kullanıcıyı oradan okur.

Sonra t2.sistemkusu hesabıyla istemcide oturum açtım. Bu hesap lab’daki istemci yöneticisidir. Not Defteri’ni yönetici olarak açıp hosts dosyasının sonuna bir yorum satırı ekledim. Kaydetmenin ardından alarm düştü: kural 550, seviye 7, mode alanı whodata:

hosts değişikliğinin alarm ayrıntısı: syscheck.audit.user.name t2.sistemkusu, syscheck.diff eklenen yorum satırı, syscheck.mode whodata ve syscheck.path hosts satırları kırmızı çerçeveyle işaretli
Alarm neyin değiştiğini, kimin değiştirdiğini ve hangi modla yakalandığını birlikte taşıyor. uname_after alanındaki SYSTEM dosyanın sahibidir, değiştiren değil.
AlanDeğer
syscheck.audit.user.namet2.sistemkusu
syscheck.audit.process.nameC:\Program Files\WindowsApps\Microsoft.WindowsNotepad_11.2607.14.0_x64__8wekyb3d8bbwe\Notepad\Notepad.exe
syscheck.diff> # wazuh-f5-deneme
syscheck.uname_afterSYSTEM

uname_after dosyanın sahibidir, değiştiren değildir. hosts’un sahibi SYSTEM olduğu için alanda her değişiklikte SYSTEM yazar. Değiştiren kişi audit.user.name alanındadır. Değişikliği SYSTEM yetkisiyle çalışan bir süreç yaptığında bu alanda makinenin hesabı görünür: lab’da betikle yapılan bir değişiklikte değer ANKMUH01$ oldu.

Ekranda bir tuzak daha var: mtime_after 18:19 gösteriyor, alarm 15:19’da. Bu bir saat kayması değil, saatler doğru. Wazuh değişiklik zamanını sunucunun yerel saatiyle yazıyor ama saat dilimi eki koymuyor. Dashboard eki olmayan zamanı UTC sayıyor ve Türkiye saatine çeviriyor: 15:19’a üç saat ekleniyor. Değişikliğin saati bu yüzden alarmın kendi zaman damgasından okunur.

Audit Policy Değişince Who-data Düşer

Who-data, audit policy’nin açık kalmasına bağlıdır. Policy’yi bir GPO ya da bir yönetici değiştirirse ne olduğunu ölçtüm: File System alt kategorisini elle kapattım.

ankmuh01PowerShellYönetici
auditpol /set /subcategory:"File System" /success:disable

Windows değişikliği Security log’una 4719 olayıyla yazdı. Agent olayı yakaladı ve bir saniye içinde gerçek zamanlı izlemeye geçti:

ankmuh01Çıktı
2026/11/06 15:19:47 wazuh-agent: WARNING: (6953): Event 4719 received due to changes in audit policy. Switching directories to realtime.

Sonraki hosts değişikliğinin alarmı yine geldi, ama mode alanı realtime oldu ve audit bölümü hiç yoktu. Değişiklik kayda geçti, kimin yaptığı geçmedi.

Asıl ders bundan sonra çıktı. Alt kategoriyi yeniden açtım. Agent who-data’ya geri dönmedi: 45 saniye sonraki değişiklik de realtime modunda, kullanıcısız geldi. Who-data ancak agent yeniden başlayınca döndü, log’a şu satır düştü:

ankmuh01Çıktı
2026/11/06 15:25:37 wazuh-agent: INFO: (6019): File integrity monitoring real-time Whodata engine started.

Bu satırdan sonraki değişiklik yeniden whodata modunda ve kullanıcısıyla geldi. Yani audit policy’ye dokunan bir GPO who-data’yı sessizce düşürür. Policy düzeltilse bile agent yeniden başlayana kadar alarmlar kullanıcısız gelir. Audit policy’yi kuran GPO’da File System ve Handle Manipulation alt kategorileri açık tutulur. Bunun nasıl yapıldığı audit policy yazımızda.

Wazuh FIM report_changes ve nodiff: Değişen Satır, Gizli Veri

Yukarıdaki who-data alarmı yalnız kimin değiştirdiğini değil, neyin değiştiğini de taşıyordu: diff alanında eklenen satır vardı. Bunu report_changes="yes" sağlar. Agent izlenen her dosyanın bir kopyasını tutar, değişiklikte yeni hali kopyayla karşılaştırır ve farkı alarma koyar. Windows’ta kopyalar C:\Program Files (x86)\ossec-agent\queue\diff altındadır.

Bu özellik her dosyaya açılmaz. Farkın içinde ne varsa alarmla birlikte indexer’a gider ve dashboard’a erişen herkes görür. İçinde parola, bağlantı dizesi ya da kişisel veri olan dosyada fark alarma girmemelidir. nodiff seçeneği bunu yapar: dosya yine izlenir, değişiklik yine alarm üretir, yalnız fark alana yazılmaz.

İkisini bir deneme klasöründe yan yana ölçtüm. Klasör report_changes ile izlendi, içindeki bir dosya nodiff ile ayrıldı:

siem01XML
<directories realtime="yes" report_changes="yes">C:\zlab\nodiff</directories>
<nodiff>C:\zlab\nodiff\gizli.txt</nodiff>

İki dosyaya aynı anda birer satır ekledim. İkisinin de alarmı aynı saniyede geldi, kural 550, seviye 7. normal.txt için diff alanında eklenen satır vardı. gizli.txt için alan yalnız şunu yazdı: Diff truncated due to 'nodiff' configuration detected for this file.

gizli.txt değişikliğinin alarm ayrıntısı: syscheck.diff alanında Diff truncated due to 'nodiff' configuration detected for this file yazısı, syscheck.mode realtime ve syscheck.path satırları kırmızı çerçeveyle işaretli
Dosya değişti ve alarm geldi, ama değişen satır alarma girmedi. Hash'ler önceki ve sonraki hali yine ayırt eder.

Linux’ta fabrika ayarı bu ayrımı kendisi yapar. /etc/shadow, /etc/gshadow ve /etc/ssl/private fabrikada nodiff listesindedir. Windows’ta fabrika listesinde report_changes açık bir yol olmadığı için böyle bir liste de yoktur, kurum kendi eklediği yolda karar verir.

Kopyaların bir disk bedeli var. Wazuh’un temel ayarlar sayfasına göre kopya klasörünün fabrika sınırı 1 GB, kopyası tutulacak dosyanın sınırı 50 MB’tır. Lab istemcisinde iki klasörün kopyaları yedi dosyada 7 KB tuttu. Yapılandırma dosyalarında bu bedel küçüktür, büyük veri dosyalarında ve log klasörlerinde büyür. report_changes bu yüzden yalnız küçük ve elle değiştirilen dosyalara açılır.

Kayıt Defteri İzleme: Run Anahtarı Neden Geç Görünür?

Kayıt defterinin Run anahtarına yazılan program, makine açılınca kendiliğinden çalışır. Bu da kalıcılığın en bilinen yoludur ve fabrika listesinde var. Lab istemcisinde anahtara zararsız bir değer ekledim: adı DenemeF4, verisi Not Defteri’nin yolu.

ankmuh01PowerShellYönetici
New-ItemProperty -Path 'HKLM:\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\Run' -Name DenemeF4 -Value 'C:\Windows\System32\notepad.exe' -PropertyType String

Fabrika ayarında 15 dakika boyunca ne 752 (değer eklendi) ne de başka bir kayıt defteri alarmı geldi. Sebebi belgede yazılı: Wazuh’un kayıt defteri izleme sayfası modülün kayıt defterini periyodik taradığını söyler. Kayıt defteri için gerçek zamanlı izleme yoktur. Fabrika aralığı 43.200 saniye, yani 12 saattir. Bir önceki tarama 11:49’da bittiği için bu değer en geç akşam saatlerindeki taramada görülecekti.

Kontrol turu benzetmesindeki gibi: değişiklik gerçektir, ama bir sonraki tura kadar kimse bilmez. Saldırganın açılışta çalışacak bir program yerleştirmesiyle Wazuh’un bunu görmesi arasında 12 saat olabilir.

Tepki süresini kısaltmanın tek yolu tarama aralığını kısaltmaktır. Aralık grubun agent.conf dosyasında <syscheck> bloğuna yazılır. Ölçmek için deneme süresince 300 saniyeye indirdim:

siem01XML
<syscheck>
  <frequency>300</frequency>
</syscheck>

Sonra değeri sildim ve yeniden ekledim:

OlayDeğişiklikAlarmKural
Değer silindi15:04:3315:08:11751, seviye 5
Değer yeniden eklendi15:10:5915:13:40752, seviye 5

İki alarm da bir sonraki taramanın sonunda geldi, üç ila dört dakika sonra. Alarm anahtarın yolunu (syscheck.path) ve değerin adını (syscheck.value_name: DenemeF4) ayrı alanlarda taşıdı, mode alanı scheduled oldu.

Aralığı kısaltmanın bedeli istemcinin işlemcisidir. 300 saniyelik aralıkta tam tarama 27 ile 48 saniye sürdü. Taramanın 5 saniyelik en yoğun penceresinde agent tek çekirdeğin yüzde 50’sini kullandı, tarama başına toplam işlemci süresi yaklaşık 11 saniye oldu. İki tarama arasında yük yüzde 13’ün altındaydı, agent’ın belleği 24 MB’ı geçmedi.

Kaç saniye seçileceği kurumun tepki süresi kararıdır. Ölçüm, aralığı bir saate, hatta beş dakikaya indirmenin istemciye belirgin yük bindirmediğini gösteriyor. Aralık dosyaları da kapsar: her taramada fabrika listesindeki dosyalar ve kayıt defteri anahtarlarının tamamı yeniden okunur. Sunucularda ve yavaş disklerde ölçüm tekrarlanır.

Özel Kural: Kritik Değişikliği E-posta Eşiğine Taşımak

Başlangıç klasörüne dosya eklenmesi fabrika ayarında 554, seviye 5. Run anahtarına değer eklenmesi 752, o da seviye 5. İkisi de açılışta program çalıştırmanın en bilinen iki yoludur ve fabrika ayarında e-postaya gitmez, çünkü server’ın e-posta eşiği 12’dir. Özel kural bu iki olayı seviye 12’ye taşır. Kural dosyası, kural numarası ve kuralın denenmesi Active Directory izleme yazımızda adım adım var. Burada yalnız FIM’e özgü kısım anlatılır.

siem01’de /var/ossec/etc/rules/local_rules.xml dosyasına eklenen iki kural:

siem01XML
<group name="syscheck,local,">
  <rule id="100110" level="12">
    <if_sid>750,752</if_sid>
    <field name="file" type="pcre2">(?i)\\CurrentVersion\\Run</field>
    <description>Kalicilik: Run anahtarina deger eklendi ya da degisti</description>
    <mitre><id>T1547.001</id></mitre>
  </rule>
  <rule id="100111" level="12">
    <if_sid>554</if_sid>
    <field name="file" type="pcre2">(?i)\\Start Menu\\Programs\\StartUp\\</field>
    <description>Kalicilik: baslangic klasorune dosya eklendi</description>
    <mitre><id>T1547.001</id></mitre>
  </rule>
</group>
  1. if_sid: kuralın hangi hazır kuralın üstüne kurulduğu. 100110 değer değişince (750) ve eklenince (752) çalışır. Silme (751) listede yok, çünkü silinen değer açılışta çalışacak programı kaldırır.
  2. field name="file": yolun arandığı alan. Alarmda yol syscheck.path diye görünür, ama kural bu adı kabul etmez.
  3. pcre2: yolun düzenli ifadesi. (?i) büyük ve küçük harfi eşit sayar, ters bölü düzenli ifadede iki kez yazılır.
  4. mitre: alarmı MITRE ATT&CK’in T1547.001 tekniğine (Run anahtarı ve başlangıç klasörü) bağlar. Dashboard’un MITRE ATT&CK ekranı alarmı bu teknik altında gösterir.

Düzeltilmiş kurallarla üç olay denendi:

OlayAlarm ne zaman geldiKural
Başlangıç klasörüne dosyaBir saniye içinde100111, seviye 12
Run anahtarına değer4 dakika 37 saniye sonra, bir sonraki taramada100110, seviye 12
Run anahtarından değer silindi4 dakika 23 saniye sonra751, seviye 5
100110 alarmının ayrıntısı: rule.id 100110, rule.level 12 ve rule.mail true satırları, syscheck.path Run anahtarı ve syscheck.value_name DenemeFD11 satırları kırmızı çerçeveyle işaretli
Run anahtarına eklenen değer seviye 12'de geldi ve e-postaya gidecek diye işaretlendi.

Alarmdaki rule.mail alanı true oldu: seviye eşiği geçtiği için server alarmı e-postaya gidecek diye işaretledi. E-postanın kendisi rehberin e-posta bildirimi adımında kurulur. Kayıt defteri alarmının gecikmesi kuraldan değil taramadan gelir: kural seviyeyi yükseltir, olayı öne çekmez.

Gürültü: ignore mu, Seviye 0 Kural mı?

Bazı dosyalar sürekli değişir: geçici dosyalar, uygulamaların kendi önbellekleri, her gün yeniden yazılan raporlar. İzlenen bir klasörde bunlar her gün alarm üretirse asıl alarm aralarında kaybolur. Susturmanın iki yolu var ve ikisi farklı şey yapar:

ignoreSeviye 0 kural
Nerede yazılır?Grubun agent.conf dosyası, <syscheck> bloğuServer’daki local_rules.xml
Agent dosyayı izler mi?İzlemezİzler
Envanterde görünür mü?GörünmezGörünür
Alarm gelir mi?GelmezGelmez

ignore dosyayı agent’ın gözünden çıkarır. Sonradan bir soruşturmada o dosyanın ne zaman değiştiğine bakılamaz. Seviye 0 kural yalnız alarmı susturur, değişiklik envanterde kalır.

Lab’da başlangıç klasörüne aynı anda iki dosya yazıldı: deneme-fd12.tmp ve deneme-fd12.txt. Grup ayarının <syscheck> bloğunda şu satır vardı:

siem01XML
<ignore type="sregex">.tmp$</ignore>

.txt dosyası için 100111 seviye 12 geldi. .tmp dosyası için ne alarm geldi ne envanter kaydı. Agent satırı yüklediğini log’una yazar:

ankmuh01Çıktı
2026/11/06 16:37:48 wazuh-agent: INFO: (6207): Ignore 'file' sregex '.tmp$'

Seviye 0 kural aynı klasördeki başka bir dosyayla denendi:

siem01XML
<rule id="100112" level="0">
  <if_sid>554</if_sid>
  <field name="file" type="pcre2">(?i)gurultu</field>
  <description>FIM gurultu bastirma</description>
</rule>

deneme-gurultu.txt envantere girdi ve alarm gelmedi. Dosya başlangıç klasöründeydi, yani 100111’in de eşleşeceği bir dosyaydı. Seviye 0 kural kritik kuralı da susturdu. Hangi kuralın neden kazandığını wazuh-logtest ile ayrıca denemedim. Ölçülen sonuçtan çıkan ders şu: seviye 0 kuralın deseni dar yazılır ve kritik klasörlerin yolunu kapsamaz.

Linux’ta Wazuh FIM: eBPF ile Who-data

Linux’ta who-data iki yoldan çalışır. Fabrika yolu auditd’dir ve paketin kurulu olmasını ister. İkinci yol eBPF’tir: Wazuh’un gelişmiş ayarlar sayfasına göre 5.8 ve sonrası çekirdekte çalışır, açılışta bir sağlık kontrolü yapar ve kontrol başarısızsa auditd’ye döner. Lab’daki Ubuntu 26.04 sunucuda (lnx02) auditd kurulu değil, çekirdek 7.0. Bu yüzden eBPF yolunu seçtim.

Ölçülen iki klasör var. /etc/ssh who-data ile izleniyor, çünkü SSH sunucusunun ayarını kimin değiştirdiği kanıttır. /etc/sudoers.d gerçek zamanlı izleniyor, çünkü oraya konan dosya bir hesaba root yetkisi verir. İkisi de linux grubunun agent.conf dosyasında durur:

siem01XML
<agent_config>
  <syscheck>
    <directories whodata="yes" report_changes="yes">/etc/ssh</directories>
    <directories realtime="yes" report_changes="yes">/etc/sudoers.d</directories>
    <whodata>
      <provider>ebpf</provider>
    </whodata>
  </syscheck>
</agent_config>

Grup ayarı kaydedildikten yaklaşık 20 saniye sonra agent ayarı aldı ve kendini yeniden yükledi. eBPF sağlık kontrolü agent’ın log’unda görünür:

lnx02Bashroot
sudo grep -E "eBPF|6048" /var/ossec/logs/ossec.log | tail -n 7
lnx02Bash Çıktısı
2026/11/06 10:41:26 wazuh-syscheckd: INFO: (6047): Initializing eBPF driver for FIM whodata.
2026/11/06 10:41:26 wazuh-syscheckd: INFO: (6051): BPF LSM is active in the running kernel; using LSM hooks for create/modify/delete events.
2026/11/06 10:41:32 wazuh-syscheckd: INFO: (6049): eBPF healthcheck action succeeded: create file.
2026/11/06 10:41:32 wazuh-syscheckd: INFO: (6049): eBPF healthcheck action succeeded: modify content.
2026/11/06 10:41:32 wazuh-syscheckd: INFO: (6049): eBPF healthcheck action succeeded: modify metadata.
2026/11/06 10:41:32 wazuh-syscheckd: INFO: (6049): eBPF healthcheck action succeeded: delete file.
2026/11/06 10:41:32 wazuh-syscheckd: INFO: (6048): Healthcheck for eBPF FIM whodata module success.

Kontrol dört işlemi de (dosya oluşturma, içerik değiştirme, öznitelik değiştirme, silme) denedi ve 6048 satırıyla başarılı bitti. Sağlık kontrolü başarısız olsaydı log’da 6959 numaralı satır görünür ve agent auditd’ye dönerdi.

Who-data Alarmında Kullanıcı ve Süreç

Kendi hesabımla SSH ile oturum açtım ve sshd_config dosyasının sonuna sudo ile bir yorum satırı ekledim:

lnx02Bash
sudo sh -c 'echo "# wazuh-fl1-deneme" >> /etc/ssh/sshd_config'

Alarm aynı saniyede düştü: kural 550, seviye 7, Integrity checksum changed. Alarmın ayrıntısında syscheck.audit bölümü değişikliği kimin yaptığını yazıyor:

AlanDeğerAnlamı
modewhodataDeğişiklik eBPF ile yakalandı
audit.login_user.nameilkerpehlivanOturumu açan hesap
audit.effective_user.namerootDosyaya yazan yetki
audit.process.nameshDosyaya yazan süreç
audit.process.parent_namesudoSüreci başlatan
audit.process.cwd/home/ilkerpehlivanKomutun çalıştığı klasör
lnx02'deki sshd_config değişikliğinin alarm ayrıntısı: audit.login_user.name ilkerpehlivan, audit.effective_user.name root, audit.process.name sh ve audit.process.parent_name sudo satırları kırmızı çerçeveyle işaretli
Dosyaya root yazdı, ama sudo'nun arkasındaki hesap da alarmda. Who-data'nın Linux'taki asıl değeri bu satırdır.

Asıl değer login_user alanındadır. Dosyaya yazan her zaman root’tur, çünkü sudoers dosyası ve SSH ayarı root’a aittir. Who-data olmadan alarm “root değiştirdi” der ve sunucuda sudo yetkisi olan herkes şüpheli kalır. Who-data, sudo’nun arkasındaki kişiyi de yazar.

Satırı sed ile geri sildim. Silmenin alarmında süreç sed, kullanıcı yine aynı hesaptı.

Alarmın ayrıntısında bir tuzak var. Değişiklik 13:43’te yapıldı, alarmın zamanı da 13:43. Ama dashboard dosyanın değişiklik zamanını (mtime_after) 16:43 diye, üç saat ileri gösterdi. Alarm JSON’undaki değer 2026-11-06T13:43:12, yani yerel saat, ama sonunda +03:00 eki yok. Windows’taki tuzağın aynısı: dashboard eki olmayan zamanı UTC sayıp Türkiye saatine çeviriyor ve üç saat ekliyor. Değişikliğin saati alarmın kendi zaman damgasından okunur, bu alandan okunmaz.

Değişen Satır Alarmda

/etc/ssh klasörü report_changes ile de izlendiği için alarm değişen satırı taşıyor:

lnx02Çıktı
145a146
> # wazuh-fl1-deneme

Bu biçim diff komutunun çıktısıdır: 145. satırın arkasına 146. satır olarak # wazuh-fl1-deneme eklendi. Silmenin alarmında aynı satır 146d145 olarak, başında < ile göründü.

Aynı alarmın ayrıntısında syscheck.diff alanı ve eklenen # wazuh-fl1-deneme satırı kırmızı çerçeveyle işaretli
report_changes açık olduğu için alarm değişen satırı diff biçiminde taşıyor.

Agent bunu yapabilmek için izlenen her dosyanın bir kopyasını /var/ossec/queue/diff/ altında tutar. report_changes’in bedeli budur: kopya diskte durur ve değişen satır alarmla indexer’a gider.

Gerçek Zamanlı İzlenen sudoers.d

/etc/sudoers.d klasörüne bir dosya ekledim. Dosya visudo -cf denetiminden geçti, tek bir yorum satırı taşıyordu ve izinleri sudo’nun istediği gibi 0440 idi. Alarm aynı saniyede düştü: kural 554, seviye 5, File added to the system., mode alanı realtime. Dosyayı silince 553 (seviye 7) geldi.

Bu klasöre eklenen dosya bir hesaba root yetkisi verebilir, ama alarmın seviyesi yalnız 5’tir. Yani fabrika ayarında bu değişiklik e-postaya gitmez. Bu klasöre dosya eklenmesi de özel kurala aday bir değişikliktir.

File Integrity Monitoring Events listesinde lnx02'nin dört alarmı: iki modified, bir added ve bir deleted, syscheck.event ile rule.level ve rule.id sütunları kırmızı çerçeveyle işaretli
sudoers.d klasörüne dosya eklenmesi seviye 5'te kaldı. Root yetkisi verebilen bir değişiklik fabrika ayarında e-postaya gitmez.

Kurulum Bitti, İzleme Başlıyor: FIM Alarmını Kim Okur?

FIM alarmı kendi başına iyi ya da kötü değildir. Bir dosyanın değiştiğini söyler. Değişikliğin onaylı olup olmadığını kurumun değişiklik kaydı söyler. Günlük iş bu ikisini yan yana koymaktır.

  1. Seviye 12 e-postası: başlangıç noktalarına eklenen dosya ya da değer, özel kuralla e-postaya gelir. Aynı gün iki soru cevaplanır: Değişikliği kim yaptı? Değişiklik kaydında karşılığı var mı? Karşılığı yoksa makine olay olarak ele alınır.
  2. Sabah bakışı: güvenlik izlemesine bakan kişi File Integrity Monitoring → Events sekmesini açar ve önceki günün 550, 553 ve 554 alarmlarını okur. Who-data ile izlenen klasörde alarm kimin yaptığını zaten söyler. Bakılacak soru, o kişinin o gün o dosyaya dokunacak bir işi olup olmadığıdır.
  3. Beklenen değişiklik: aylık Windows güncellemesi fabrika listesindeki araçların bir kısmını değiştirir. Güncelleme gecesinin 550 alarmları, güncelleme kaydıyla birlikte okunur ve kapatılır. Aynı dosya güncelleme penceresi dışında değişirse ayrıca bakılır.
  4. Envanter: bir alarmdan dosyanın envanter kaydına geçilir. Envanter dosyanın son halini, hash’ini ve sahibini gösterir. Şüpheli bir dosyanın SHA256 hash’i, antivirüs ve tehdit istihbaratı araçlarında aranabilir.

Değişiklik süreci olmayan kurumda FIM alarmlarının hepsi kimin yaptığı bilinmeyen değişiklik olarak kalır. Bu yüzden değişiklik kaydı, FIM’den önce gelen iştir.

Wazuh FIM Doğrulama

FIM’in kurulan ayarla çalıştığı yedi yerden okunur. Her maddenin lab’daki sonucu yanında:

  1. Grup ayarı agent’a ulaştı: istemcinin agent log’unda Agent is reloading due to shared configuration changes satırı. Lab’da kaydettikten 21 saniye sonra geldi.
  2. Tarama bitti, gerçek zamanlı izleme açıldı: log’da 6008, 6009 ve 6012 satırları. Lab’da tam tarama yarım dakika kadar sürdü.
  3. Gerçek zamanlı izleme çalışıyor: başlangıç klasörüne bırakılan dosya için kural 554, mode alanı realtime. Lab’da bir saniyenin altında geldi.
  4. Who-data çalışıyor: log’da 6019 satırı (Whodata engine started), hosts değişikliğinin alarmında mode alanı whodata ve audit.user.name dolu.
  5. Who-data düşmemiş: log’da 6953 satırı yok. Varsa audit policy’ye dokunulmuştur ve agent yeniden başlatılana kadar alarmlar kullanıcısız gelir.
  6. Kayıt defteri taranıyor: Run anahtarına eklenen değer bir sonraki taramada kural 752 ile gelir.
  7. Linux’ta eBPF: agent log’unda 6048 satırı (Healthcheck for eBPF FIM whodata module success), alarmda audit.login_user.name dolu.

Wazuh FIM’de Sık Yapılan Hatalar

  • Kayıt defterini gerçek zamanlı sanmak: kayıt defteri yalnız zamanlanmış taramada görülür. Fabrika ayarında Run anahtarına eklenen değer 12 saate kadar görünmez.
  • Ağ paylaşımını izlemeye çalışmak: Windows agent’ı UNC yolunu reddeder ve log’a şu uyarıyı yazar: (9801): Network path not allowed in configuration. Ayarın geri kalanı çalışmaya devam ettiği için hata gözden kaçar. Dosya sunucusundaki klasör, o sunucuya kurulan agent ile izlenir.
  • Agent kapalıyken yapılan değişikliği alarm beklemek: lab’da agent durdurulup bir dosya değiştirildi. Agent başlayınca envanterdeki kayıt yeni hale güncellendi, ama alarm gelmedi. Agent’ın durması kendi alarmını üretir (kural 506, seviye 3): bakım penceresi dışında duran agent bu yüzden ayrıca izlenir.
  • Audit policy’yi GPO ile ezmek: File System alt kategorisini kapatan bir GPO who-data’yı realtime’a düşürür. Policy düzelse bile agent yeniden başlayana kadar kullanıcı alanı boş gelir.
  • uname_after alanını değiştiren sanmak: bu alan dosyanın sahibidir. Değiştiren kişi audit.user.name alanındadır.
  • mtime_after saatine güvenmek: değer saat dilimi taşımaz, dashboard onu üç saat ileri gösterir. Değişikliğin saati alarmın zaman damgasıdır.
  • Seviye 5 ve 7 alarmı e-posta sanmak: FIM kurallarının hiçbiri e-posta eşiğine çıkmaz. Acil olan yol için özel kural yazılır.
  • report_changes’i gizli veri klasörüne açmak: değişen satır alarmla indexer’a gider. Böyle dosyalar nodiff ile ayrılır.
  • Özel kuralda syscheck.path yazmak: alarmda görünen ad kuralda çalışmaz. Kural sözdizimi denetiminden geçer ve hiç tetiklenmez. Alan adı file’dır.
  • ignore desenini düzenli ifade gibi yazmak: lab’da \.tmp$ yüklendi ama dosyayı süzmedi, .tmp$ süzdü. Desen bir deneme dosyasıyla sınanır.
  • Seviye 0 kuralı geniş yazmak: lab’da gürültü için yazılan seviye 0 kural, aynı dosyadaki seviye 12 kalıcılık alarmını da susturdu. Desen yalnız gürültü yapan dosyaları kapsar.

Sonuç: FIM Değişikliği Kaydeder, Kararı Kurum Verir

Wazuh FIM fabrika ayarında çalışır ama kurumun kritik dosyalarını bilmez. Lab’daki Windows 11 istemcide başlangıç klasörüne bırakılan dosya bir saniyenin altında alarm üretti. Run anahtarına eklenen değer ise fabrika ayarında saatlerce görünmedi, aralık beş dakikaya inince üç ila dört dakikada göründü. Who-data, hosts dosyasını değiştiren hesabı ve süreci alarma yazdı. Audit policy’ye dokunulunca sessizce düştü ve agent yeniden başlayana kadar geri gelmedi. Linux’ta eBPF, sudo’nun arkasındaki hesabı da yazdı.

Girişteki benzetmeye dönersek: klemens kapağının algılayıcısı ancak birisi bildirimi okuyorsa işe yarar. FIM’de de iş, hangi klasörün nasıl izleneceğini seçmek, acil olanı e-postaya taşımak ve her alarmı değişiklik kaydıyla karşılaştırmaktır.

Rehberin sonraki adımı, dosyalardan makinenin ayarlarına geçer: Wazuh SCA ile yapılandırma denetimi.

Wazuh FIM Hakkında Sık Sorulan Sorular

Fabrika ayarında yalnız bir klasörde. Wazuh dosyaları 12 saatte bir tarar, gerçek zamanlı izleme Windows'ta yalnız tüm kullanıcıların Startup klasöründe açıktır. Lab'da o klasöre bırakılan dosyanın alarmı bir saniyenin altında düştü. Kayıt defteri gerçek zamanlı izlenemez, yalnız zamanlanmış taramada görülür.
Klasör who-data ile izleniyorsa evet. Linux'ta lab'daki alarm, sudo ile değiştirilen sshd_config dosyası için oturumu açan hesabı, yetkinin root olduğunu ve değişikliği yapan süreci (sh, üst süreci sudo) birlikte yazdı. Who-data'sız izlemede alarm yalnız neyin değiştiğini söyler, kimin değiştirdiğini söylemez.
Windows'ta hayır. Wazuh 4.13'ten beri FIM yalnız yerel diskleri izliyor, UNC yolları ve eşlenmiş sürücüler desteklenmiyor. Dosya sunucusundaki bir klasör, o sunucuya kurulan agent ile izlenir.
İlker Pehlivan
Yazan

BT Danışmanı | Ağ, Sistem ve Güvenlik Yönetimi

İlker Pehlivan, karmaşık BT altyapılarını ölçeklenebilir ve güvenli sistemlere dönüştürür. Buradaki rehberleri kendi laboratuvarında kurup ölçerek yazar.

LinkedIn

Benzer Makaleler

Wazuh Rehberi: Kurulumdan Alarma Adım Adım SIEM

Wazuh rehberi: kurulumdan agent'a, Windows log'undan e-posta alarmına on dört adımlık sıra. Her adım hangi kurumda gerekir, fabrika ayarı ne, lab'da ne ölçtük.

16 dk okuma

SIEM Hizmeti: Yönetilen Güvenlik İzleme ve Müdahale

SIEM hizmeti: domain controller, firewall, VPN ve sunucu logları tek yerde toplanır, kurallarla okunur, şüpheli olayda aynı ekip müdahale eder. Kapsam ve fiyat.

10 dk okuma

Wazuh Active Response: Otomatik Engelleme ve Muafiyet

Wazuh active response: SSH ve Windows brute force kaynağını firewall-drop ve netsh ile süreli engellemek, white_list ve kural seçimi, lab ölçümüyle.

23 dk okuma

Wazuh Health Check: Servis, Indexer ve Kopan Agent

Wazuh health check: wazuh-control status, indexer kümesinin rengi, Filebeat, disk, kopan agent alarmı ve e-posta eşiği, günlük ve haftalık liste, lab ölçümüyle.

18 dk okuma

Wazuh Upgrade: Yedek, Sıra ve Agent Yükseltmesi

Wazuh upgrade adım adım: yedeğin içini doğrulamak, indeks snapshot'ı, indexer, manager, Filebeat ve dashboard sırası, kesinti ve eski agent'lar, lab ölçümüyle.

23 dk okuma

Wazuh Active Directory İzleme: DC Olayından Alarma

Wazuh ile Active Directory izleme: domain controller'a agent, hazır Windows kurallarının seviyeleri, kilit zinciri, frekans eşiği ve özel kural, lab ölçümüyle.

22 dk okuma