BT Danışmanlık

MSP Nedir? Yönetilen Hizmet Sağlayıcı ve MSSP Farkı

MSP nedir: kurumun BT altyapısını aylık bedelle sürekli işleten yönetilen hizmet sağlayıcı. Arıza başı destekten ve MSSP'den farkı, sözleşmede aranacaklar.

İlker Pehlivan

MSP (managed service provider, yönetilen hizmet sağlayıcı), bir kurumun BT altyapısını sözleşmeyle ve aylık bedelle sürekli işleten firmadır. Arıza çıkınca çağrılan bir firmadan farkı, sistemi arıza çıkmadan izlemesi, yamalaması ve yedeğini doğrulamasıdır. ABD Siber Güvenlik ve Altyapı Güvenliği Ajansı (CISA) ile İngiltere, Kanada, Avustralya ve Yeni Zelanda’nın siber güvenlik kurumlarının ortak uyarısı da MSP’yi böyle tanımlar: müşterisi için BT hizmetlerini bir sözleşmeyle sunan, işleten ya da yöneten kuruluş (CISA ve ortakları, AA22-131A).

Bu yazıda MSP’yi apartman yöneticiliğine benzetiyoruz. Yönetimi olmayan bir apartmanda asansör durunca sakinlerden biri bir teknisyen bulur ve gelen teknisyene o günün ücretini öder. Asansörün en son ne zaman bakım gördüğünü kimse bilmez. Profesyonel bir yönetim firmasıyla anlaşan apartmanda ise aylık aidat ödenir, asansör bakım takvimine göre kontrol edilir ve ay sonunda yapılan işler sakinlere raporlanır. Kurumsal BT’de MSP bu yönetim firmasıdır.

Bir apartman girişinde solda market poşetiyle içeri giren bir sakin, ortada kapıları açık asansörün kapı mekanizmasını takvimli bakımda kontrol eden diz çökmüş bir teknisyen, sağda elinde kontrol listesi, belinde anahtarlık olan yönetim görevlisi
Asansör bozuk değil, bakım takvimi geldiği için açık. Sakin bir şey fark etmeden geçip gidiyor. MSP'nin işi de budur: sorun kullanıcıya ulaşmadan bakımı yapmak.

Bu yazı BT danışmanlık hizmetimizin sürekli destek koluna karşılık gelir. Aynı işi sizin şirketinizde nasıl yürüttüğümüzü kurumsal bakım anlaşması sayfamızda anlattık.

MSP Ne Yapar? Bir Ayın İş Listesi

MSP’nin işi tek tek arızaları çözmek değil, sistemin bakımını her ay aynı düzende yapmaktır. Tipik bir MSP sözleşmesi şu işleri kapsar:

  1. İzleme: sunucular, disk doluluğu, internet hatları ve servisler sürekli izlenir. Disk dolmadan ya da hat düşmeden önce uyarı gelir.
  2. Yama yönetimi: işletim sistemi ve uygulama güncellemeleri bir takvimle kurulur. Kritik bir sunucuya gelen güncelleme önce bir test makinesinde denenir.
  3. Yedek doğrulama: yalnız yedeğin alındığı değil, yedekten geri dönülebildiği de kontrol edilir. Nasıl yapıldığını veri yedekleme hizmeti sayfamızda anlattık.
  4. Hesap yönetimi: yeni çalışanın hesabı açılır, ayrılan çalışanın erişimi aynı gün kapatılır.
  5. Helpdesk: kullanıcı çağrıları tek kanaldan kayda girer ve çoğu uzaktan bağlanılarak çözülür. Çağrıların nasıl kayıt altına alındığını GLPI helpdesk yazımızda gösterdik.
  6. Raporlama: ay sonunda neyin yapıldığı ve hangi riskin açık kaldığı kuruma yazılı olarak bildirilir.

MSP bu işlerin çoğunu uzaktan, RMM (remote monitoring and management, uzaktan izleme ve yönetim) adı verilen bir yazılımla yapar. Bilgisayarlara ve sunuculara kurulan ajan, izleme verisini MSP’ye gönderir ve yamanın da uzaktan bağlantının da kanalı olur.

Bu işlerin ortak noktası, sorunun kullanıcı aramadan fark edilmesidir. Örnekteki yönetim firması da asansörü sakinler şikayet etsin diye beklemez, bakım takvimiyle kontrol ettirir. MSP’nin aylık bedeli de bu takvimin karşılığıdır.

Arıza Başı Destek (Break-Fix) ile MSP Farkı

MSP’nin karşısındaki model arıza başı destektir (break-fix): firma arıza olduğunda çağrılır ve yaptığı iş kadar ücret alır. İki model arasındaki asıl fark ödeme biçiminde değil, sorunu kimin ve ne zaman fark ettiğindedir.

Arıza başı destek (break-fix)MSP
Ne zaman çalışırArıza oluncaHer ay, takvime göre
Sorunu kim fark ederKullanıcıİzleme sistemi
Ödemeİş başına ya da saatlikAylık sabit bedel
Firmanın kazancı neye bağlıArıza sayısınaSistemin sorunsuz çalışmasına
Kayıt ve belgeÇoğu zaman tutulmazAylık rapor ve güncel envanter

İki modeli en iyi tablonun son iki satırı ayırır. Arıza başı çalışan firmanın geliri arıza sayısıyla artar. MSP’nin aylık bedeli ise sabittir ve her arıza onun mesaisinden gider, bu yüzden arızayı önlemek MSP’nin kendi çıkarına da uyar. Örnekteki yönetimsiz apartmanda teknisyen asansör her durduğunda gelir ve her gelişinde ücret alır. Yönetim firmasının işi ise asansör durdukça artar.

Arıza başı destek her kurum için yanlış değildir. Sunucusu olmayan, birkaç kişilik tek odalı bir ofiste aylık sözleşme gerekmez ve saatlik destek yeter. Aylık modelin hangi noktada anlamlı olduğunu bakım anlaşması kime uygun bölümümüzde anlattık. MSP ise tek bir model değildir: aynı pazarda güvenliği yöneten ve sistemi kuran firmalar da durur.

MSP, MSSP ve Sistem Entegratörü Farkı

MSP sistemi işletir, MSSP sistemi korur, sistem entegratörü ise sistemi kurar. MSSP (managed security service provider, yönetilen güvenlik hizmeti sağlayıcı) yalnız güvenliğe odaklanır. Logları ve güvenlik olaylarını 7/24 izler, şüpheli bir hareketi inceler ve olaya müdahale eder. Bizim tam paketimizde iki iş aynı ekiptedir, güvenlik izleme kolunu SIEM hizmeti sayfamızda anlattık.

RolAna işiKuruma teslim ettiği
MSPSistemi her ay işletmekAylık bakım raporu, güncel envanter
MSSPSistemi saldırılara karşı izlemekGüvenlik olayı uyarısı, müdahale raporu
Sistem entegratörüSistemi kurup teslim etmekTest edilmiş sistem, ağ şeması, belgeler

Örnekteki apartmanda MSSP’nin karşılığı site güvenlik firmasıdır. Yönetim firması asansörün çalışmasından sorumludur, güvenlik firması ise kapıdan kimin girdiğinden. İki firma aynı binada çalışır, ama biri öbürünün işini üstlenmez.

Bu üç rol aynı firmada birleşebilir. Bir firma sistemi kurup ardından aylık işletebilir, antivirüs ve EDR yönetimi ve firewall kural bakımı gibi temel güvenlik işlerini de bakım kapsamına alabilir. Güvenlik olaylarının 7/24 izlenmesi ise ayrı bir ekip ve ayrı araçlar gerektirir. Kurulum tarafını sistem entegratörü nedir yazımızda anlattık.

Yönetilen Hizmet ve IT Outsourcing Aynı Şey mi?

Yakın kavramlardır, ama aynı değildir. BT dış kaynak kullanımı (IT outsourcing), bir BT işinin kurum dışına verilmesinin genel adıdır: tek seferlik bir kurulum, bir yazılım projesi ya da geçici bir personel de dış kaynaktır. Yönetilen hizmet ise bu genel adın içindeki belirli bir modeldir. Bu modelde iş, tanımlı bir kapsamla, sürekli ve aylık olarak dışarıdan işletilir. Her MSP bir dış kaynaktır, ama her dış kaynak bir MSP değildir. BT hizmetlerinin türlerini ve sunum modellerini BT hizmetleri nedir yazımızda karşılaştırdık.

MSP ile Çalışırken Sözleşmede Aranacaklar

MSP işini yapabilmek için kurumun sistemlerine ayrıcalıklı erişime sahip olmalıdır, bu erişim de onu saldırganlar için değerli bir hedef yapar. Tek bir MSP’yi ele geçiren saldırgan, o MSP’nin birçok müşterisine aynı erişimle geçebilir. CISA ve ortaklarının uyarısı bu yüzden MSP müşterisinin sözleşmede şunları aramasını ister (AA22-131A):

  1. Yazılı sorumluluk paylaşımı: sistemlerin sıkılaştırılması, saldırı tespiti ve olay müdahalesinin MSP’de mi kurumda mı olduğu açıkça yazar.
  2. MSP hesaplarında MFA: MSP’nin kurum sistemlerine bağlandığı her hesapta çok faktörlü doğrulama zorunludur. Yöntemlerin farkını 2FA nedir yazımızda anlattık.
  3. Ayrı ve sınırlı hesaplar: MSP hesapları kurumun iç yönetici gruplarına eklenmez, yalnız MSP’nin yönettiği sistemlerde yetkilidir ve kullanımları denetlenir.
  4. Yedek: kritik veri ve yapılandırmalar otomatik olarak yedeklenir. Yedek, kolay geri alınabilen bir yerde, bulutta ya da ağdan ayrık bir ortamda durur.
  5. Log: en önemli loglar en az altı ay saklanır.

CISA’nın RMM uyarısı bu listeye bir madde daha ekler: kurumda yalnız MSP’nin kullandığı onaylı RMM aracı çalışır. Örnekteki apartmanda bu maddelerin karşılığı anahtarlardır. Yönetim firmasının elinde ortak alanların anahtarı vardır ve firma değiştiğinde ilk iş kilitleri değiştirmektir.

Yanıt süresi, veri sahipliği ve çıkış planı gibi sözleşme maddeleri ise kurumun kendi ihtiyacına göre yazılır. Bizim sözleşmemizde bu maddelerin nasıl durduğunu sözleşmede ne yazıyor bölümümüzde gösterdik.

Sonuç: MSP’nin Asıl Ürünü Sorunsuz Geçen Aydır

MSP’nin asıl ürünü tek tek çözülen arızalar değil, sorunsuz geçen aylardır. İzleme, yama, yedek doğrulama ve hesap yönetimi her ay aynı düzende yapıldığında sorunların çoğu kullanıcı fark etmeden kapanır. Girişteki benzetmeye dönersek: yönetim firmasının değeri asansörü tamir etmesinde değil, asansörü durdurmayan bakım takviminde ve ay sonunda sakinlere verdiği rapordadır. BT’de bakım takvimi izleme ve yamadır, rapor da kurumun elindeki güncel envanterdir.

Bugünkü altyapınızın hangi işinin sahipsiz kaldığını bilmiyorsanız, bir MSP ile anlaşmadan önce BT altyapı denetimiyle başlamak da bir seçenektir.

MSP Hakkında Sık Sorulan Sorular

Bu, kullanıcı başına işin kimde kalacağına bağlıdır. Tam yönetilen modelde hesap açma, cihaz kurulumu ve helpdesk dahil bütün iş MSP'dedir. Kendi BT personeliniz varsa MSP günlük çağrıları onlara bırakır, ağ, güvenlik ve sunucu katmanında tasarım, denetim ve kriz desteği verir.
Ücreti kapsam belirler: kullanıcı ve sunucu sayısı, lokasyon sayısı ve yerinde müdahale ihtiyacı. Bizim bakım anlaşmamızda tam yönetilen hizmetin bedeli kullanıcı başına ölçeklenir, uzman aboneliğinin bedeli kapsama ve lokasyona bağlıdır. Ay içinde açılan çağrı sayısı aylık bedeli değiştirmez. Değiştiriyorsa model arıza başı desteğe dönmüştür.
Erişimin kendisi kaçınılmazdır, güvenliği erişimin kuralları belirler. MSP'nin her hesabında çok faktörlü doğrulama zorunlu olmalı, bu hesaplar kurumun yönetici gruplarına eklenmemeli ve kurumda yalnız MSP'nin onaylı uzaktan yönetim aracı çalışmalıdır. Sözleşme bittiğinde MSP'nin hesapları aynı gün kapatılır.
Sistemler kurumundur, MSP yalnız işletir. Ayrılırken ağ şeması, yapılandırma yedekleri, lisans listesi ve bütün yönetici parolaları kurum adına teslim edilmelidir. Bu listenin ve devir süresinin sözleşmede baştan yazılı olması, yeni firmaya geçişi bir krize dönüştürmez.
İlker Pehlivan
Yazan

BT Danışmanı | Ağ, Sistem ve Güvenlik Yönetimi

İlker Pehlivan, karmaşık BT altyapılarını ölçeklenebilir ve güvenli sistemlere dönüştürür. Buradaki rehberleri kendi laboratuvarında kurup ölçerek yazar.

LinkedIn

Benzer Makaleler

BT Dış Kaynak Hizmeti: Kurumsal Bakım Anlaşması ve IT Destek

BT dış kaynak hizmeti, aylık bakım anlaşmasıyla: tam yönetilen hizmette BT departmanınız biziz, uzman aboneliğinde ekibinizin arkasındayız. Kapsam ve fiyat.

13 dk okuma

BT Departmanı Nedir? BT Ekibindeki Roller ve Görevleri

BT departmanı nedir: ağı, sunucuları, desteği ve güvenliği yöneten birim. Helpdesk, sistemci, networkçü ve güvenlik rolleri, küçük ekipte kim ne yapar.

5 dk okuma

BT Hizmetleri Nedir? Türleri ve Sunum Modelleri

BT hizmetleri nedir: kurumun ağını, sunucularını, kullanıcılarını ve güvenliğini işleten işler. Türleri, iç ekip, MSP ve bulut modelleri ve seçim ölçütü.

5 dk okuma

CIO Nedir, Ne Demek? CIO ile CTO Farkı

CIO ne demek: kurumun bilgi teknolojilerinden sorumlu en üst yönetici. Görevleri, CTO ile farkı ve CIO'su olmayan bir KOBİ'de bu kararları kimin verdiği.

5 dk okuma

SLA Nedir? Hizmet Seviyesi Anlaşması ve Ölçütleri

SLA nedir: hizmetin hangi seviyede verileceğini ölçülebilir hedeflerle yazan sözleşme. Yanıt ve çözüm süresi farkı, %99,9'un anlamı, SLO farkı ve okuma listesi.

6 dk okuma

GLPI Active Directory ve LDAP: LDAPS ile Bağlantı

GLPI Active Directory bağlantısı adım adım: LDAPS ve 636, salt okuma servis hesabı, DNS, içe aktarmadan önce daraltılan kapsam ve saatlik kullanıcı eşitlemesi.

14 dk okuma