VLSM Hesaplama

Alanlara ne yazılır?

Üstte bölünecek blok, altta o bloğa girecek bölümler. Bölüm listesini bir yerden yapıştırabilirsiniz: her satır bir bölüm, virgülden sonrası host sayısı.

1. Taban ağ adresi alanına elinizdeki bloğu yazın. Ağ adresini tam yazmanız gerekmiyor: 192.168.1.77 yazsanız da hesap 192.168.1.0 üzerinden yürür.
2. Bölümler alanına her satıra bir bölüm yazın: Kullanıcılar, 60. Ayraç virgül ya da noktalı virgül olabilir. Bölüm adında virgül varsa sorun değil, host sayısı olarak son parça okunur.
3. Host sayısına ağ geçidini de katın. 60 kullanıcı bilgisayarı olan bir bölüm 61 adres ister, çünkü router'ın bacağı da o blokta durur.

Bölümler neden büyükten küçüğe yerleşir?

VLSM'in tek zor kuralı sıralamadır: bloklar büyükten küçüğe yerleştirilir. Bu bir tercih değil, hizanın zorunlu sonucu. Her blok kendi büyüklüğünün katı olan bir adreste başlamak zorundadır: bir /26 ancak 0, 64, 128 ya da 192'de başlayabilir, 32'de başlayamaz.

Küçük bloğu öne alırsanız ne olduğunu görmek kolay. 192.168.1.0/24 içine önce 10 hostluk bir /28 koyarsanız o blok 0 ile 15 arasını tutar. Sıradaki 60 hostluk /26 artık 16'da başlayamaz, çünkü 16 altmış dörde bölünmüyor: 64'e atlamak zorunda kalır ve aradaki 48 adres hiçbir işe yaramadan ölür. Büyükten küçüğe gidildiğinde her blok bir öncekinin bittiği yerde başlar ve hiza kendiliğinden tutar.

Tablo bu yüzden sizin yazdığınız sırayla değil, tahsis sırasıyla gösterilir. Listeyi istediğiniz sırada yazabilirsiniz.

Host sütunundaki iki sayı

Soldaki sayı istediğiniz, sağdaki o bloğun gerçekten aldığı host sayısıdır. Aradaki fark boşa giden adrestir ve sıfıra indirmek diye bir hedef yoktur: bloklar ikinin kuvveti olduğu için 25 host isteyen bir bölüm 30 adres alır, arada beş adres durur.

Bakılacak yer tek tek satırlar değil, formun üstündeki doluluk oranı. Blok ilk günde %90 doluysa plan sıkışıktır: bir sonraki bölüm için yer yoktur ve büyüyen tek bir bölüm bile bütün planı yeniden adreslemeye zorlar. Sahada rahat ettiren aralık %50 ile %70 arasıdır.

En küçük blok neden /30?

Bu araç bir bölüme en küçük /30 verir, iki host isteseniz bile. Teoride /31 de iki adres taşır, ama yalnız noktadan noktaya hatlarda (RFC 3021) ve iki ucun da desteklemesi şartıyla. Bir kullanıcı ya da sunucu bölümüne otomatik /31 vermek, çalışmayan bir plan üretmek olurdu.

Karar sizde bırakılıyor: tabloda /30 çıkan satır gerçekten iki router'ı birbirine bağlayan bir hatsa, onu elinizle /31'e çevirip iki adres kazanabilirsiniz. Tek bir hatta iki adres önemsiz görünür, ama otuz şubeli bir ağda altmış adres eder.

Devamı

Tek bir bloğun sınırlarını görmek istiyorsanız subnet hesaplama aracı o işi yapıyor. Bölümlerin neden ayrı yayın alanları olması gerektiği VLAN nedir sayfasında, maskenin kendisi ise IP adresi nedir sayfasında anlatılıyor.